🔴 مشک رسانه‌ای سوراخ است؛ هیاهو پیروزی نمی‌سازد

▫️آغاز حمله‌ای که عربستان بامداد دیروز در یمن آغاز کرد، هم‌زمان با یک بسیج رسانه‌ای گسترده و فشرده همراه شد؛ بسیجی که تماماً بر یک روایت متمرکز بود: نیروهای دولت عدن با کنترل شهرستان ذوباب، تنگه باب‌المندب را بازپس گرفته‌اند. این در حالی است که واقعیت‌های میدانی نشان می‌داد نزدیک‌ترین نقطه حضور این نیروها، ۳۲ کیلومتر با مرزهای شهرستانی که تنگه باب‌المندب را دربر می‌گیرد فاصله دارد.

▫️در چارچوب این بسیج رسانه‌ای، از مسئولان دولت عدن و حتی خبرنگاران و فعالان رسانه‌ای خواسته شد مواضع و مطالب بیشتری در حمایت از حمله منتشر کنند تا روحیه نیروهای درگیر و افکار عمومی تقویت شود. هم‌زمان در شبکه‌های تلویزیونی با مهمانانی که بیشتر آنها از کمیته ویژه سعودی ــ نهاد مسئول پرونده یمن ــ حقوق دریافت می‌کنند، مصاحبه‌هایی انجام شد که بر این ادعا تمرکز داشتند که «ائتلاف» از تجربه سقوط ساحل غربی درس گرفته، نیروهای خود را بازآرایی کرده و تسلیحات مدرنی را وارد میدان کرده است که قادر به تعیین تکلیف نبرد خواهد بود.

▫️در مقابل یک مقام مسئول در صنعا این کارزار را تلاش عربستان برای الگوبرداری از تجربه آمریکا در عراق و لیبی توصیف کرد؛ تجربه‌ای که با عنوان راهبرد «شوک و ارعاب» شناخته می‌شود و بر ایجاد یک شوک روانی و نظامی سریع در طرف مقابل، از طریق ترکیب برتری آتش و فناوری، حجم بالای حملات، سرعت و غافلگیری و سپس فلج‌کردن توان واکنش و درهم‌شکستن اراده طرف مقابل برای ادامه جنگ استوار است.

▫️این مقام افزود: «۱۲ سال از جنگ عربستان می‌گذرد و ما روش‌ها و نقشه‌های آن را بهتر از خودش می‌شناسیم.» وی تأکید کرد که یمنی‌ها طی سال‌های جنگ، تجربه گسترده‌ای در مقابله با عربستان به دست آورده‌اند. او همچنین گفت: «جغرافیای یمن و اراده جنگیدن یمنی‌ها با تمام نقاط دیگر جهان متفاوت است» و معتقد بود «آنچه در میدان رخ داده، با حجم تبلیغات رسانه‌ای همراه با آن تناسب ندارد.»

▫️این مقام حمله را محدود و دارای ماهیتی نمایشی توصیف کرد که هم‌زمان با یک بسیج رسانه‌ای گسترده انجام شده و هدف آن ایجاد اثر روانی و ادراکی و ساختن این تصور بوده است که یک تحول بزرگ نظامی رخ داده؛ پیش از آنکه نتایج واقعی در میدان مشخص شود.

▫️این مقام همچنین کارزار رسانه‌ای عربستان را در چارچوب تلاش برای پوشاندن دستاوردهای میدانی نیروهای صنعا در تعز ارزیابی کرد؛ دستاوردهایی که هم‌زمان با پیشروی این نیروها به منطقه الأعلوم در شهرستان المواسط و رسیدن آنها به منزل رشاد العلیمی، رئیس شورای ریاستی صورت گرفته است.

▫️با وجود حجم گسترده تبلیغات رسانه‌ای، دستگاه رسانه‌ای عربستان و کشورهای خلیج فارس نتوانست حتی یک تصویر یا ویدئو از شهر ذوباب، ولو از فاصله‌ای دور ارائه کند. این موضوع لزوماً به معنای منتفی‌بودن رخنه‌های محدود در مناطق باز و خارج از خطوط دفاعی مستقیم میان دو طرف نیست، اما نبود هرگونه مستند تصویری روشن، همچنان این ادعاها را در چارچوب تبلیغات گمراه‌کننده رسانه‌ای قرار می‌دهد.

▫️همچنین با وجود فراخوان‌های مکرر العلیمی برای بسیج عمومی، میزان واکنش به این فراخوان‌ها تقریباً ناچیز بوده است؛ به‌ویژه در استان البیضاء که شماری از شیوخ آن از هتل‌های ریاض ظاهر شده و مردم را به جنگ فراخواندند، در حالی که به نظر می‌رسد میان قبایل این استان نوعی اجماع برای مخالفت با بازگشت به شرایط پیش از سال ۲۰۱۵ وجود دارد؛ دوره‌ای که در آن گروه القاعده بر این استان مسلط بود.

▫️در همین حال به نظر می‌رسد آمریکا نیز از این تحولات دور نیست. مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا آنچه در جریان است را یک حمله متقابل برای بازپس‌گیری اراضی یمن از «انصارالله» توصیف کرد و با اشاره به توافق امنیتی میان واشنگتن و ریاض، گفت که آمریکا «قصد دارد به این توافق پایبند بماند».

▫️پیش از این نیز، دو روز قبل گزارش‌هایی درباره افشای اطلاعاتی منتشر شده بود مبنی بر اینکه دستگاه اطلاعاتی آمریکا مختصات اهداف نظامی یمن را در اختیار عربستان قرار داده است؛ موضوعی که پرسش‌هایی درباره ماهیت و سطح واقعی نقش آمریکا در این عملیات ایجاد می‌کند.

▫️در همین چارچوب، محافل یمنی آگاه در صنعا احتمال می‌دهند که واشنگتن در حال حاضر در جایگاه ناظری قرار گرفته که منتظر ارزیابی نتایج میدانی عملیات عربستان است و پس از آن، در صورت لزوم به سمت سطح گسترده‌تری از مشارکت حرکت خواهد کرد.

▫️به گفته این محافل یمنی، ارزیابی‌های اطلاعاتی و پژوهشی پیشین آمریکا به این نتیجه رسیده‌اند که نیروهای نظامی وابسته به ریاض از توانمندی نظامی محدودی برخوردارند، کارآمدی رزمی آنها پایین است، میان گروه‌های مختلفشان شکاف و اختلاف وجود دارد و همچنین انگیزه کافی برای جنگیدن در میان آنها وجود ندارد.

🔸 کانال مطالعات یمن
@yemenstudies_ir