🍎🏃📚✏️
88-جی درس
فعل (17)
فعللرده زامان:
*ایندیکی زامان
ایندیکی زامان ایشین دانیشیلان واخت باش وئرديگينى بيلديرير. اينديكى زامانين علامتلرى دؤرد چئشيدلى "ير (ir), يٌر (ır), ور (ur), وٌر (ür)"دن عيبارتدير: آلير, گلير, وورور, گؤروٌر, ...
اگر فعلين كؤكو سسلى ايله قورتارسا, ايكى سسلينى بيرى-بيريندن آييرماق اوٌچون سسسيز "ى" حرفى, اوْنلارين آراسينا آرتيريلار: دئييرم, اوْخويورام, ...
اينديكى زامانين اينكار علامتى "ما-مه" و يا فقط "م" حرفيدير. اگر "ما-مه" اولسا, ايكى سسلى آراسيندا بير سسسيز "ى"ده آرتيريريق: آلمايير, و اگر فقط "م" گلسه: آلمير.
دئمك خبر شكلينده اوْلان اينديكى زامان فعللرينده عين زاماندا ايكى ايش گؤرولور. مثلا "من اوْخورام" جومله سينده هم "من" اوْخوماق ايشينى ايجرا ائديرم, هم ده عين زاماندا گؤردويوم ايش باره ده خبر وئريرم.
اينديكى زامانين دا "غير شهودى" شكلى واردير كى, كئچميش زامانى بيلديرر.
اينديكى زامانين صرفى:
* تصديق:
وورورام, وورورسان, وورور, ووروروق, وورورسوز(نوز), وورورلار
* اينكار:
وورماييرام (وورمورام), وورماييرسان (وورموسان), وورمايير (وورمور), وورماييريق (وورموروق), وورماييرسينيز (وورمورسوز), وورماييرلار (وورمورلار)
89-جو درس
فعل (18)
گله جک زامان:
بو فعل ایشین گله جکده باش وئره جگينى بيلديرير. گله جك زامانين ايكى شكلى وار:
الف) قطعى گله جك زامان:
بو شكيل ايشين حتما گله جكده باش وئره جگينى بيلديرير. اوْنون اکلرى "آجاق - اجك"دن عيبارت دير: آلاجاقسان, آلاجاقدير, ...
اوٌچونجو شخصلرده ايكى چئشيدلى "دير" شكيلچيسى ده آرتيريلا بيلر. فعلين كؤكو سسليله بيتنده "ى" حرفى آرتيريلار.
اگر بو اکلردن سوْنرا سسلى ايله باشلانان شكيلچى گلسه, سس بؤلومونده گؤردويونوز كيمى "ق" حرفلرى "غ" و "ك" حرفلرى "گ-ى" حرفلريندن بيرينه چئوريلر: آلاجاغام, گؤره جه يم= گؤره جه گم, ...
گله جك زامانين اينكار علامتى "ما-مه" دير كى, واسيطه سيز كؤكه قوْشولار. بو حالدا ايكى سسلى يان- يانا گلير و اوْنلارى بيرى- بيريندن آييرماق اوٌچون بير "ى" سسليسى اوْنلارين آراسيندا گلر: آل+ما+ي+اجاغ+ام=آلماياجاغام ...
* قطعى گله جك زامانين صرفى:
* تصديق:
اؤيرنجه يم, اؤيرنه جكسن, اؤيرنه جك (اؤيرنجكدير), اؤيرنه جه ييك, اؤيرنه جك سيز (نيز), اؤيرنه جكلر (اؤيرنجكلردير)
* اينكار:
اؤيرنمه يه جه يم, اؤيرنمه يه جكسن, اؤيرنمه يه جك (دير), اؤيرنمه يه جه يیك, اؤيرنمه يه جك سيز (نيز), اؤيرنمه يه جكلر (دير)
ب) غير قطعى گلجك زامان:
بو فعللر ايشين ياخين گلجكده غير قطعى شكيلده باش وئره جه گينى بيلديرير و علامتى "آر, ار" دير, اينكار علامتى ده يالنيز "م" اولار: يازارام, گئتمه رم. اينكار فورماسيندا بعضا بو اکلر (آر-ار) "ز" حرفينه چئوريلر: آچمازلار, آچمازسان ...
حتى بعضا "ز" حرفى دوٌشور: آچماسان. فعلين كؤكو سسلى ايله بيتنده "ى" سس سيزى ده آرتيريلار: اوْخويارام. بو اکلرله ايشلنن بوٌتون زامانلاردا باش وئره جه گينى ده بيلديرر. بوندا اوْنلارا "گئنيش زامان" دئييلير. مثلا "اكينچى بوغدا اكر" جومله سينده "اكر" فعلى گؤرسه دير كى, اكينچى هم كئچميشده, هم ايندى, هم ده گله جكده بوغدا اكر.
غير قطعى گله جه يين صرفى:
* تصديق:
آلارام, آلارسان, آلار, آلاريق, آلارسيز(نيز), آلارلار * اينكار:
آلمارام, آلماسان (آلمازسان), آلماز, آلماريق, آلماسيز(نيز) /آلمازسيز/, آلمازلار.
قایناق : سس ، صرف کیتابی پروفسور زهتابی-تخلیص ائدن ، سارای خانیم
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
Post #5523
20