طاعون با قرون وسطی دفن نشده و عامل این بیماری یه باکتری به نام «یرسینیا پستیس»هست که مخزن اصلیش جوندگان صحرایی و ناقلش کک‌ها هستن. باکتری مسیر گوارش کک رو مسدود می‌کنه تا کک از گرسنگی مدام نیش بزنه و خون آلوده رو به میزبان برگردونه. این عفونت که هنوز سالانه صدها نفر رو درگیر می‌کنه و بسته به مسیر ورود (نیش کک، تماس با بافت آلوده یا تنفس) ۳ چهره بالینی کاملا مجزا نشون میده:

۱- طاعون خیارکی (شایع‌ترین):
با نیش کک یا تماس با موش و جوندگان آلوده میاد. مشخصه‌اش تب ناگهانی شدید و غده‌های لنفاوی به شدت متورم، داغ و دردناک توی کشاله ران یا زیر بغله (به اندازه یک تخم‌مرغ یا گردو).

۲- طاعون خونی (سپتی‌سمیک):
وقتی باکتری مستقیم میره توی خون. تب، ضعف شدید، شکم‌درد و افت فشار میده. مشخصه بارزش سیاه شدن و مردن بافت نوک انگشت‌های دست، پا یا بینی هست (علتی که تاریخ بهش میگه «مرگ سیاه»).

۳- طاعون ریوی (خطرناک‌ترین):
تنها مدلیه که با سرفه و نفس از آدم به آدم منتقل میشه. خیلی سریع به ریه می‌زنه، سرفه با خلط خونی و تنگی نفس حاد میاره و اگه در کمتر از ۲۴ ساعت درمان نشه تقریبا ۱۰۰٪ کشنده‌ست.

طاعون با آنتی‌بیوتیک‌های معمولی کاملا درمان‌پذیره، به شرطی که فرد زود به بیمارستان برسه و زمان از دست نره.


_Dr Mehrdad Ashabi_


@uttweet