شعر و غزل چامه

جان هيچ و جسد هيچ و نفس هيچ و بقا هيچ
ای هستی تو ننگِ عدم تا به‌کجا هيچ؟

ديدی عدمِ هستی و چيدی المِ دهر
با اين همه عبرت ندميد از تو حيا هيچ

مستقبَلِ اوهام چه مقدار جنون داشت؟
رفتيم و نکرديم نگاهی به‌قفا هيچ

آئينهٔ امکانْ هوس‌آبادِ خيال است
تمثال جنون گر نکند زنگ و صفا هيچ

زنهار! حذر کن ز فسونکاریِ اقبال
جز بستنِ دستت نگشايد ز حنا هيچ

خلقی‌ست نمودار در اين عرصهٔ موهوم
مردیّ و زنی باخته چون خواجه‌سرا هيچ

بر زَلّۀ اين مائده هر چند تنيديم
جز حرص نچيديم چو کشکولِ گدا هيچ

تا چند کند چارهٔ عريانیِ ما را
گردون که ندارد به‌جز اين کهنه رَدا هيچ

منزل عدم و جاده نفَس ما همه رهرو
رنجِ عبثی می‌کشد اين قافله با هيچ

بیدل اگر اين‌است سر و برگِ کمالت
تحقيقِ معانی غلط و فکر رسا هيچ

#بیدل_دهلوی
@chaameghazal ⛵️

طیّ زمان کن ای فلک، مژدهٔ وصل یار را
پاره‌ای از میان ببر این شب انتظار را

شد به گمان دیدنی، عمر تمام و، من همان
چشم به ره نشانده‌ام جان امیدوار را

هم تو مگر پیاله‌ای، بخشی از آن می کهن
ور نه شراب دیگری نشکند این خمار را

شد ز تو زهر خوردنم مایهٔ رشک عالمی
بس‌که به ذوق می‌کشم این میِ ناگوار را

نیم شرر ز عشق بس تا ز زمین عافیت
دود بر آسمان رسد خرمن اعتبار را

وحشی اگر تو عاشقی کو نفس تو را اثر؟
هست نشانه‌ای دگر سینهٔ داغدار را

#وحشی_بافقی
@chaameghazal 🪭

هوای پرزدنی در هوای باغ ندارم
ببند بال‌وپرم را؛ دل‌ودماغ ندارم

قفس‌نشین شدنم اختیار بوده از اوّل
به آسمان شب‌آلوده اشتیاق ندارم

من آن مترسکِ تنهای کاه در دهنم که
توانِ حرف زدن نیز با کلاغ ندارم

اگر که آه من از آبکندِ سینه بلند است
به غیرِ هیزمِ تر هیچ در اجاق ندارم

چقدر فال بگیرم، مگر وصال درآید؟
منی که طالعِ تلخی به‌جز فراق ندارم

دو پا تپیدهٔ در گل، دلم گرفته، دل ای دل
غمِ رهایی از این کهنه‌باتلاق ندارم

شب است و نیست امیدی به هیچ صبحِ سپیدی
به قدرِ سوسوی یک شمع هم چراغ ندارم...

#سیده_تکتم_حسینی
@chaameghazal ⛱️

جز وصل تو دل به هر چه بستم توبه
بی‌یادِ تو هر جا که نشستم توبه

در حضرت تو، توبه شکستم صد بار
زین توبه که صد بار شکستم توبه
‌
#ابوسعید_ابوالخیر
@chaameghazal 🌙

شد صرف عمرم در وفا بیداد جانان همچنان
جان باختم در دوستی او دشمن جان همچنان

هر کس که آمد غیر ما در بزم وصلش یافت جا
ما بر سر راه فنا با خاک یکسان همچنان

عمری‌ست کز پیش نظر بگذشت آن بیدادگر
ما بر سر آن رهگذر افتاده حیران همچنان

حالم مپرس ای همنشین بی طرهٔ آن نازنین
آشفته بودم پیش ازین هستم پریشان همچنان

وحشی بسی شب تا سحر بودم پریشان، دیده تر
باقی‌ست آن سوز جگر وان چشم گریان همچنان

#وحشی_بافقی
@chaameghazal 🪭

به درگاه عشقت چه نامی چه ننگی
به نزد جلالت چه شاهی چه شنگی

جهان پر حدیث وصال تو بینم
زهی نارسیده به زلف تو چنگی

همانا به صحرا نظر کرده‌ای تو
که صحرا ز رویت گرفته‌ست رنگی

ز عکس رخ تو به هر مرغزاری
ز دیبای چینی گشادست تنگی

شگفت آهوی تو که صید تو سازد
به هر چشم‌زخمی دلاور پلنگی

ز جعدت کمندی و شهری پیاده
جهانی سوار و ز چشمت خدنگی

اگر خواهی ارواح مرغان عُلوی
فرود آری از شاخ طوبا به سنگی

به تو کی رسد هرگز از راه گفتی
بر نار و نورت که دارد درنگی

کیم من که از نوش وصل تو گویم؟
نپوید پی شیر، روباهِ لنگی

من آن عاشقم کز تو خشنود باشم
ز نوشی به زهری ز صلحی به جنگی

#سنایی
@chaameghazal 🌱

یاد تو می‌وزد ولی بی‌خبرم ز جای تو
کز همه سوی می‌رسد نکهت آشنای تو

غنچه طرف فزون کند، جامه ز تن برون کند
سر بکشد نسیم اگر، جرعه‌ای از هوای تو

عمر منی به مختصر، چون که ز من نبود اثر
زنده نمی‌شدم اگر، از دم جان فزای تو

گرچه تو دوری از برم، همره خویش می‌برم
شب همه شب به بسترم یاد تو را، به جای تو!

با تو به اوج می‌رسد، معنی دوست داشتن
سوی کمال می‌رود، عشق به اقتفای تو

عشق اگر نمی‌درد، پرده‌ی حایل از خِرد
عقل چگونه می‌برد پی به لطیفه‌های تو؟

خواجه که وام می‌دهد، لطف تمام می‌دهد
حسن ختام می‌دهد، شعر مرا برای تو :

«خاک درت بهشت من، مهر رُخت سرشت من
عشق تو سرنوشت من، راحت من رضای تو»

#حسین_منزوی
@chaameghazal ⛱

دردهای من
جامه نیستند
تا ز تن در آورم
چامه و چکامه نیستند
تا به رشته‌ی سخن درآورم
نعره نیستند
تا ز نای جان بر آورم

دردهای من نگفتنی
دردهای من نهفتنی است

دردهای من
گرچه مثل دردهای مردم زمانه نیست
درد مردم زمانه است
مردمی که چین پوستینشان
مردمی که رنگ روی آستینشان
مردمی که نام‌هایشان
جلد کهنه‌ی شناسنامه‌هایشان
درد می‌کند

من ولی تمام استخوان بودنم
لحظه‌های ساده‌ی سرودنم
درد می‌کند

انحنای روح من
شانه‌های خسته‌ی غرور من
تکیه‌گاه بی‌پناهی دلم شکسته است
کتف گریه‌های بی‌بهانه‌ام
بازوان حس شاعرانه‌ام
زخم خورده است

دردهای پوستی کجا؟
درد دوستی کجا؟

این سماجت عجیب
پافشاری شگفت دردهاست
دردهای آشنا
دردهای بومی غریب
دردهای خانگی
دردهای کهنه‌ی لجوج

اولین قلم
حرف حرف درد را
در دلم نوشته است
دست سرنوشت
خون درد را
با گلم سرشته است
پس چگونه سرنوشت ناگزیر خویش را رها کنم؟

درد
رنگ و بوی غنچه‌ی دل است
پس چگونه من
رنگ و بوی غنچه را ز برگ‌های تو به توی آن جدا کنم؟

دفتر مرا
دست درد می‌زند ورق
شعر تازه‌ی مرا
درد گفته است
درد هم شنفته است
پس در این میانه من
از چه حرف می‌زنم؟

درد، حرف نیست
درد، نام دیگر من است
من چگونه خویش را صدا کنم؟

#قیصر_امین‌پور
@chaameghazal ⛵️

ابر آمد و باز بر سر سبزه گریست
بی بادهٔ گلرنگ نمی‌باید زیست

این سبزه که امروز تماشاگه ماست
تا سبزهٔ خاک ما تماشاگه کیست

#خیام
@chaameghazal 🌱

دور شو از پنج خصلت ای پسر
تا نریزد آب رویت در نظر

اولاً کم گوی با مردم دروغ
زانکه گردی از دروغت بی فروغ

هر که استیزه کند با مهتران
آب روی خود بریزد بی گمان

پیش مردم هرکه‌ را نبود ادب
گر بریزد آبرو نبود عجب

از سبکساران مباش ای نیک خوی
کز سبکساری بریزد آب روی

ای پسر با مهتران کمتر ستیز
وز حماقت آب روی خود مریز

گر به عالم آب روی بایدت
دایما خُلق نکو می‌بایدت

هر که آهنگ سبکساری کند
از وی آب روی بیزاری کند

جز حدیث راست با مردم مگوی
تا نگردد آب رویت آب جوی

از خلاف و از خیانت باش دور
تا بود پیوسته در روی تو نور

گر همی‌خواهی که گویندت نکو
ای برادر هیچ کس را بد مگو

تا نباشی در جهان اندوهگین
از حسد در روزگارِ کس مبین

#عطار
@chaameghazal ⛱️

گفتا برون شدی به تماشای ماهِ نو
از ماهِ ابروانِ مَنت شرم باد رو

عمری‌ست تا دلت ز اسیرانِ زلفِ ماست
غافل ز حفظِ جانبِ یارانِ خود مشو

مَفروش عطرِ عقل به هِندوی زلفِ ما
کان‌جا هزار نافهٔ مُشکین به نیم‌جو

تخمِ وفا و مهر در این کهنه کشته‌زار
آن‌گه عیان شود که بود موسمِ درو

ساقی بیار باده که رمزی بگویمت
از سرّ‌ِ اخترانِ کهن‌سیر و ماهِ نو

شکلِ هلالِ هر سرِ مه می‌دهد نشان
از افسرِ سیامک و ترکِ کلاهِ زو

#حافظ
@chaameghazal 🪭

همین بس است برای من از وصال شما
همین که گاه بگویم سلام! حال شما؟

زنی به غیر شما گرچه ایده‌آلم نیست
شبیه نیست به من مرد ایده‌آل شما!

شما شبیه به آیینه من ولی آهم!
خدا نخواست مکدّر شود زلال شما

خدا کند که نرنجید از اینکه پیش هم اند
بدون دغدغه فکر من و خیال شما!

تمام دار و ندار من است اشعارم!
ولی اگر که پسندیده‌اید مال شما!

#علیرضا_نورعلیپور
@chaameghazal ⛵️

زانگه که بر آن صورت خوبم نظر افتاد
از صورت بی‌طاقتیم پرده برافتاد

گفتیم که عقل از همه کاری به درآید
بیچاره فروماند چو عشقش به سر افتاد

شمشیر کشیده‌ست نظر بر سر مردم
چون پای بدارم که ز دستم سپر افتاد؟

در سوخته پنهان نتوان داشتن آتش
ما هیچ نگفتیم و حکایت به درافتاد

با هر که خبر گفتم از اوصاف جمیلش
مشتاق چنان شد که چو من بی‌خبر افتاد

هان تا لب شیرین نستاند دلت از دست
کان کز غم او کوه گرفت از کمر افتاد

صاحب‌نظران این نفس گرم چو آتش
دانند که در خرمن من بیشتر افتاد

نیکم نظر افتاد بر آن منظر مطبوع
کاوّل نظرم هر چه وجود از نظر افتاد

سعدی نه حریف غم او بود ولیکن
با رستم دستان بزند هر که درافتاد

#سعدی
@chaameghazal 🌱

چقدر ساده به هم ریختی روان مرا
بریده غصّۀ دل‌کندنت امان مرا

قبول کن که مخاطب‌پسند خواهد شد
به هر زبان بنویسند داستان مرا

گذشتی از من و شب‌های خالی از غزلم
گرفته حسرت دستان تو جهان مرا

سریع پیر شدم آن‌چنان که آینه نیز
شکسته در دل خود صورت جوان مرا

به فکر معجزه‌ای تازه بودم و ناگاه
خدا گرفت به دست تو امتحان مرا

نه تو خلیل خدایی نه من چو اسماعیل
بگیر خنجر و در دم بگیر جان مرا

تو را به حرمت عشقت قسم بیا برگرد
بیا و تلخ‌تر از این مکن دهان مرا

چه روزگار غریبی است بعد رفتن تو
بغل گرفته غمی کهنه آسمان مرا

تو نیم دیگر من نیستی؛ تمام منی
تمام کن غم و اندوه سالیان مرا

  #امید_صباغ‌نو
@chaameghazal ⛱️

هم خانه‌ایم، روی گرفتن حلال نیست
ناگفته پرسشی، که سخن را مجال نیست

گفتی: بسنده کن به خیالی ز وصل ما
ما را به غیر ازین سخنی در خیال نیست

گر ماه صورت تو ببیند، به صدق دل
خود معترف شود که: درو این کمال نیست

در پرده‌ای و بر همه کس پرده می‌دری
با هر کسی و با تو کسی را وصال نیست

مشکل در آن که: وصل تو ممکن نمی‌شود
ورنه به ممکنات رسیدن محال نیست

لالند عارفان تو از شرح چند و چون
از معرفت خبر نشد آن را که لال نیست

پرسیده‌ای که: آنچه طلب می‌کنی کجاست؟
از من خبر مپرس، که جای سوال نیست

ای اوحدی، چو این دگران سرّ دوستی
با دیگری مگوی، که ما را به فال نیست

گر مدّعی سماع حدیثت نمی‌کند
دل مرده را سماع نباشد، که حال نیست

#اوحدی
@chaameghazal 🪭

شادمان گفتی: «از آن عاشق تنها چه‌خبر؟»
خبری نیست، بپرس از غم دنیا چه‌خبر؟

خاطرم هست رقیبانِ پر از کینه‌ی من
همنشینان تو بودند، از آن‌ها چه‌خبر؟

همه لب‌تشنه، تو دریایی و من ماهی تنگ
از کنارآمدگان با لب دریا چه‌خبر؟

زاهدی دست به گیسوی رهای تو رساند
عاشقی گفت که از عالم بالا چه‌خبر؟

باز دیروز به من وعده‌ی فردا دادی
آه پیمان شکن! از وعده‌ی فردا چه‌خبر؟

#سجاد_سامانی
@chaameghazal 🧩

با خلق آشتی کن و با خود به جنگ باش
فیروز جنگِ معرکهٔ نام و ننگ باش

انجام بت‌پرست بود به ز خودپرست
در قید خود مباش و به قید فرنگ باش

خلق وسیع و رزق به یک کس نمی‌دهند
خلق وسیع داری، گو رزق تنگ باش

چون ماهی‌ات مباد ز نرمی فرو برند
در کام خلق، ارهٔ پشت نهنگ باش

بر صلح و جنگ اهلِ جهان اعتماد نیست
چون صلح می‌کنند مهیّای جنگ باش

از چشمه‌سار تیغ بشو دست و روی خویش
در آفتاب زرد خزان لاله‌رنگ باش

گر پشت پا به عالم صورت نمی‌زنی
تا حشر در شکنجهٔ این کفش تنگ باش

صائب هزار بار ترا بیش گفته‌ام
با خلق صلح کل کن و با خود به جنگ باش

#صائب_تبریزی
@chaameghazal ⛱️

همان‌گونه که گفته بودم
تمام شب را
خیره به در بودم
گیسوان تو
در شب کوتاهی جمله‌های من
آنقدر به آسمان نزدیک بود
که به خانه آمدم.

در دسته‌های گل یاس
پنهان بودم
می‌دانم
جوانی بود

شهرهای ایام عشق
در وهم خانه می‌ساختند
همسایه‌ها بخار می‌شدند
به آسمان می‌رفتند
با باران به خانه باز می‌آمدند

آیا از عشق بود
که به خانه باز آمدند
نمی‌دانم.
من همان‌گونه
ساکت و خاموش
در شب خنک و شفاف
فقط آسمان را دیده بودم.

گیسوی تو را گاهی
رگبار ابر را گاهی
زنان شالی‌کار در خیابان می‌کارند
کهکشانی در این مکان
که نامش روز است
مژده از بیداری است.

لبخند تو در این جهان
از درختان کاج فرو می‌افتد

کودکان را به خواب آوردی
ماهیان را از بهار
در باران بهار
رمیده به خانه آوردی.

با نگهبان جهان که سخن گفتم
می‌گفت: جاری است، همیشه است.

به نظاره ایستاده بودم
در پاییز
که در جهان را بگشایم
کلید در خانه‌ی تو بود.

کوچه‌ها عطر را ایثار می‌کنند
عابران از پل می‌گذرند

پس از آنکه عابران عبور کردند
پل فرو می‌ریزد
به خانه بازگردیم
که عشق در مشرق
طلوع می‌کند.

#احمدرضا_احمدی
@chaameghazal ⛵️

چیزی که از من خواستی جز دل بریدن نیست
چیزی مخواه از من که در اندازهٔ من نیست
 
دنبال آرامش مگرد ای رود سرگردان
چیزی که در دریا نباشد در تو قطعا نیست
 
گاهی برای گریه کردن بس که تنهایی
جایی برایت بهتر از آغوش دشمن نیست
 
پیراهنم روزی گواهی می‌دهد پاکم
ای عشق خیلی وقت‌ها پاکی به دامن نیست
 
چیزی نمی‌بینیم جز تاریکی و اندوه
در زندگی وقتی چراغ مرگ روشن نیست

در عشق باید پر تحمل بود و دور اندیش
پروانه گشتن چاره‌اش جز پیله کردن نیست

#حسین_زحمتکش
@chaameghazal ⛵️

منم که شهرهٔ شهرم به عشق ورزیدن
منم که دیده نیالوده‌ام به بد دیدن

وفا کنیم و ملامت کشیم و خوش باشیم
که در طریقتِ ما کافری‌ست رنجیدن

به پیرِ میکده گفتم که چیست راه نجات
بخواست جامِ می و گفت عیب پوشیدن

مرادِ دل ز تماشای باغِ عالم چیست؟
به دستِ مردمِ چشم از رخِ تو گل چیدن

به مِیْ پرستی از آن نقشِ خود زدم بر آب
که تا خراب کنم نقشِ خود پرستیدن

به رحمتِ سرِ زلفِ تو واثقم ورنه
کشش چو نَبوَد از آن سو چه سود کوشیدن؟

عنان به میکده خواهیم تافت زین مجلس
که وعظ بی‌عملان واجب است نشنیدن

ز خطّ یار بیاموز مِهر با رخِ خوب
که گرد عارضِ خوبان خوش است گردیدن

مبوس جز لبِ ساقی و جامِ می حافظ
که دستِ زهد فروشان خطاست بوسیدن

#حافظ
@chaameghazal ⛱️