✅نگاهی بر فیلم سینمایی interstellar
🖋به قلم: محمدامین نیک‌صفت ( دانشجوی کارشناسی علوم سیاسی دانشگاه تهران)



🔻فیلم سینمایی میان ستاره‌ای interstellar به کارگردانی کریستوفر نولان در سال ۲۰۱۴ ساخته شد. این فیلم در ژانر علمی تخیلی قرار دارد اما بدون شک نمی توان آن را یک تخیل صرفاً عادی دانست. بحرانی که فیلم برای دنیا متصور می‌شود بحرانی نیست که تنها خاص یک منطقه یا یک نهاد یا کشور باشد و همچنین عوامل تهدید کننده ای که در سراسر فیلم موجب تلاش انسان ها برای نجات می‌گردد برخلاف بسیاری از داستان هایی که در فیلم های گوناگون دیده ایم عاملی بیرونی و عجیب الخلقه ‌ای نیست بلکه آن عامل طبیعت است . طبیعتی که از یک سو انسان مدرن صدمات زیادی به آن وارد نموده و از سوی دیگر با افزایش چشمگیر جمعیت دیگر ظرفیت لازم برای فراهم آوردن شرایط حیات را ندارد و همانطور که در داستان فیلم نیز دیده می شود این بحران تا بدانجاست که انسان‌ها توان تنفس سالم را نداشته و از طرفی با هجوم آفت ها سال به سال مواد غذایی بیشتری از بین می‌رود و این آفت اکسیژن هوا را نیز نابود میکند. بنابراین زمین دیگر جای مناسب برای زندگی نیست. دیگر علومی مثل هوافضا علوم خاص و تاپی محسوب نمی‌شود بلکه علوم و دانشی که حیات انسان را مدد رساند در اولویت قرار دارند مانند کشاورزی که در تکه ای از فیلم مشاهده می کنیم که در جلسه اولیا با مسئولین مدرسه مسئولین مدرسه به این حقیقت اذعان می کنند.
در حقیقت نولان در این فیلم به خوبی نشان می‌دهد که یک بحران جهانی چگونه ساختار فرهنگی و اجتماعی تمام انسان‌ها و جوامع را تغییر می دهد. دیگر ارتش وجود ندارد که بخواهد برایش هزینه گردد و جنگی راه بیاندازد بنابراین از لفظ ارتش های سابق در فیلم استفاده می‌شود .رقابتی به آن صورت که انتظار داریم وجود ندارد زیرا ترس از مردن توانایی و شور رقابت را از بین برده و اگر رقابتی هم وجود داشته باشد صرفاً جنبه سرگرمی دارد همانطور که در قسمتی از فیلم در حین تماشای مسابقه‌ی بیسبال شاهد اعتراض پدر بزرگ خانواده دونالد به نحوه و وضعیت بازی بازیکنان در مقایسه با بازیکنان سابق هستیم.

🔻نکته دیگری که در فیلم به خوبی به چشم می خورد بخصوص در شخصیت نقش اول داستان یعنی کوپر(مت کانهی) تبدیل مسائل مادی و طبیعی به اولویت فکری افراد است و هر چیزی که نتوان آن را به صورت کاملاً علمی ثابت نمود فاقد ارزش بوده و معتبر نیست نظیر صحبتی که میان کوپر و دخترش مرف در رابطه با شبح مطرح گردید یا تعریفی که کوپر از عشق ارائه می دهد و آنرا فواید اجتماعی ، پیوند اجتماعی و تربیت فرزند در نظر می‌گیرد و دیگر هیچ.
اما قهرمان داستان یک مفهوم را از ابتدا تا انتهای فیلم معنا می کند و بدان تا آخرین لحظه عمل می‌ نماید و آن مفهوم تلاش برای ممکن کردن غیرممکن ها تا آخرین لحظه است و دیالوگ معروفش که می‌گوید:《 ما همیشه خودمان را با توانایی غلبه بر غیر ممکن ها تعریف کردیم و ما این لحظات را می شماریم، لحظاتی که جرأت می کنیم جایی بالاتر را نشانه برویم که موانع را در هم بشکنیم تا به لایتناهی ستاره ها برسیم ،تا ناشناخته ها را به شناخته شده تغییر دهیم 》همین طرز فکر است که به او امکان می‌دهد که تا آخر برای حصول نتیجه تلاش کند و از پای ننشینند و اتفاقاً در آخر هم به دلیل این امیدواری برای نجات انسانها موفق می‌شود مأموریت خود را تا آخرین لحظه پیگیری کرده و آن را به سرانجام برساند.
بنابراین interstellar به ما می آموزد که بشر در بحران‌ها به همنوع خود نزدیکتر می شود و اتفاقاً چیزهایی وجود دارد که شاید نتوان آنها را به صورت کاملاً علمی ثابت نمود بلکه آن ها در قلب ما جای دارند و همان ها هستند که موجب حرکت رو به جلو می گردد برای دستیابی به روزهای بهتر.شاید بتوان این داستان را اینگونه به جهان واقعی امروز ربط داد که کرونا به ما ثابت کرد که بحران جهانی مخصوص یک کشور خاص بین خاص و مسلک خاص نیست بلکه برای تمام جهانیان است و چیزی که حیات جهانیان را تهدید کند تلاش همگان را برای عبور از بحران و سفر به دنیایی بهتر می طلبد و همچنین باید با اتکا به دانش و پیوند آن با انسانیت برای سعادت انسانها گام برداشت.

🔻در آخر بحث را با دیالوگ یکی از شخصیت‌های اصلی فیلم پرفسور برند(مایکل کین) که شعری از دیلن تامس شاعر ولزی است به پایان می‌رسانیم:

مرگِ آسان بر پیرمرد، مرگی شایسته نیست"

چه خواهیم و چه نخواهیم"
"مرگ سراغ ما خواهد آمد

"تا آخرین لحظاتِ سال‌خورده‌ات مقابله کن"

"عاقلان می‌دانند"
"مرگ جزئی از سرنوشت است

فایده‌ای ندارد قدرت بر آنی که"
"عمر ازش گذشته است

"مرگِ آسان بر پیرمرد، مرگی شایسته نیست"

"تا آخرین لحظاتِ سال‌خورده‌ات مقابله کن"


#یک_فنجان_سیاست
#سینما_و_سیاست
#انجمن_علمی_علوم_سیاسی

@utpsaa