پدیده نگران کننده‌ی خرید و فروش پکیج گروهی و یا چندتایی ارجاع یا citation

گروهی از محققین در پیش‌مقاله ای با عنوان «Google Scholar is manipulatable» با بررسی Google Scholar متوجه الگوی عجیبی در دریافت ارجاع برای برخی محققین شده‌اند. برای مثال ۱۰۱۶ محقق را پیدا کرده‌اند که در عرض یکسال، تعداد ارجاعاتشان ۱۰ برابر شده است. یا ۱۱۴ محقق را پیدا کرده‌اند که بیش از ۱۸ ارجاع فقط از یک مقاله دریافت کرده‌اند. در بک مورد، ۹۰ درصد از منابع یک مقاله، مقالات یک محقق را رفرنس داده است. تعدادی از رفرنس‌ها حتی در متن اصلی مقاله استفاده نشده بوده و فقط به سادگی به انتهای لیست رفرنس‌ها اضافه شده بوده است.

بعد از این محققین تصمیم می‌گیرند تا خرید ارجاع را بررسی و آزمایش کنند. آنها ابتدا برای یک محقق فرضی در Google Scholar تعداد ۲۰ مقاله با ChatGPT می‌نویسند و سپس مقالات را در سرورهای پیش مقاله منتشر می‌کنند و Google Scholar هم آنها را به پروفایل محقق فرضی اضافه می‌کند.
محقق فرضی با این مقالات ۳۸۰ ارجاع (self-citation) می‌گیرد. سپس محققین به سراغ خرید دسته جمعی ارجاع برای این محقق فرضی می‌روند. این کار از طریق تماس با یک شرکت از طریق واتس اَپ صورت گرفته است و پکیج پنجاه تایی ارجاع خریده شده است.
در عرض ۴۰ روز، تعداد پنج مقاله منتشر می‌شود. هر کدام حاوی ۱۰ ارجاع به محقق فرضی بوده‌اند. چهار مورد از این مقالات، در یک مجله شیمی منتشر شده بوده است. در حالی که حوزه پژوهش محقق فرضی اصلا شیمی نیوده است.

شیوع این موارد نگران کننده دستکاری در ارجاعات که در اینجا فقط اشکال خاص و عجیب آن بررسی شده، در سال‌های اخیر (۱۰ تا ۱۵ سال) رو به افزایش بوده است. احتمالا این دادگان‌ها مثل Google Scholar و … توانایی شناسایی این موارد و مقابله با آنها را دارند که باید پیگیری شود. در مورد google scholar، حتی بعد از حذف مقاله از سرور‌ پیش مقاله، باز هم ارجاع برای محقق باقی خواهند ماند.
محققین برای بررسی این سبک از الگوهای نادرست دریافت ارجاع، به معرفی یک شاخص جدید به نام citation concentration index (c2-index) هم پرداخته‌اند. برای مثال، در یک نمونه واقعی، یک محقق شاخص C2 برابر با ۴۵ داشته است، این یعنی ۴۵ مقاله وجود دارد که هر کدام حداقل ۴۵ بار به محقق ارجاع داده‌اند.

گزارش مجله ساینس در این مورد: اینجا

لینک پیش مقاله اصلی در این مورد: اینجا

@Scientometric