چیلله آدی‌نین آنلامی [۲]

ائله قازاق تۆرک‌لری ده ایل سؤزۆنه «چیل» دئییرلر و یئنی ایلین باشلانیشینا چیلله دئییرلر [ گۆنش‌ین یئنی‌دن دوْغولماسینا چیلله دئییلر ].
سومئرلر و اسکی تۆرک‌لر راز و نیاز اۆچۆن شیلله سؤزۆنۆ ایشله‌درمیشلر
«شیلله؛ چیلله»
بو گئجه تۆرک‌لرین چیل تانریچاسی اۆچۆن توْنقال‌لار قالانیب،نذیرلر وئریلیب، پای‌لار داغیدیلار و صاباحیسی گۆن، گۆنش‌ین غلبه‌سی اۆچۆن سیرفالار سالینیب، دوعالار اوْخونار، گۆنش غالیب گلیب[دده‌قوْرقوددا اسارتدن قورتولار]، ناردوْغولار(نار؛ اوْد) ناردوْغان بایرامی قوتلانار.
پس چیلله سؤزۆ، چیل تانریچاسی اۆچۆن ائدیلن راز و نیاز و گۆنش‌ین قازانماسی اۆچۆن اوْخونان گئجه‌یه دئییلیر.
تاتارلار ایچره، چئل‌آنا یئل تانریسی‌نین آدی‌دیر
خاکاس‌لار خبیث روحلارا چیل دئییرلر، یئل‌ین اسمه‌سی‌ایله بیرگه اینسانلارا توْخانیب، اوْنلاری آلازدیرار.
چیلله‌ده یئل یئنی‌دن اسیب و یئنی‌دن دوْغولما و ساغلاملاشماق اوْرتایا چیخیر.
بۆتۆنلۆکجه تۆرک اساطیرینده پیس روحلار اوْلدوقلاری یئرده یئنی‌دن دوْغولما و یئنی یاشام بحثلری اوْرتایا چیخیر و قیرمیز بوْیاسی قازانج، اوغور و یئنی‌دن دوْغولما رنگی‌دیر، اوْ اۆزدن قیرمیز رنگلری اوْلان مئیوه‌لر
«نار، قیرمیزی آلما، اییده، قیزاردیریلمیش بوغدالار و قوْوورغالار، قارپیز و...» بو گئجه نذیر اۆچۆن آچیلان سیرفالارین بزه‌مه‌سینده اؤنم داشیییرلار.

1.ناردوْغان بایرامی آدلی یازی‌‌سینا باخین
2. قیش فصلی‌نین آدلاری یازیسینا باخین

بو یازی‌ اۆچۆن واژگان اساطیری تورکی آخاغینین یازی‌لاریندان چوْخ فایدالانمیشام.

داودعبدی
@davud_ebdi

۱۴۰۴-جی ایلین ناردوْغان بایرامی