💢آمریکا جنگ را تشدید خواهد کرد؟
تحلیل رفتار ترامپ در قبال ایران با مفهوم گرگ در تله

✍صادق الحسینی

بارها گفته‌ام برای فهمیدن رفتار آمریکا در این جنگ به جای کاخ سفید به پمپ بنزین نگاه کنید. این هفته گازوییل در آمریکا از ۶ دلار در گالن گذشت که در تاریخ این کشور سابقه نداشته، و ذخایر گازوییل به پایین ترین رقم از ۱۹۵۱ رسید. این دو عدد را نگه دارید، کل تحلیل روی همین هاست.

خیلی ها می پرسند آمریکایی که بزرگترین تولیدکننده نفت دنیاست چطور سوخت کم می آورد. ساده است: نفتش به درد پالایشگاه هایش نمی‌ خورد. حدود هفتاد درصد پالایشگاه های آمریکا برای نفت سنگین خلیج فارس و ونزوئلا ساخته شده اند نه برای نفت سبک شیل. بزرگترین پالایشگاه آمریکا در تگزاس اصلا مال آرامکوست و امسال تابستان اولین بار در چهل سال بود که یک ماه کامل هیچ محموله سعودی به آمریکا نرسید. سایر پالایشگاه ها هم با ۹۸ درصد ظرفیت کار می کنند، یعنی دیگر چیزی نمانده که ترامپ با فشار سیاسی از آنها بتواند بیرون بکشد.

نتیجه اش این است که آمریکا هیچ راهی برای ارزان کردن گازوییل ندارد مگر اینکه هرمز واقعا باز شود. و مشخص شده که هرمز را فقط ایران باز می کند نه آمریکا. مشخص شده که کنترل کردن هرمز با باز کردنش دو چیز متفاوت است و به هیچ وجه امکان باز شدن هرمز بدون خواست ایران وجود ندارد. این همان مزیت جغرافیایی ایران است که عراق و افغانستان نداشتند. پس قیمت سوخت کامیون های آمریکا عملا به تصمیم ایران گره خورده. اسم این وضعیت را چند ماه پیش گرگ در تله گذاشتم.

سه نوامبر، دو آمریکا
دموکرات ها الان جلوترند، محبوبیت ترامپ فقط ۳۸ درصد است و شانس از دست رفتن سنا ۵۹ درصد که در یک هفته هشت امتیاز بالا رفته! همان هفته ای که گازوییل رکورد زد. تا ۳ نوامبر هر حمله بزرگ به ایران یعنی سوخت گران تر و رای کمتر، پس ترامپ سه راه بیشتر ندارد: ادامه وضعیت فعلی، یک آتش بس شل و ول که تا روز رای دوام بیاورد، یا یک ترور یا ضربه محدود برای ژست اقتدار. هیچ کدام به معنای خروج از تله و برد آمریکا یا شکست ایران نیست. سوال اصلی بعد از ۳ نوامبر است و جوابش به نتیجه انتخابات بستگی دارد.

اگر جمهوریخواه ها سنا را نگه دارند ترامپ نفس می کشد. تغییرات کابینه دست خودش می ماند، استیضاح بی معنی می شود و عجله ای ندارد. چنین ترامپی به تشدید نیاز ندارد، به زمان نیاز دارد؛ محاصره را ادامه می دهد و منتظر خستگی ایران می ماند. ایران هم احتمالا دو سال دوام می‌آورد و دوره ترامپ تمام میشود. این سناریو برای ما یعنی جنگ فرسایشی طولانی، نه ضربه بزرگ. در این سناریو هرچند احتمال جنگ دوباره هست اما احتمال کوچکتری است. استراتژی در این حالت «خفه کردن و ضربه به تاب‌آوری» ایران است.

اگر دموکرات ها سنا را بگیرند، اکثرا فکر می کنند ترامپ چون محدود میشود آرام میشود. برعکس. هر وزیر و سفیر و قاضی باید از سنا رای بگیرد، یعنی اگر وسط جنگ وزیر دفاعش برود نمی تواند آدم خودش را جایش بگذارد. این سبب جسارت بیشتر وزرایش خواهد شد. و هر توافق یا جنگی با ایران که بیشتر از یک تفاهم یا جنگ موقت باشد باید از سنا رد شود. ترامپ فلج شده با دو سال پیش رو دنبال یک پیروزی میگردد که آن دو سال را معنا بدهد و ایران نزدیک ترین جاست. به همین جهت فکر میکنم در این سناریو نقطه پایان جنگ نزدیکتر است ولی خطر تشدید هم بالاتر است. استراتژی درا ین حالت «جنگ، جنگ، تا یک پیروزی بزرگ» است.

متغیر تکان‌دهنده اسراییل
اسراییلی‌ها یک هفته قبل از آمریکا پای صندوق میروند و بلوک نتانیاهو ۴۹ تا ۵۲ کرسی دارد، خیلی کمتر از ۶۱. اگر او ببازد بازی به سمت ایران می چرخد، منتها تشکیل دولت تا دسامبر طول می کشد. بدترین ترکیب ممکن همان باخت ترامپ به اضافه شکست نتانیاهوست: دو رهبر باخته که هنوز پشت میزند و چیزی برای از دست دادن ندارند. خطرناک ترین فاصله این جنگ، نوامبر تا دسامبر است.

آمریکا نمی تواند این جنگ را نبرد چون هژمون است، و نمی تواند ببرد چون تنها راه بردنش باز کردن هرمز است که ممکن نیست و ادامه این وضعیت هم گازوییل را به ده دلار می رساند. گرگ پایش در تله است. اگر انتخابات را ببرد صبر می کند، اگر ببازد دست و پا می زند، و دست و پا زدن گرگ در تله خطرناک ترین لحظه است.

همه اینها البته با فرض عقلانیت و اطلاعات به اندازه کافی درست است. دفعه قبل با اطلاعات تحریف شده غیرعقلانی تصمیم گرفت!

@strategym_academy