آیا دارا بودن سلاح هسته ای مطابق موازین حقوق بین الملل ، از موارد بازدارندگی و قدرت یک کشور محسوب میگردد؟
دارا بودن سلاح هستهای در چارچوب موازین حقوق بینالملل، بهعنوان یکی از ابزارهای اصلی بازدارندگی و عنصر قدرت ملی کشورها محسوب میشود؛ هرچند این موضوع پیچیدگیها و محدودیتهای حقوقی خاص خود را دارد.
معاهده منع گسترش سلاحهای هسته ای (NPT) ستون اصلی رژیم حقوقی بینالمللی در این حوزه است. این معاهده کشورها را به دو دسته تقسیم میکند. ابتدا کشورهای دارای سلاح هستهای که شامل آمریکا، روسیه، چین، فرانسه و بریتانیا هستند. این پنج کشور که قبل از ۱ ژانویه ۱۹۶۷ سلاح هستهای ساخته و آزمایش کردهاند، بهطور رسمی حق دارا بودن آن را دارند. آنها متعهدند که سلاح را به دیگران منتقل نکنند و در مسیر خلع سلاح مذاکره کنند، اما معاهده آنها را ملزم به نابودی فوری زرادخانه نمیکند.
دوم کشورهای فاقد سلاح هستهای هستند که متعهدند سلاح هستهای نسازند یا به دست نیاورند. کشورهایی مانند هند، پاکستان، اسرائیل (که عضو NPT نیستند) و کره شمالی (که از آن خارج شده) نیز سلاح هستهای دارند و وضعیت حقوقی آنها خاکستری است و معاهده NPT آنها را بهعنوان کشور هستهای به رسمیت نمیشناسد، اما ممنوعیت مطلقی هم برای غیرعضوها ایجاد نمیکند. معاهده ممنوعیت سلاحهای هستهای که از سال ۲۰۲۱ لازمالاجرا شده نیز دارا بودن، استفاده و تهدید به استفاده را ممنوع میکند؛ اما هیچیک از کشورهای هستهای عضو آن نیستند و بنابراین برای آنها الزامآور نیست.
دیوان بینالمللی دادگستری در نظر مشورتی در سال ۱۹۹۶ اعلام کرد که استفاده یا تهدید به استفاده از سلاح هستهای عموماً با حقوق بشردوستانه بینالمللی ناسازگار است، اما در شرایط بقا و موجودیت یک کشور نتوانست آن را مطلقاً غیرقانونی اعلام کند.
بازدارندگی و قدرت
در روابط بینالملل و استراتژی نظامی، بازدارندگی هستهای مفهومی جاافتاده است و ایده اصلی این است که داشتن سلاح هستهای طرف مقابل را از حمله بازمیدارد، چون هزینه آن غیرقابلقبول میشود.
کشورها این سلاح را نه لزوماً برای استفاده، بلکه بهعنوان ابزار قدرت و امنیت ملی نگه میدارند. قدرتهای هستهای آن را بخشی از اقتدار استراتژیک و موقعیت بینالمللی خود میدانند. همچنین تجربه تاریخی نشان میدهد که پس از سال ۱۹۴۵ که جنگ جهانی دوم به پایان رسیده، هیچ جنگ مستقیمی میان قدرتهای هستهای رخ نداده و بسیاری از تحلیلگران این را به بازدارندگی نسبت میدهند.
👨⚖👩⚖کانال حقوقی عدلیه🔹🔸
@ADLIEH_TEAM
Post #8704
784
- ❤ 3
- 👍 2
- 👎 2