نقشه جمهوری اسلامی برای شکست دادن آمریکا چیست؟

قسمت اول

نرگس باج‌اوغلی و ولی نصر، دو پژوهشگر دانشگاه جانز هاپکینز آمریکا، در مقاله‌ای مشترک استدلال کردند که جمهوری اسلامی، با وجود خسارت‌های سنگین ناشی از جنگ و تحریم‌های آمریکا، نه‌تنها خود را در آستانه شکست نمی‌بیند، بلکه معتقد است می‌تواند آمریکا را به پذیرش جایگاه ایران به‌عنوان یک قدرت بزرگ وادار کند.

نشریه آمریکایی فارن افرز روز جمعه ۹ اکتبر در مقاله‌ای با عنوان «نظریه پیروزی ایران؛ تلاش تهران برای دستیابی به جایگاه قدرت بزرگ در خاورمیانه پساآمریکایی» به بررسی محاسبات راهبردی جمهوری اسلامی پس از ماه‌ها جنگ با آمریکا و اسرائیل پرداخت.

این مقاله به قلم نرگس باج‌اوغلی، انسان‌شناس و دانشیار مطالعات خاورمیانه در دانشکده مطالعات پیشرفته بین‌المللی دانشگاه جانز هاپکینز، و ولی نصر، استاد روابط بین‌الملل و مطالعات خاورمیانه در همین دانشگاه، نوشته شده است. نویسندگان با تکیه بر تحولات نظامی و اقتصادی ماه‌های گذشته و همچنین گفت‌وگوهای خود با ایرانیان دارای گرایش‌های سیاسی متفاوت، کوشیده‌اند توضیح دهند که چرا رهبران جمهوری اسلامی، برخلاف تصور دولت دونالد ترامپ، همچنان به پیروزی در این رویارویی امید بسته‌اند.

به باور نویسندگان، دولت ترامپ طی هفت ماه گذشته نتوانسته با بمباران‌های گسترده، جمهوری اسلامی را از پای درآورد یا در مذاکرات، تهران را به پذیرش خواسته‌های واشنگتن وادار کند. با این حال، مقام‌های آمریکایی همچنان معتقدند که با تشدید فشارهای اقتصادی و ادامه محاصره دریایی سواحل جنوبی ایران، می‌توانند جمهوری اسلامی را سرانجام میان تسلیم و فروپاشی قرار دهند.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، روز اول سپتامبر در توصیف راهبرد واشنگتن گفته بود: «ما این رژیم را از نظر اقتصادی خفه خواهیم کرد.»

اما باج‌اوغلی و نصر معتقدند که محاسبات تهران به‌کلی متفاوت است. از نگاه آن‌ها، جمهوری اسلامی با وجود آسیب‌های گسترده به زیرساخت‌ها و اقتصاد کشور، نه‌تنها از حملات آمریکا و اسرائیل جان سالم به در برده، بلکه با حمله به پایگاه‌های نظامی آمریکا و ایجاد اختلال در رفت‌وآمد کشتی‌ها از تنگه هرمز، نشان داده که همچنان از ابزارهای مهمی برای تحمیل هزینه به طرف مقابل برخوردار است.

نویسندگان استدلال می‌کنند که هدف تهران دیگر صرفا بقای جمهوری اسلامی نیست.رهبران ایران اکنون سه هدف بزرگ‌تر را دنبال می‌کنند: بیرون راندن نیروهای نظامی آمریکا از خلیج فارس، وادار کردن واشنگتن به لغو تمامی تحریم‌ها و گرفتن این پذیرش از آمریکا که ایران یک قدرت بزرگ است.

به نوشته آن‌ها، نظریه پیروزی تهران بر یک محاسبه استوار است: جمهوری اسلامی می‌تواند آن‌قدر مقاومت کند و آن‌قدر هزینه‌های نظامی و اقتصادی به آمریکا تحمیل کند که واشنگتن سرانجام ناچار شود از سیاست مهار ایران دست بردارد.

ادامه دارد ...

@taghaviniaa