👁‍🗨   
                          چاغداش       
                      ‌ ۸/مهر/۱۴۰۵                                                         


□امیرامان الله‌خان دره‌شوری در گذشت
#کامبیز_نجفی

در پروژه‌ی تاریخ شفاهی چاغداش، کمی دیر، سراغ آقای امیرامان‌‌الله‌خان دره‌شوری رفتم، زمانی که حافظه‌شان دیگر خسته شده بود و خودشان نیز رنجور بودند. با این‌همه، بد نشد، هم کم و بیش اطلاعاتی گرفتم و هم صدای ایشان به عنوان بخشی از تاریخ شفاهی قشقایی ثبت شد.
ایشان نماینده‌ی سمیرم در آخرین دور مجلس شورای ملی بودند(و شهبازخان شهبازی از فیروزآباد)، که با رخداد انقلاب، نمایندگی‌شان نیمه‌تمام ماند. ولی کارنامه‌‌ی بزرگ وی، اسب دره‌شوری بود و به این عنوان نامدار شد.
خاطره‌ی دیگری که از ایشان دارم، فیلم «کاروان‌ها» بود که بخشی از آن در مهرگرد فیلمبرداری می‌شد. آنتونی‌ کویین و بهروز وثوقی در آن بازی کرده‌اند. آن سال‌ها، تابستان را ما به چالقفا نمی‌رفتیم و در سمیرم خانه اجاره می‌کردیم. به اتقاق پدر و مادر به لوکیشن فیلم رفتیم. خیلی شلوغ و با شکوه بود. همان زمانی بود که ایشان نماینده‌ی مجلس و دره‌شوری‌ها خیلی ائیناق بودند.
در گفت‌وگوهایم با وی، دو نکته از ایشان و بی‌طرفی و یا تحلیل مخالفش برایم جالب بود. نخست، با این‌که پدرش زیادخان از انشعابیون قشقایی در چالش‌های پس از  کودتای ۲۸ مرداد بود، ولی خودش بر این باور بود که تحلیل و کنش انشعابیون اشتباه بوده و باید با ایل می‌ماندند.
دو دیگر این‌که، هم خود و هم پدرش از دوستان نزدیک و حتا متحدان سیاسی آقای بهمن‌بیگی بودند، ولی در ماجرای مترجمی بهمن‌بیگی و یا ملک‌منصورخان قشقایی در آمدن گودوین آمریکایی به تنگ خیاره‌ی بیضا و آمدن گودوین آمریکایی، روایت آقای سهراب حاتمی در کتاب سردار فرهنگی را نادرست و دقیقن برعکس می‌دانست.
امان‌الله‌خان نیز گنجینه‌ی اسرار بسیاری بود که دریغا ثبت نشد و از میان رفت.
امروز خبر آمد که در گذشته است.  موج استوری‌های اینستاگرامی را که دیدم، دوباره تکرار شد همان داستان همیشگی. در این یکی دو سال چند بار دیدمشان، خیلی فرسوده شده بودند و نیازمند دیدار و همدلی مردمان، نه استورهای پسامرگ.
درگذشت ایشان به عنوان یکی از مشایخ قشقایی و نسلی که در حال تمام شدن هستند را به خانواده گرامی و طایفه‌ی دره‌شوری تسلیت می‌گویم. یادشان گرامی باد.
بخشی از گفت‌وگوی چاغداش باایشان منتشر می‌‌شود.
گفت‌وگوی ما در آبان ۱۴۰۰ در خانه‌ای ایشان در صدرا ضبط و در تیرماه و مردادماه ۱۴۰۳ در هفت قسمت در چاغداش منتشر شده است.
مجموعه‌ی گفت‌وگو را می‌توانید در کانال تلگرامی چاغداش در لینک زیر بشنوید:

https://t.me/chaghdash_q/9047


@chaghdash_q