سلامت زایی / Salutogenesis
درباره"مرگ های قابل اجتناب"(۲)
⬅️راهکارهای مهم مقابله با موارد "مرگهای قابل اجتناب" عبارتند از :
🔸 اقدامات فردی در قالب رعایت سبک زندگی سالم شامل:
تغذیه سالم:مصرف مواد پروتئینی،لبنیات، میوهها و سبزیجات؛ کاهش مصرف نمک یا حذف نمک از سفره، کاهش مصرف روغن (بویژه روغنهای جامد) و کاهش مصرف غذاهای آماده و نیمهآماده.فعالیت بدنی منظم در قالب انجام روزانه ۴۰ تا ۶۰ دقیقه ورزش با شدت متوسط تا شدید (پیادهروی عادی خوب است ،اما کفایت نمیکند).پرهیز از مصرف دخانیات و الکل، بهتر است بدانیم که مصرف سیگار، قلیان و الکل خطر سکتههای قلبی، مغزی و ابتلا به انواع سرطان را بهشدت افزایش میدهد.سیگار کشیدن عامل اصلی بیماری و مرگ قابل اجتناب در بسیاری از کشورها است.کنترل وزن، چاقی شکمی و اضافهوزن با تغذیه سالم و فعالیت بدنی قابل پیشگیری است.رعایت اصول ایمنی در رانندگی شامل بستن کمربند ایمنی توسط همه سرنشینان، پرهیز از رانندگی در شرایط خستگی و خوابآلودگی، و عدم استفاده از تلفن همراه حین رانندگی. رعایت موارد ایمنی در منزل شامل قرار دادن داروها و مواد شوینده دور از دسترس کودکان، نصب حفاظ در پنجرهها و بالکنها،اصلاح روشنایی منزل و برطرف کردن سطوح لغزنده.
🔸اقدامات نظام سلامت شامل غربالگری فشار خون بالا که یکی از اصلیترین عوامل خطر ابتلا به بیماری قلبی و سکتهقلبی و مغزی است.غربالگری منظم فشار خون و کنترل آن از طریق تغییر سبک زندگی و مصرف داروی مناسب توصیه میشود.غربالگری سرطان از جمله ماموگرافی برای سرطان پستان، کولونوسکوپی برای سرطان روده بزرگ، آزمایش پاپاسمیر و HPV برای سرطان دهانه رحم و سیتی اسکن با دوز پایین برای سرطان ریه در افراد پرخطر. انجام واکسیناسیون:واکسن HPV (پیشگیری از سرطان دهانه رحم) و واکسن هپاتیت B (پیشگیری از سرطان کبد) از اقدامات مؤثر پیشگیرانه هستند. مدیریت دیابت و چربی خون:کنترل قند خون و کلسترول از طریق دارو درمانی و اصلاح سبک زندگی، خطر مرگهای قلبی و عروقی را بهطور چشمگیری کاهش میدهد.
🔸اقدامات سیاستگذاران وجامعه شامل: تقویت نظام مراقبتهای اولیه بهداشتی (PHC):سازمان جهانی بهداشت توصیه میکند که برای پیشگیری و کنترل بیماریهای غیرواگیر، نظام مراقبتهای اولیه بهداشتی باید تقویت و به سمت این بیماریها جهتدهی شود.
سیاستهای کاهش مصرف نمک و قند: کاهش مصرف نمک در محصولات غذایی، محدودیت بازاریابی غذاهای ناسالم و بهبود دسترسی به غذاهای مغذی از جمله اقدامات سطح سیاستگذاری می باشند.بهبود ایمنی جادهها:طراحی جادههای ایمنتر، نصب علائم هشداردهنده کمربند ایمنی و اجرای قوانین سختگیرانهتر در مورد تخلفات رانندگی .کاهش آلودگی هوا: یادمان باشد که آلودگی هوا یکی از عوامل خطر اصلی بیماریهای قلبی و عروقی است و کاهش آن نیازمند سیاستهای زیستمحیطی و صنعتی است.
⬅️بطور کلی مرگهای قابل اجتناب ، مرگهایی هستند که نباید رخ میدادند. خوشبختانه بخش قابلتوجهی از این مرگها از طریق تغییر سبک زندگی، غربالگری منظم، واکسیناسیون و دسترسی به مراقبتهای بهداشتی باکیفیت، قابل اجتناب می باشند. نتایج مطالعهای معتبر نشان داده است که رعایت ترکیبی از رفتارهای سالم (تغذیه مناسب، فعالیت بدنی کافی روزانه ، عدم مصرف دخانیات و حفظ وزن سالم) میتواند تفاوت چهار برابری در نرخ مرگومیر کل بین افراد ایجاد کند. بنابراین، ارتقای آگاهی عمومی و توانمندسازی شهروندان برای اتخاذ تصمیمات سالم، کلید اصلی کاهش این نوع مرگها است(پایان)
گردآوری و ویرایش :
دکتر برهان ولدبیگی
اول مهر ۱۴۰۵
https://telegram.me/burhanvalad