📊📈💧📉الگوی کشت محصولات زراعی ۱۴۰۶–۱۴۰۵؛ کاهش مصرف آب، توسعه کشت دیم و افزایش تولید

📊براساس «برنامه تولید بهینه (الگوی کشت) ملی محصولات زراعی» برای سال زراعی ۱۴۰۶–۱۴۰۵، الگوی ابلاغی با فرض شرایط نرمال آبی و در مقایسه با الگوی پایه تلفیقی منتهی به سال ۱۴۰۱ تدوین شده است.

📊بر مبنای جدول شاخص‌های منتشرشده برای محصولات زراعی، در الگوی جدید (ويراست نخست الگوي كشت زراعي سال زراعي 1406-1405):
🔹 سطح کشت آبی حدود ۴ درصد کاهش و سطح کشت دیم حدود ۲۱.۳ درصد افزایش می‌یابد.
🔹 کل سطح زیرکشت حدود ۸.۴ درصد افزایش پیدا می‌کند.
🔹 تولید محصولات زراعی حدود ۱۱ درصد افزایش می‌یابد.
🔹 درآمد پیش‌بینی‌شده حدود ۱۳.۸ درصد افزایش دارد.
🔹 بهره‌وری اقتصادی آب نیز حدود ۲۲.۸ درصد افزایش برای آن پیش‌بینی شده است.

📉 یکی از مهم‌ترین جهت‌گیری‌های این برنامه، کاهش مصرف آب (نیاز آبی ناخالص) محصولات زراعی است. بر اساس جداول و نقشه منتشرشده، این شاخص در الگوی ابلاغی حدود ۴۵.۲ میلیارد مترمکعب برآورد شده است؛ در حالی که مقدار متناظر در الگوی پایه حدود ۵۱.۸ میلیارد مترمکعب بوده است.

📉به این ترتیب، الگو در شرایط نرمال آبی، کاهش حدود ۶.۵ تا ۶.۶ میلیارد مترمکعبی مصرف آب (نیاز آبی ناخالص)، معادل حدود ۱۲.۶ تا ۱۲.۸ درصد را هدف‌گذاری کرده است.

✅ توجه به یک نکته ضروری است: این ارقام صرفاً مربوط به الگوی کشت محصولات زراعی است و نباید به کل بخش کشاورزی، از جمله محصولات باغی و سایر زیربخش‌ها، تعمیم داده شود.

✅همچنین این اعداد، اهداف و نتایج مدل الگوی کشت هستند و نه عملکرد تحقق‌یافته سال زراعی. میزان تحقق آنها به وضعیت بارش و منابع آب، تحویل و کنترل حجمی آب، میزان رعایت الگو توسط بهره‌برداران و هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول، به‌ویژه وزارت جهاد کشاورزی و وزارت نیرو، وابسته است.

⚠️ در جدول منتشرشده چند مغایرت عددی نیز دیده می‌شود. از جمله، بر اساس مقادیر «کل» جدول، رشد بهره‌وری فیزیکی زمین حدود ۲.۴ درصد و رشد بهره‌وری اقتصادی زمین حدود ۵.۱ درصد محاسبه می‌شود؛ در حالی که در ستون درصد تغییر به‌ترتیب ۱۳ و ۱۴.۷ درصد درج شده است.

✅در مجموع، جهت‌گیری اصلی این الگو را می‌توان کاهش سطح کشت آبی، توسعه کشت دیم، افزایش تولید و کاهش مصرف آب (نیاز آبی ناخالص) در محصولات زراعی دانست؛ اما ارزیابی واقعی موفقیت آن، نیازمند انتشار منظم عملکرد واقعی، به‌ویژه در زمینه حجم آب تحویلی و مصرف‌شده است.

📘منبع: برنامه تولید بهینه (الگوی کشت) ملی محصولات زراعی، سال زراعی ۱۴۰۶–۱۴۰۵، وزارت جهاد کشاورزی. ويراست نخست (تاريخ انتشار:1405/04/31)

#الگوی_کشت
#محصولات_زراعی
#کشاورزی
#مدیریت_آب
#بهره‌وری_آب

📱 كانال اطلاع‌رسانی و آموزشی #سازگاری_با_كم_آبی
join👉 @WaterAdaptation