📆 روزشمار تاریخ اروپا و بریتانیا، آمریکا و روسیه | ۱۷ اکتبر

اروپا و بریتانیا 🇪🇺 🇬🇧

۱۸۱۳ – ادامه نبرد لایپزیگ و تقویت ائتلاف ضدناپلئونی

در ۱۷ اکتبر ۱۸۱۳، نبرد لایپزیگ که از روز پیش آغاز شده بود، ادامه یافت. نیروهای روسیه، پروس، اتریش و سوئد در حال تقویت مواضع خود علیه ارتش ناپلئون بناپارت بودند. ورود نیروهای کمکی ائتلاف، برتری عددی آن را افزایش داد و موقعیت فرانسه را دشوارتر کرد. نبرد در ۱۹ اکتبر با شکست ناپلئون پایان یافت و به سلطه نظامی او بر بخش بزرگی از اروپای مرکزی ضربه‌ای تعیین‌کننده وارد کرد.

۱۹۱۲ – آغاز جنگ اول بالکان

در ۱۷ اکتبر ۱۹۱۲، صربستان و یونان به‌دنبال مونته‌نگرو به امپراتوری عثمانی اعلان جنگ کردند و جنگ اول بالکان وارد مرحله‌ای گسترده شد. بلغارستان نیز در همان مقطع علیه عثمانی وارد جنگ شد. ائتلاف دولت‌های بالکانی می‌کوشید سرزمین‌های باقی‌مانده تحت سلطه عثمانی در جنوب‌شرقی اروپا را تصرف کند. شکست‌های عثمانی به عقب‌نشینی گسترده این امپراتوری از اروپا انجامید، اما اختلاف بر سر تقسیم سرزمین‌های تصرف‌شده، زمینه جنگ دوم بالکان در سال ۱۹۱۳ را فراهم کرد. این جنگ‌ها همچنین به افزایش تنش میان صربستان و اتریش – مجارستان کمک کردند؛ تنش‌هایی که در آستانه جنگ جهانی اول اهمیت زیادی یافتند.

۱۹۵۶ – افتتاح نخستین نیروگاه هسته‌ای تجاری جهان در بریتانیا

در ۱۷ اکتبر ۱۹۵۶، ملکه الیزابت دوم نیروگاه هسته‌ای کالدر هال را در کامبریا افتتاح کرد. این نیروگاه نخستین نیروگاه هسته‌ای جهان بود که در مقیاس تجاری برق تولید می‌کرد. طراحی آن به توسعه صنعت هسته‌ای غیرنظامی بریتانیا کمک کرد، هرچند تولید پلوتونیوم برای برنامه تسلیحات هسته‌ای نیز از اهداف اولیه این مجموعه بود. افتتاح کالدر هال نقطه عطفی در تاریخ بهره‌برداری صنعتی از انرژی هسته‌ای به شمار می‌رود.

۱۹۶۱ – سرکوب خونین تظاهرات الجزایری‌ها در پاریس

در ۱۷ اکتبر ۱۹۶۱، هزاران الجزایری در پاریس در اعتراض به منع رفت‌وآمد تبعیض‌آمیزی که علیه جامعه الجزایری اعمال شده بود، تظاهرات مسالمت‌آمیز برگزار کردند. پلیس فرانسه به فرماندهی موریس پاپون با خشونت گسترده به معترضان حمله کرد؛ هزاران نفر بازداشت شدند و شماری از آنان کشته شدند یا در رود سن جان باختند. شمار دقیق قربانیان همچنان محل بحث تاریخی است، اما پژوهش‌ها از ده‌ها کشته و برآوردهایی بالاتر حکایت دارند. این واقعه به یکی از مهم‌ترین نمونه‌های خشونت دولتی در دوران جنگ استقلال الجزایر و به موضوعی محوری در مناقشه فرانسه درباره میراث استعمار تبدیل شد.

آمریکا 🇺🇸

۱۷۷۷ – تسلیم ارتش بریتانیا در ساراتوگا

در ۱۷ اکتبر ۱۷۷۷، ژنرال بریتانیایی جان بورگوین ارتش خود را به نیروهای آمریکایی به فرماندهی ژنرال هوراشیو گیتس تسلیم کرد. این تسلیم، پس از شکست‌های بریتانیا در نبردهای ساراتوگا در ایالت نیویورک رخ داد و بیش از ۶۰۰۰ سرباز بریتانیایی و نیروهای وابسته را دربر گرفت. پیروزی آمریکا یکی از نقاط عطف جنگ استقلال آمریکا بود. این موفقیت به متقاعدشدن فرانسه برای گسترش حمایت نظامی و مالی از انقلابیون کمک کرد و موازنه جنگ را به زیان بریتانیا تغییر داد.

۱۹۳۱ – محکومیت آل کاپون به فرار مالیاتی

در ۱۷ اکتبر ۱۹۳۱، آل کاپون، از مشهورترین چهره‌های جرایم سازمان‌یافته در آمریکا، به جرم فرار مالیاتی محکوم شد. پیگرد او نشان داد که دولت فدرال می‌تواند از قوانین مالیاتی برای مقابله با رهبران شبکه‌های جنایی استفاده کند؛ حتی زمانی که اثبات مستقیم برخی جرایم دیگر دشوار است. کاپون به زندان محکوم شد و پرونده او به نمونه‌ای مشهور از استفاده از ابزارهای مالی و قضایی علیه جرایم سازمان‌یافته تبدیل شد.

۱۹۳۳ – ورود آلبرت اینشتین به ایالات متحده در پی فرار از آلمان نازی

در ۱۷ اکتبر ۱۹۳۳، آلبرت اینشتین وارد ایالات متحده شد تا فعالیت خود را در مؤسسه مطالعات پیشرفته پرینستون ادامه دهد. او پس از به قدرت رسیدن نازی‌ها و تشدید یهودستیزی در آلمان، تصمیم گرفت به کشورش بازنگردد. مهاجرت اینشتین بخشی از جابه‌جایی گسترده دانشمندان و روشنفکران اروپایی در دوران نازیسم بود؛ جابه‌جایی‌ای که بر توسعه علمی آمریکا در دهه‌های بعد تأثیر گذاشت.

۱۹۸۹ – زمین‌لرزه ویرانگر لوما پریتا در کالیفرنیا

در ساعت ۵:۰۴ بعدازظهر ۱۷ اکتبر ۱۹۸۹، زمین‌لرزه‌ای با بزرگای ۶٫۹ در منطقه لوما پریتا در شمال کالیفرنیا رخ داد. این زمین‌لرزه ۶۳ کشته و بیش از ۳۷۵۷ زخمی بر جای گذاشت و به بزرگراه‌ها، پل‌ها، ساختمان‌ها و زیرساخت‌های حیاتی خسارت سنگینی وارد کرد. فروریختن بخشی از بزرگراه سایپرس در اوکلند عامل ۴۲ مورد از مرگ‌ها بود. این فاجعه به بهبود استانداردهای مهندسی لرزه‌ای، ارزیابی آسیب‌پذیری زیرساخت‌ها و پژوهش درباره رفتار سازه‌ها در زمین‌لرزه کمک کرد.

۲۰۱۸ – قانونی‌شدن مصرف تفریحی کانابیس در کانادا

در ۱۷ اکتبر ۲۰۱۸، قانون کانابیس در کانادا اجرایی شد و مصرف تفریحی آن برای بزرگسالان، با رعایت محدودیت‌های قانونی، در سطح فدرال قانونی شد. کانادا پس از اروگوئه دومین کشور جهان و نخستین کشور بزرگ صنعتی بود که چنین چارچوبی را در سراسر کشور اجرا کرد. این تصمیم نقطه عطفی در سیاست‌گذاری مواد مخدر بود و بحث‌های بین‌المللی درباره جرم‌زدایی، تنظیم‌گری بازار و پیامدهای سلامت عمومی را گسترش داد.

روسیه / شوروی و اروپای شرقی 🇷🇺 🟥

۱۹۸۹ – برکناری اریش هونکر از رهبری آلمان شرقی

در ۱۷ اکتبر ۱۹۸۹، اعضای دفتر سیاسی حزب اتحاد سوسیالیستی آلمان، اریش هونکر، رهبر جمهوری دموکراتیک آلمان، را از قدرت کنار زدند. روز بعد، استعفای رسمی او اعلام شد و اگون کرنتس جانشینش شد. این تغییر در شرایطی رخ داد که اعتراض‌های خیابانی، مهاجرت شهروندان از طریق کشورهای همسایه و بحران مشروعیت حکومت، نظام سیاسی آلمان شرقی را به‌شدت تحت فشار قرار داده بود. برکناری هونکر یکی از نشانه‌های فروپاشی قریب‌الوقوع حکومت‌های کمونیستی اروپای شرقی بود. کمتر از یک ماه بعد، دیوار برلین گشوده شد؛ رخدادی که مسیر اتحاد دوباره آلمان و پایان جنگ سرد در اروپا را هموار کرد.

❤️ کانال تلگرامی #مطالعات_اروپا_و_بریتانیا

‌‎╭────────────╮
🌐🆑🌐: @Britishstudies 🇪🇺 🇬🇧
╰────────────╯