✍ آرمان فیضی
▪️ایده تاسیس منطقه آزاد بانه و مریوان نخستین بار در سال ۱۳۸۳ مطرح و مطالعات اولیه آن در سال ۱۳۸۴ انجام شد. سرانجام در سال ۱۴۰۰ با تصویب مجلس، به عنوان یکی از هفت منطقه آزاد جدید کشور قانونی شد. نخستین هیات مدیره این منطقه در آبان ۱۴۰۲ منصوب شدند. بعد از روی کارآمدن دولت چهاردهم و انتصاب استاندار جدید کردستان، این منطقه آزاد وارد فاز جدید شد. لهونی، استاندار کردستان در اولین ماه سکانداری خود، با دبیر شورای عالی مناطق آزاد دیدار کرد و پیگیر سر و سامان دادن این منطقه آزاد تازه مصوب شده شد. این منطقه آزاد با توجه به شرایط جغرافیایی آن در صورت مدیریت صحیح می‌تواند موتور محرکه اقتصاد استان کردستان باشد. محدوده منطقه آزاد بانه و مریوان، ۵۵۰۰ هکتار است که ۳۵۰۰ هکتار آن در شهرستان مریوان و ۲۰۰۰ هکتار آن در شهرستان بانه قرار دارد. در ادامه فرصت‌ها و چالش‌های این منطقه آزاد را مورد بررسی قرار خواهیم داد.
▪️این منطقه با توجه به شرایط جغرافیایی آن، اهدافی مانند توسعه تجارت خارجی، تولید صادرات محور، جذب سرمایه گذار و ایجاد اشتغال را باید محور برنامه‌های خود قرار دهد تا بتواند به دروازه ای برای رشد و توسعه اقتصادی غرب کشور تبدیل شود. در این راستا برای جذب سرمایه گذار، مشوق‌های مالیاتی و گمرکی در نظر گرفته شده است. هم چنین با توجه به شرایط منطقه، تولید محصولات صادرات محور به ویژه در حوزه کشاورزی و گلخانه با هدف بازار اقلیم کردستان عراق، هدف گذاری مناسبی به شمار می‌رود. با سرمایه گذاری های داخلی و خارجی نیز، می‌توان فرصت‌های شغلی پایدار ایجاد و به پایین آوردن نرخ بیکاری و کاهش شغل‌های کاذب کمک کرد. از سوی دیگر توسعه لجستیک هم می‌تواند مد نظر قرار گیرد و در صورت هم افزایی با پروژه بندر خشک سنندج که مسئولان استان بخصوص استاندار به جد پیگیر آن هستند، استان کردستان می‌تواند به قطب لجستیکی غرب کشور تبدیل شود.
▪️در سمت مقابل، این منطقه آزاد با چالش‌هایی هم مواجه است. در ابتدا فعالیت این منطقه با چالش‌هایی مانند نبود ساختار اداری کامل، کمبود نیروی انسانی و امکانات مواجه بود. البته در چند مدت اخیر با همکاری مسئولان استانی، چالش‌های فوق تا حد زیادی برطرف شده است اما همچنان تا رفع کامل آن‌ها نیاز به کمک و پیگیری دارد.
▪️به طور کلی، مردم ساکن در مناطق آزاد تجاری در ایران با یکسری نگرانی روبرو هستند. از جمله این که منافع حاصل از مناطق آزاد برای عموم مردم آن منطقه نباشد و تنها عده قلیلی از آن سود ببرند. یکی از این نگرانی‌ها در بحث واردات خودروهای خارجی است. در منطقه آزاد بانه و مریوان نیز فعلا واردات خودرو برای سرمایه گذاران و فعالان اقتصادی حاضر در منطقه میسر است و شامل عموم مردم نمی‌شود. البته مسئولان منطقه آزاد وعده داده اند پیگیری خواهند کرد که در مراحل بعدی این مزیت برای عموم مردم در دسترس قرار گیرد.
▪️از دیگر چالش‌های منطقه آزاد بانه و مریوان، بحث تغییرات مدیریتی آن در چند مدت اخیر است که با حاشیه هایی همراه بود. سید معروف صمدی که از اواخر سال گذشته سکان مدیریتی این منطقه را به دست گرفته بود، بعد از گذشت چند ماه با حکم دیوان محاسبات بازنشسته اعلام شد و جای خود را به کامران رحیمی داد. به نظر می‌رسد اگر مدیریت این منطقه به ثبات برسد و مدیری توانمند در راس کار باشد، روند پیشرفت این منطقه تسریع خواهد شد.
▪️در مجموع، در منطقه آزاد بانه و مریوان اگر بتوان چالش‌ها را مدیریت و بر فرصت‌ها تمرکز کرد، قطعا می‌توان شاخص‌های اقتصادی استان کردستان را بهبود بخشید. این مهم نیازمند هماهنگی و همکاری شورای عالی مناطق آزاد، تیم مدیریتی استانداری، نمایندگان مجلسِ مرتبط با این منطقه و مدیریت منطقه آزاد است.
#منطقه‌آزادبانه‌ومریوان
#فرصت‌یاچالش
@sirwan_weekly