📌 نهادهای مدنی؛ استخوانی در گلوی تمامیت‌خواهی

🔴 تاریخ به روشنی نشان داده است هرجا نهادهای مدنی تضعیف شده‌اند، آن‌چه آسیب دیده نه یک تشکل، بلکه عقلانیت جمعی بوده است. تمامیت‌خواهی، پیش از آن‌که خود را در تعرض به عاملیت اجتماع نشان دهد، درحذف سازوکارهای نمایندگی و بی‌اعتبارسازی گفت‌وگو بروز می‌دهد.

🔴 شورای صنفی دانشجویان، پس از وقفه‌ای طولانی و اعتراض فراوان به این رویه، با رأی مستقیم دانشجویان شکل گرفت تا مسیرقانونی و مسئولانه‌ی انتقال مطالبات را زنده نگه دارد. پانزده ماه فعالیت مستمر این شورا، تلاشی بود برای آن‌که مسائل دانشگاه از مسیر مدنی حل شود؛ مسیری که همواره کم‌هزینه‌ترین و عقلانی‌ترین راه است. اما بی‌اعتنایی به نمایندگان منتخب، تصمیم‌گیری‌های یک‌سویه در امور حیاتی دانشگاه و نادیده‌گرفتن بدنه‌ی دانشجویی، عملاً این پیام را مخابره می‌کند که اراده‌ای برای شنیدن وجود ندارد.
ما به‌صراحت اعلام می‌کنیم:
نهاد مدنی نه ابزاری تزئینی است و نه نمایندگی دانشجویان امتیاز اعطایی که بتوان آن را تعلیق یا نادیده گرفت. گفت‌وگو زمانی معنا دارد که دو سوی آن به رسمیت شناخته شوند. هر اقدامی که سازوکارهای قانونیِ مشارکت را تضعیف کند، مسئولیت کامل پیامدهای اجتماعی، آموزشی و دانشگاهی آن را نیز بر عهده خواهد داشت؛ چنانچه تجربه نشان داده است که بستن مسیرهای مدنی، نه به خاموشی مطالبات، بلکه به تعمیق بی‌اعتمادی و بروز نارضایتی به شیوه‌های دیگر منجر خواهد شد. اگر نهاد مدنی برای برخی ناخوشایند است، دقیقاً به این دلیل است که مانع تمرکز بی‌پاسخ قدرت می‌شود.
نهادهای مدنی را نباید به مطالبه‌گری محدود دانست. مطالبه‌گر، منفعل و تسلیم صاحب قدرت است. نهادهای مدنی باید بتوانند قدم به قدم مرزهای قدرت را عقب برانند و تحت هرشرایطی و هرطوفانی، با قدرت، تجسم خواست اصناف باشند. اگر نهاد مدنی نتواند جامعه‌ی دلخواه خود را به نقشی که در ذهن اجتماع است بازتعریف کند، سرخورده می‌شود و حاصل این عقب‌نشینی، سیلی دهشتناک خواهد بود.

🔴 انجمن رویش دانشجویان، ضمن حمایت کامل از اعضای پیشین و فعلی شورای صنفی، بار دیگر با بیان خطوط قرمز خود اعلام می‌دارد که از حق تصمیم‌گیری دانشجویان بر دانشگاه قدمی به عقب برنخواهد داشت و تصمیم‌گیری در دانشگاه بدون مشارکت دانشجویان را فاقد هرگونه مشروعیت می‌شمارد و مسئولیت هرگونه پیامد ناشی از بی‌توجهی به این اصول را متوجه تصمیم‌گیرانی که آگاهانه و عامدانه مسیرگفت‌وگوی نهادمند را تضعیف می‌کنند، می‌داند.
چنین سازوکاری بی‌هزینه و یک‌شبه بدست نیامده که تصور شود به سادگی از آن خواهیم گذشت. این موضع، نه تهدید است و نه هیجان؛ بلکه اعلام پایبندی به اصل مشارکت دانشجویان در نهاد دانشگاه و نفی هرگونه تضعیف آن است. در هرحال جامعه خواست خود را مسیر قرار می‌دهد و هرکس مستقیم یا غیرمستقیم سد راه آن شود از ریشه کنده خواهد شد.

🆔 @Rouyesh_IUST