چیخارام داغلارا یار-یار دئیه‌رک
گله‌رم غربت ائوین دار دئیه‌رک
وطن عنوانلی کفن ساخلا منه»
حمیده رئیس‌زاده (سحر خانیم) گونئی آذربایجان تورک ادبیاتی’نین تانینمیش و ایمضالی شاعرلریندن بیری‌دیر.
«یوخو تک سال یادینا ائل اوبامین شانلی دیلین/ چکه‌لر گر دیلیمیزدن بیزی دارا گئجه‌لر!..» دئدییی آری تورکجه‌یله یازدیغی شعرلری ایله گونئی آذربایجان ادبیاتیندا بؤیوک و حاقلی بیر موقعه قوووشموشدور. اونون سیاسی بیلینجی، سیاسی اولایلاری دئورینین شعر دیلی‌یله ایفاده ائتمه دوشونجه‌سینه گؤتورموشدور. بو دوشونجه‌دن و گؤزل لیریکادان یولا چیخان شاعر آذربایجان تورکجه’سی ایله سؤیله‌دییی شعرلرینین یانیندا فارسجا شعرلر ده یازمیشدیر.
شعرلرینده وطن سئوگیسی، بوتؤولوک سئوداسی، خالق محبتی، اینسان سعادتی، حسرت، هیجران، آزادلیق، اؤزگورلوک و قورتولوش موتیولری گئنیش یئر بولموشدور.
شعرلرینین تئماسی سئوگی آنا فیکری ایسه آزادلیق، اؤزگولوک، قورتولوش و باریش اولموشدور.
شعرلرینده گونئی آذربایجانین یاشادیغی سیخینتی و آغری-آجی‌لار اونون شخصی سیخینتی و آغری-آجی‌لارییلا یوغرولاراق شهید فون موزیکی کیمی اؤیله بیر سیمفونیا یاراتمیشدیرکی، هر بیر دینله‌ییجی‌نین توکونو اؤرپه‌تمیشدیر.
«ائلیمین گوللری سولمایان کیمی/
دریالار اوسگویه دولمایان کیمی/
توتولوب اوره‌ییم اولمایان کیمی/
اوچماقدیر دیله‌ییم قانات وئر منه!/
جانیم‌لا وارلیغیم، واریم دیدیشیر/
اوخ قالیب سوموکده یارا بیتیشیر/
حیاتیم بوش-بوشا باشا یئتیشیر/
بو سون گونلریمده ثبات وئرمنه!/
قولوما قارداشدان دایاق ایستیرم/
دیلیمه ائلیمدن سایاق ایستیرم/
دنیزلر توتوملو چاناق ایستیرم/
دردیمی یازماغا داوات وئر منه!..»/
باسقی و سیخینتی‌لار و اینسان حقوقونو هئچه سایان غیر انسانی باسقی‌لار، قانونسوز توتوقلامالار، وحشی شبیخونلار و قورخونج دوستاقلارلا باریشا بیلمه‌ین قادین آنا و قادین شاعر اوره‌یی اۆزونو دوغانین آزاد قوشلارینا توتور و وولکان پؤسکورمکده اولان دردلرینی اونلارلا بؤلوشور:
«اوساندین سن ده آخیردا/
زَهرلنمیش بولاقلاردان/
قانادلارین اوچار-اوچماز/
کؤچورسن قانلی باغلاردان/
اؤزون یولدا، گؤزون دالدا/
کئچیرسن قارلی داغلاردان/
تیکانلیق‌لار دیاریندان/
اولان کؤکسو یارا بولبول!/
ائشیتمیشدیم کؤچر دورنا/
گئدیرسن سن هارا بولبول؟/
گئدیرسن گئت، دالا باخما/
قاباق‌لاردان سسین گلسین/
بولانماز غنچه قانیندان/
بولاقلاردان سسین گلسین/
قفس‌دن جان قوتار سوسما/
اوزاقلاردان سسین گلسین/
سازین نیسگیللی سیزلانسا/
اوزون دؤندَر بورا بولبول!/
آماندیر، قویما یوردون تک/
سنی غربت یورا بولبول!/
گئت اوردا سال هارای، سسلن/
نه اود دوشدو بورا سؤیله!/
آسیلدی اللی مین بولبول/
بوداقلاردان دارا سؤیله!/
گونش ده ظولم‌دن سؤندو/
اوزو اولدو قارا سؤیله!/
دئنن گلدی ائلیم-یوردوم/
بو ظلمت‌دن زارا بولبول!/
اوجالمیش ناله‌نی سازدان/
دولان سال داغلارا بولبول!..»/
ایندی بیر آراشدیریجی و شاعر اولاراق آلقی‌لادیغیم بو شعری من ایلک دفعه بیر عادی اینسان اولاراق دینله‌میشدیم. یانی دئمک ایسته‌ییرم کی اوندا شعر-فیلان یازماییردیم. ۱۷ _ ۱۸ یاشلاریندا اولاردیم. عروض وزنی ایله یازیلان بو شعری سحرین اؤز نیسگیللی سسی و اوستادانه دیکلمه‌سی و حسین اسدی‌نین یانیقلی ساز ائش‌لییینده ائشیتدیکده گوز یاشلاریما حاکیم اولا بیلمه‌میشدیم و ایکی گون آغلامیشدیم. شعرین فضاسیندان چیخا بیلمه‌م ایسه آزی بیر آی چکمیشدی.
تهراندا گؤزلریم‌له گؤردویوم و جانیم‌لا، قانیم‌لا حیسس ائدیب آما دیله گتیره بیلمه‌دیییم آغیر آتموسفئری و آغریلی آجیلی دورومو بیر قادین سسی‌یله و قادین دویغوسو یوغرولموشلوغویلا ائشیدیردیم. بو دوشدویوم ائموسیا و او یاشادیغیم دوروما سحر خانیمین پوئزیاسی آککورد توتوردو.
دئمک ایسته‌ییرم کی سحر خانیم زاما‌نین دیلینی تاپاراق، ایچینده یاشادیغی خالقین آغری-آجی‌لارینی، آرزو و ایستک‌لرینی، غم و نیسگیل‌لرینی صمیمی و آخیجی بیر دیل‌له پوئریا گؤزلی‌نین دیلی‌یله عکس ائتدیرمه‌یی باجاران باجاریق‌لی شاعرلردندیر. او هم شاعرلره تاثیر قویموش، هم ده عادی وطنداشلاردا درین ایزلر بوراخمیشدیر.
و سوندا توم بو وورغولادیغیم پروبلئم‌له باریشا بیلمه‌ین شاعر اوره‌یی، سون قرارینی وئرمیش و نوستالژی‌یه اوغرایاراق، کؤچ تراژئدی‌یاسینا قووشموش و شعرلرینده همیشه آغیر نیسگیل‌له سس‌له‌نن غربته و هیجرانا قووشموشدور.
«گئدیرم، گلین گؤروشوم گئدیم/
گؤروشوم بیر آن سوووشوم گئدیم/
یئنی غربته قوووشوم گئدیم/
قفس آدلی لانه‌نی نئینیرم!..
یاشیل اؤلکه‌مه قارا یئل اسیب/
Post #30203
338