هوالحکیم

✓ بسیار درخور توجه است. امام شهید به دست‌اندرکاران برگزاری این همایش فرمودند که شأن شما و همایش‌تان این است که از متخصصان و صاحبان اندیشه بخواهید درباره‌ی چرایی شکل‌گیری عوامل بیماری‌زا، از جمله عدم تمایل به ازدواج و کم‌فرزندی، بیندیشند و برای آن‌ها راه‌حل بیابند.

✓ تعبیر «عوامل بیماری‌زا» بسیار ویژه و حائز اهمیت است؛ مفهومی که ما بارها در این کانال، ذیل عنوان «رصد پاتوژن‌های فرهنگی و اجتماعی»، بر آن تأکید کرده‌ایم و به تبیین آن پرداخته‌ایم.

✓ نکته‌ی مهم اینجاست که رصد و شناسایی پاتوژن‌ها و عوامل بیماری‌زای فرهنگی و اجتماعی، کار صاحبان فکر و اندیشه است. در واقع، اگر افرادی نظیر ما به‌عنوان سلول‌های کوچک نظام اندیشکده‌ای کشور، روی این موضوعات کار نکنند و به تولید فکر نپردازند، چه مجموعه یا افرادی در کشور می‌توانند روی موضوعات تخصصی و پیشرفته‌ای که در دستور کار داریم، متمرکز شوند؟

✓ از همین روست که بارها، پس از گذشت چند ماه یا حتی چند سال از طرح یک مسئله در این کانال، اعضا پیام می‌دهند که زمانی که شما برای نخستین‌بار درباره‌ی یک آسیب یا عامل بیماری‌زا هشدار دادید، هنوز جامعه نسبت به آن هوشیار نبود؛ اما امروز، بسیاری به عمق مسئله پی برده‌اند.

✓ این همان کارکرد اندیشه‌ورزی پیش‌نگرانه است؛ شناسایی بیماری پیش از فراگیر شدن علائم آن در جامعه.

✓ اگر این سرزمین متولی داشت، قدر افرادی که درگیر کارهای فکری و مطالعاتی پیشرفته‌اند، بیش از پیش شناخته می‌شد؛ افرادی که عمیق می‌شوند، عوامل بیماری‌زا را شناسایی و معرفی می‌کنند و برای مقابله با آن‌ها، راهکار و به تعبیر دقیق‌تر، واکسن فرهنگی و اجتماعی تولید می‌کنند.

✓ باید پذیرفت که تا زمانی که چنین افرادی در مسائل عمیق نشوند و به شناسایی و تبیین این عوامل نپردازند، نمی‌توان انتظار داشت که خروجی مشابهی از هیچ نقطه‌ی دیگری در ساختار حاکمیت تولید شود. چراکه کار اندیشه‌ورزی تخصصی و پیشرفته، نه با بخشنامه و دستور اداری جایگزین می‌شود و نه با فعالیت‌های اجراییِ روزمره؛ بلکه به ذهن‌های مسئله‌شناس، مطالعات عمیق و تلاش مستمر برای کشف ریشه‌های پدیده‌ها نیاز دارد.


✍ محمدجواد خواجه‌وند


🔎 اندیشکده مستوره
✓ مرکز رصد و پاتولوژی فرهنگی و اجتماعی
[عضویت]: @CuPathology