🍎🏃📚✏️
86-جی درس
فعل (15)
فعللرده زامان:
*کئچميش زامان
* داواملى كئچميش (ماضى استمرارى):
بو نوع فعل ايشين كئچميشده اوزون بير مدتده باش وئرمه سينى بيلديرير. بو فعلين دؤرد چئشيدلى "يردى (irdi), يٌردى (ırdı), وردو (urdu), وٌردوٌ (ürdü)" و يا ايكى چئشيدلى "آردىٌ (ardı)- اردى ( ərdi )" دن عيبارتدير كى, فعلين كؤكونه قوْشولار: يازيرديم, يازيردين, يازيردى, يازارديم, يازاردين, يازاردى, ...
اينكار علامتلرى ايسه "ماز, مز, م" دير. مثلا: گلمزدين, قاچمازديق, ...
*داواملى كئچميشين صرفى:
- تصديق:
گؤروردوم, گؤروردون, گؤروردو, گؤروردوك, گؤروردونوز(ز), گؤروردولر
- اينكار:
گؤرمه ييرديم = گؤرموردوم, گؤرمه ييردين = گؤرموردون, گؤرمه ييردى = گؤرموردو, گؤرمه ييرديك = گؤرموردوك, گؤرمه ييرديز(نيز) = گؤرموردونوز(ز), گؤرمه ييرديلر = گؤرموردولر
- تصديق:
گؤرَرديم, گؤرَردين, گؤرَردى, گؤرَرديك, گؤرَرديز(نيز), گؤرَرديلر
- اینکار:
گؤرمزديم, گؤرمزدين, گؤرمزدى, گؤرمزديك, گؤرمزديز(نيز), گؤرمزديلر
دؤرد چئشيدلى "يردى 4" و ايكى چئشيدلى "آردى 2" اکلرينده اصيل داوامليليق علامتى "ير 4" و "آر 2" دير, "دى 4" ايسه "شهودى كئچميشين" علامتى دير, اساس كئچميش زامان علامتيدير.
داواملى كئچميشين ايكى نوعونون فرقى اوْندان عيبارتدير كى, بيرينجى نوع نيسبتا ياخين كئچميشده بير ايشين داوام ائتديگينى بيلديريرسه, ايكينجى نوع اوْلدوقجا اوزاق كئچميشده, اؤزو ده اوزون سوٌره لى بير زاماندا ايشين باش وئرمه سينى بيلديرير:
كئچن ايل بو زامانلار دارالفنون دا اوْخويوردوم. دوٌنن بو واخت ائوده ياتيرديم.
اوشاقليقدا هر گوٌن بو داغلارى گزرديم. گنجليكده هر گوٌن ايدمان مئيدانيندا چاليشارديم.
داواملى كئچميشين هر ايكى نوْعونون "غير شهودى" شكلى ده واردير كى, اوٌستونده دانيشاجاييق: گؤرورموشدوم, گؤرَرميشدين.
87-جی درس
فعل (16)
فعللرده زامان:
*کئچميش زامان
* اوزاق كئچميش (ماضى بعيد):
بو فعل ايشين اوزاق كئچميشده باش وئرديگينى بيلديرير. اوْنون علامتى دؤرد چئشيدلى "ميشدى (mişdi), ميشدى (mışdı), موشدو (muşdu), موٌشدوٌ (müşdü)"دن عيبارتدير, بو اکلر "ميش ايدى" شكلينده ده ايشلنه بيلر. بو فعلين اينكار علامتى "ما- مه" دير كى, فعلين كؤكونه قوْشولار.
اوزاق كئچميشين صرفى:
*تصديق:
وورموش ايديم (وورموشدوم)
وورموش ايدين (وورموشدون)
وورمش ايدى (وورموشدو)
وورموش ايديك (وورموشدوق)
وورموش ايديز (وورموشدوز)
وورموش ايديلر (وورموشدولار)
*اينكار:
وورماميش ايديم (وورماميشديم)
وورماميش ايدين (وورماميشدين)
وورماميش ايدى (وورماميشدى)
وورماميش ايديك (وورماميشديق)
وورماميش ايديز (وورماميشديز)
وورماميش ايديلر (وورماميشديلار)
دئييلمه ليدير كى, جدولده گؤروندويو كيمى بو زامانبن ايكى چئشيدى معنا و مضمون جهتيندن فرقله نير. يعنى يالنيز "دى 4" ايله دوٌزلن نوعو اوزاق كئچميشى بيلديريرسه, "ايدى" ايله دوٌزلن ايكينجى نوعو, اوْلدوقجا اوزاق كئچميشى بيلديرير.
قایناق : سس ، صرف کیتابی پروفسور زهتابی-تخلیص ائدن ، سارای خانیم
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
Post #5504
40