✅Деепричастия:
⏺Прошедшее:
⏺Ну итагьулли, ну дитагьулли, ну битагьулли, нуша дитагьулли;
⏺ХIу итагьулли, хIу дитагьулли, хIу битагьулли, хIуша дитагьулли;
⏺Гьит итагьулли, гьит дитагьулли, гьит битагьулли, гьитти битагьулли/дитагьулли;
⏺для того чтобы..., настолько чтобы...:
⏺Ну итагьари, ну дитагьари, ну битагьари, нуша дитагьари;
⏺ХIу итагьари, хIу дитагьари, хIу битагьари, хIуша дитагьари;
⏺Гьит итагьари, гьит дитагьари, гьит битагьари, гьитти битагьари/дитагьари;
⏺пока не...:
⏺Ну итагьараши, ну дитагьараши, ну битагьараши, нуша дитагьараши;
⏺ХIу итагьараши, хIу дитагьараши, хIу битагьараши, хIуша дитагьараши;
⏺Гьит итагьараши, гьит дитагьараши, гьит битагьараши, гьитти битагьараши/дитагьараши;
⏺хотя и...:
⏺Ну итагьуллāхьалли, ну дитагьуллāхьалли, ну битагьуллāхьалли, нуша дитагьуллāхьалли;
⏺ХIу итагьуллāхьалли, хIу дитагьуллāхьалли, хIу битагьуллāхьалли, хIуша дитагьуллāхьалли;
⏺Гьит итагьуллāхьалли, гьит дитагьуллāхьалли, гьит битагьуллāхьалли, гьитти битагьуллāхьалли/дитагьуллāхьалли;
⏺в то время как...:
⏺Ну итагьурхIили, ну дитагьурхIили, ну битагьурхIили, нуша дитагьурхIили;
⏺ХIу итагьурхIили, хIу дитагьурхIили, хIу битагьурхIили, хIуша дитагьурхIили;
⏺Гьит итагьурхIили, гьит дитагьурхIили, гьит битагьурхIили, гьитти битагьурхIили/дитагьурхIили;
⏺после того как..., раз уже...:
⏺Ну итагьулларгIи, ну дитагьулларгIи, ну битагьулларгIи, нуша дитагьулларгIи;
⏺ХIу итагьулларгIи, хIу дитагьулларгIи, хIу битагьулларгIи, хIуша дитагьулларгIи;
⏺Гьит итагьулларгIи, гьит дитагьулларгIи, гьит битагьулларгIи, гьитти битагьулларгIи/дитагьулларгIи;
⏺с тех пор как...:
⏺Ну итагьуллā, ну дитагьуллā, ну битагьуллā, нуша дитагьуллā;
⏺ХIу итагьуллā, хIу дитагьуллā, хIу битагьуллā, хIуша дитагьуллā;
⏺Гьит итагьуллā, гьит дитагьуллā, гьит битагьуллā, гьитти битагьуллā/дитагьуллā;
⏺лишь только..., сразу после...:
⏺Ну итагьурмад, ну дитагьурмад, ну битагьурмад, нуша дитагьурмад;
⏺ХIу итагьурмад, хIу дитагьурмад, хIу битагьурмад, хIуша дитагьурмад;
⏺Гьит итагьурмад, гьит дитагьурмад, гьит битагьурмад, гьитти битагьурмад/дитагьурмад;
✅Повелительное:
⏺ХIу итагьи, хIу дитагьи, хIу битагьи, хIуша дитагьая̄ или дитагьирā;
⏺Гьит итагьаб, гьит дитагьаб, гьит битагьаб, гьитти битагьаб/дитагьаб;
✅Повелительно-желательное:
⏺Ну итагь, ну дитагь, ну битагь, нуша дитагь;
⏺ХIу итагь, хIу дитагь, хIу битагь, хIуша дитагь;
⏺Гьит итагь, гьит дитагь, гьит битагь, гьитти битагь/дитагь;
⚡️Эта форма выражает пожелание и побуждение. ХIу итагь — чтобы ты стал (превратился).
Такая форма очень часто встречается в проклятиях, но возможно и другое применение:
⏺ХIу хʷийтагь! — чтобы ты стал псом (да превратишься ты в собаку)!;
⏺ХIу давлашив итагь! — чтобы ты стал богачом (да превратишься ты в богача)!;
✅Отглагольное:
⏺Ну итагьни, ну дитагьни, ну битагьни, нуша дитагьни;
⏺ХIу итагьни, хIу дитагьни, хIу битагьни, хIуша дитагьни;
⏺Гьит итагьни, гьит дитагьни, гьит битагьни, гьитти битагьни/дитагьни;
#очерк
✏️ Грамматический очерк Урахинского диалекта
🔘1. Первая страница навигации
🔘2. Вторая страница навигации
🔘3. Третья страница навигации
#️⃣ Хештеги по темам
✈️ Даргинский язык. Урахинский диалект.
Post #187
124
- 👍 1