📄 جنگ روایت‌ها و شکل‌دهی به حافظهٔ خیالی: چپ نو و طاعون نوین انکار

👤 اشکان زارع

تاریخ گاه نه در میدان‌های نبرد، بلکه در پستوهای تاریک ایدئولوژی، تردید و جعل بازنویسی می‌شود.

در جهانی که دود فجایع تروریستی پس از دهه‌ها هنوز چشم جامعه را می‌سوزاند، مهیب‌ترین رویارویی در جغرافیای مادی رخ نمی‌دهد؛ بلکه کارزاری فرسایشی بر سر تصاحب ذهن‌ها، چیستی حقیقت و بازتعریفِ رویدادهای سرنوشت‌ساز در جریان است.
نبردی خاموش که در آن، واقعیت‌های عینی ذبح می‌شوند تا «حافظه‌ای خیالی» جایگزین حافظهٔ جمعی و تاریخی شود. این مسخِ سیستماتیک، پیوندی ارگانیک با آبشخور فکری «#چپ_نو» (New Left) و میراث پسامدرن آن دارد. جریانی که با تقدس‌زدایی از حقیقت عینی، نسبی‌گرایی افراطی و تقلیل تمام پدیده‌های جهان به دوگانه‌ٔ ساده‌انگارانهٔ «سلطه‌گر غربی / فرودستِ ذاتاً محق»، زمینه را برای فرسایش واقعیت فراهم ساخت.

در منطق این خوانش ایدئولوژیک، جهان آزاد همواره متهم ردیف اول است؛ پیش‌فرضی صلب که حتی ارتجاعی‌ترین نیروهای تمامیت‌خواه و بنیادگرا را به چشم «پاسخی به زخم #امپریالیسم» می‌بیند و با تئوریزه کردن #ترور، قبح خشونت را می‌زداید.
همین پوچ‌گرایی معرفتی و بدبینی کور به ساختار دولت‌های دموکراتیک، پل ارتباطی غریبی میان چپ‌های رادیکال و راست‌گرایان افراطی ساخت. امروز شومن‌های رسانه‌ای و مروجان تئوری‌های توطئه از هر دو جناح، تریبون‌های میلیونی را به تکرار داستان‌های مالیخولیایی دربارهٔ «توطئه‌های شوم داخلی» و «دست‌های پشت‌پردهٔ حکومت برای کشتار شهروندان خود» اختصاص می‌دهند. این ادعاها چیزی جز بازتولید عامه‌پسند همان انگاره‌هایی نیست که دهه‌ها پیش در دپارتمان‌های نظریهٔ انتقادی تدریس می‌شد: نفی فکت‌ها به نفع خشم ایدئولوژیک.
هدف اصلی این صنعتِ تردیدپراکنی، نسل‌های تازه‌نفسی هستند که فجایع را با گوشت و پوست خود لمس نکرده‌اند. آن‌ها در معرض بمباران روایت‌های گزینشی و کلیپ‌های زرد مجازی، تاریخی تحریف‌شده را به‌مثابه حافظهٔ دست‌اول خود درونی می‌کنند.

جنگ روایت‌ها در اصل بر سر همین غارتِ آگاهی است؛ تلاشی برای تهی کردن فاجعه از عاملان واقعی آن و تحمیل یک توهم سازمان‌یافته. دفاع از حقیقت عینی و مستندات تاریخی، امروز تنها یک وظیفهٔ فکری نیست، بلکه سنگری اخلاقی در برابر جریانی است که می‌خواهد عقلانیت و قطب‌نمای اخلاقی جامعه را در توهمات خودساخته بسوزاند.

◽️@utfinance◽️