۲. خروج در زمانی رخ می‌دهد که کارتل باید در اوج بحران ژئوپلیتیک منسجم‌ترین حالت خود را نشان دهد؛‌ اما عدم انسجام علنی می‌شود.

۳. عراق و کویت هم با مشکل مشابه ظرفیت سرکوب‌شده مواجهند. عراق مدعی ظرفیت ۶ میلیون بشکه‌ای است و سهمیه‌اش زیر ۴.۵ است. کویت نیز برنامه توسعه ۴ میلیون بشکه‌ای دارد. اگر امارات بتواند از این چارچوب خارج شود بدون آنکه بازار فروبپاشد و تنبیه دیپلماتیک شود، چرا دیگران این مسیر را طی نکنند؟

خطر واقعی، فروپاشی تدریجی اوپک پلاس است.

اوپک پلاس شاید به یک باشگاه گفتگوی تولیدکنندگان بدون الزام اجرایی تبدیل شود. در این صورت، تنها ابزار تنظیم بازار به دست قیمت و جنگ خواهد افتاد، و سیاست و سهمیه جایی در قیمت گذاری نفت نخواهند داشت. این یعنی بازگشت به دوران پیش از ۱۹۶۰ که نوسانات قیمت نفت مهارنشدنی بود.

۵. ساختار بازار

آخرین لایه تحلیل، پیامدهای ساختاری برای بازار جهانی نفت است:

۱.۵ پایان قیمت‌گذاری واحد در خلیج فارس

تا پیش از این، نفت خلیج فارس عمدتاً حول یک قیمت پایه اوپکی با تفاضل‌های کیفی (API، گوگرد) معامله می‌شد. حال با خروج امارات، نفت مربان (Murban) که از فجیره بارگیری می‌شود و به دریای عمان دسترسی دارد، می‌تواند کاملاً مستقل از قیمت‌گذاری اوپکی عرضه شود. این یعنی تولد یک برنت خاورمیانه‌ای که قیمتش در اتاق‌های معاملاتی ابوظبی و سنگاپور تعیین می‌شود.

۲.۵ قراردادهای دوجانبه به جای بازار نقدی

امارات این ظرفیت را دارد که با سرعت به سمت انعقاد قراردادهای بلندمدت تأمین نفت با پالایشگاه‌های آسیایی (به‌ویژه چین و هند) حرکت کند. در این قراردادها قیمت‌ها از فرمول‌های ترکیبی (مثلاً میانگین برنت و عمان) تبعیت می‌کند؛ برخلاف نوسان ماهانه سهمیه‌ها حجم‌ها ثابت و قابل برنامه‌ریزی است،
و شرایط پرداخت می‌تواند شامل تهاتر، سرمایه‌گذاری مشترک و ارزهای غیردلاری باشد.

۳.۵ تشدید رقابت مخرب در صورت بازگشایی تنگه

بازار اکنون در یک تعادل جنگی موقت است. اما اگر تنگه هرمز بازگشایی شود، چه اتفاقی می‌افتد؟

· امارات بدون قید سهمیه، تولید را به سرعت به ۴.۸۵ میلیون بشکه می‌رساند.
عربستان که جنگ به تأسیساتش آسیب زده، برای بازسازی مالی خود نیاز به حداکثر تولید دارد.
عراق و کویت نیز تحت فشار مالی، به هر بشکه اضافی نیاز دارند.

در این سناریو، یک مسابقه تولید در خلیج فارس رخ خواهد داد که می‌تواند قیمت‌ها را از ۱۰۹ دلار کنونی به سرعت به زیر ۶۰ دلار سقوط دهد. این دقیقاً همان کابوسی است که اوپک برای جلوگیری از آن خلق شده بود. و حالا، با خروج امارات، این کابوس یک قدم به واقعیت نزدیک‌تر شده است.

جمع‌بندی کنم.

امارات با این تصمیم از محدودیت‌های گذشته خارج شد ولی شرطی هم بر آینده بست:
آینده‌ای که در آن، عرضه‌کننده چابک و مستقل، ارزشمندتر از سرباز وفادار یک کارتل در حال فروپاشی است. حال باید دید آیا این شرط، در صورت بازگشایی تنگه و هجوم نفت به بازار، برنده خواهد بود یا نه.
به قول ترامپ
خواهیم دید چه خواهد شد

✍️ امیر نقابی

@Tickchartist