🔸تقابل شرق و غرب پدیده تازهای نیست و سابقهای طولانی دارد. در این میان، جریان شرقشناسی نقش مهمی در شکلگیری و بازتولید این دوگانه داشته است. برای ساختن چنین تقابلی، لازم بوده است شرق بهعنوان نماد استبداد، بردهداری و عقبماندگی معرفی شود و در مقابل، غرب خود را در جایگاه تمدنی برتر قرار دهد.
🔸این روایت در دورههای مختلف تاریخی، شکلهای متفاوتی به خود گرفته است؛ زمانی در تقابل ایران باستان و یونان، زمانی در مواجهه اروپا با تمدن اسلامی در اندلس و مغرب اسلامی و زمانی نیز در ارتباط با سرزمینهای شرقی جهان اسلام که بخشهایی از آنها تحت استعمار قدرتهای غربی قرار گرفتند.
🔸پس از انقلاب اسلامی و تقویت جایگاه سیاسی جهان اسلام، این تقابل وارد مرحله تازهای شد و به اعتقاد من، جریان صهیونیستی نیز بیش از گذشته در بازتولید روایتهای شرقشناسانه نقش پیدا کرد.
🔸برای درک بهتر این مسئله باید به آثار فرهنگی و سینمایی نیز توجه کرد. هالیوود طی چند دهه گذشته فیلمهایی مانند «اسکندر» و «۳۰۰» ساخته است که در آنها تاریخ ایران و شخصیتهای ایرانی به شکلی خاص بازنمایی میشوند. فیلم «۳۰۰» بهطور مشخص به روایت نبردهای خشایارشا و یونانیان میپردازد و تصویری از ایرانیان ارائه میدهد که به اعتقاد من، با واقعیت تاریخی و پیچیدگیهای تمدن ایران تناسب ندارد.
🔸به اعتقاد من، این اظهارات در امتداد همان روایت تاریخی و فرهنگی صهیونیستی قرار میگیرد. وزیر خارجه آمریکا در سخنان خود به گذشته بازمیگردد و از نبردهای ایران و یونان برای صورتبندی تصویری از تهدیدهای امروز استفاده میکند. این نوع ارجاع تاریخی میتواند به مخاطب القا کند که ایران، بهعنوان یک قدرت تمدنی، همواره خطری برای غرب بوده و اکنون نیز ممکن است دوباره به چنین جایگاهی بازگردد.
🔸در این چارچوب، تاریخ از یک موضوع صرفاً پژوهشی خارج میشود و در خدمت توجیه سیاست قرار میگیرد. پیام ضمنی این روایت آن است که اگر غرب پیشدستی نکند، ممکن است بار دیگر با قدرتی مواجه شود که آزادی و نظم سیاسی آن را تهدید کند.
🔸به اعتقاد من وزیر خارجه آمریکا بیسوادتر از آن است که هخامنشیان را بشناسد، در حقیقت باند ترامپ بیسوادتر از این است که این مسائل را متوجه شوند، این نکته بسیار مهم است. کما اینکه اینها راجع به جنگهای آخرالزمانی نیز سخن میگویند.
🔸در حقیقت اینها مسائلی است که کارشناسان به آنها میآموزند؛ جنگهای مقدس آخرالزمانی ریشه یهودی دارد و جنگهایی که برای نابودی باستان است جنبه تقابل شرق و غرب دارد؛ وقتی در روایت سیاسی غرب، ایران باستان نیز بهعنوان نماد یک تهدید تاریخی معرفی میشود، مسئله از اختلاف با یک نظام سیاسی فراتر میرود. در چنین روایتی، خود ایران بهعنوان یک قدرت تمدنی و تاریخی نیز در کانون نگرانی قرار میگیرد.
🔸بهانه سخنان وزیر خارجه آمریکا این است که بگوید ایران یک امپراتوری بزرگ بوده که مدتها به خواب رفته بوده است. از نظر آنها با بیدار شدن امپراتوری پارسی برای دنیا خطر ایجاد میشود. آنها می گویند، حالا که با جمهوری اسلامی این روح بیدار شده است باید هوشیار باشیم و این جنگی است که آمریکاییها میخواهند بسازند نه آنکه واقعی باشد. در واقع اینها فقط با جمهوری اسلامی مخالف نیستند بلکه با ایران مخالف هستند؛ یعنی با هر دو مخالفت دارند.
Post #116637
13
صبح نو موسی نجفی در گفتوگو با «صبحنو» گفتههای شرقستیزانه روبیو را ریشهیابی کرده است؛ ▪️از ایران میترسند 🔸استاد تمام فلسفه سیاسی با بررسی ریشههای تاریخی ایرانهراسی تأکید کرد که برای فهم اظهارات وزیر خارجه آمریکا درباره ایران باستان، باید پیوند میان شرقشناسی،…