📌 بدن سازوکارهای عجیب و هوشمندانهای دارد. یکی از آنها مربوط به هورمون کورتیزول است. کورتیزول در شرایط طبیعی، اثر ضدالتهابی دارد. یعنی وقتی در استرسهای کوتاهمدت و حاد بالا میرود، میتواند التهاب را کاهش دهد و کمک کند بدن سریعتر شرایط را مدیریت کند. همین واکنش باعث میشود بدن حتی در شرایط آسیب، فشار یا خطر هم بتواند به عملکردش ادامه دهد.
اما وقتی استرس مزمن میشود و کورتیزول برای مدت طولانی بالا میماند، بدن وارد حالت بقا میشود. اینجا یک اتفاق پارادوکسیکال رخ میدهد؛ چیزی شبیه مقاومت به انسولین. همانطور که در مقاومت به انسولین، بدن دیگر به انسولین بهخوبی پاسخ نمیدهد، در استرس مزمن هم بدن ممکن است نسبت به اثر ضدالتهابی کورتیزول حساسیت کمتری نشان دهد. نتیجه؟ التهاب بهتدریج بیشتر میشود.
📌 در چنین شرایطی، چیزی که در کوتاهمدت برای ما مفید بود، در بلندمدت میتواند به ضررمان تمام شود. با افزایش التهاب و فعال شدن حالت بقا، بدن شروع میکند منابعش را اولویتبندی کند. بهجای تمرکز روی آرامش، ترمیم، رشد و هضم، انرژی را به سمت بخشهایی میبرد که تصور میکند برای زنده ماندن ضروریترند.
📌 یکی از اولین بخشهایی که در این اولویتبندی کنار گذاشته میشود، دستگاه گوارش است. بدن با خودش میگوید: «وقتی خطر وجود دارد، الان وقت هضم استیک و سیبزمینی سرخکرده نیست!» بنابراین در زمان استرس، جریان خون، اکسیژن و انرژی کمتری به سمت معده و روده میرود و تمرکز بدن به سمت واکنشهایی میرود که قرار است ما را از خطر نجات دهند.
📌 این واکنش در کوتاهمدت کاملاً منطقی و مفید است. ما میتوانیم چند ساعت، و حتی گاهی مدت بیشتری، بدون هضم کامل غذا دوام بیاوریم. اما وقتی این وضعیت طولانی شود و بدن مدام دستگاه گوارش را در اولویت پایینتری قرار دهد، کمکم علائمی مثل نفخ، یبوست، اسهال، دلپیچه و تشدید سندرم روده تحریکپذیر یا IBS ظاهر میشوند.
📌 از طرف دیگر، وقتی خونرسانی و اکسیژنرسانی به معده کاهش پیدا کند، دیواره محافظ معده هم ممکن است آسیبپذیرتر شود. همین موضوع میتواند زمینهساز تحریک معده، سوزش، درد و در برخی افراد مشکلات جدیتری مثل زخم معده شود.
پس وقتی میگوییم «استرس معده و روده را بههم میریزد»، واقعاً داریم درباره یک ارتباط واقعی بین مغز، هورمونها، التهاب و دستگاه گوارش صحبت میکنیم. بدن برای نجات ما طراحی شده، اما وقتی بیش از حد در حالت بقا بماند، همان مکانیزمهای نجاتبخش میتوانند دردسرساز شوند.
▪️ Stress and the brain-gut axis in functional and chronic-inflammatory gastrointestinal diseases: A transdisciplinary challenge
#مقاله #کتاب
پ.ن: لطفا مراقب خودتون و سلامتی خودتون باشید هنوز کارتون و رسالتتون با این دنیا انجام ندادید
✅ @AI_DeepMind
🔸 @AI_Person