هفتاد) آراستگی حافظ به چندین هنر

عاشق و رند‌ و نظربازم و می‌گویم فاش
تا بدانی که به چندین هنر آراسته‌ام

درآمد
فایلی که به‌پیوست به یاران تقدیم می‌شود، سخنرانی من است به مناسبت «یادروز حافظ، مهرماه ۱۴۰۰» که برآنم حافظ و تعالیم انسانی او همچنان زنده است و کارآمد.

در این سخنرانی، با استشهاد و استناد به دو نظر در باب «هنر»، به تبیین معنای هنر پرداخته‌ام؛ یکی، نظر افلاطون ــ که او را آدم‌الفلاسفه خوانده‌اند ــ و دوم، نظر یا تعریفی که در لغت‌نامۀ زنده‌‌یاد دهخدا ثبت است. حاصل این دو، به‌ دست دادن معنایی است از هنر در فرهنگمان، فرهنگ ایران، این دو معنا: مهارت و قابلیت؛ فضیلت.

مهارت‌های حافظ نخست، شاعری است و سپس حافظ قرآن و حدیث بودن، موسیقی‌دانی، خوشخوانی یا خوش‌آوازی، خوش‌نویسی و...
فضایل خواجه هم‌چنان که خود گفته است، این‌هاست: عاشقی و رندی و نظربازی... . فضایلی که باید آن‌ها را امهات فضایل خواند. حاصل این فضایل رفتار نیک در قلمرو فردی و جمعی است که خواجه در جای‌جای اشعار خود بدان‌ها پرداخته است، از جمله در این غزل:

درخت دوستی بنشان که کام دل‌به‌‌ بار آرد
نهال دشمنی برکن که رنجِ بی‌شمار آرد

پیامی انسانی که مردم روزگار ما و جهان متمدنِ غالباً بی‌فرهنگ، سخت بدان نیاز دارد.

و فایل سخنرانی، تقدیم به یاران

@a_daadbeh