انفجار کامبرین چه بود و چه اتفاقی در این دوره از حیات رخ داد؟ (بخش اول)

در حدود ۵۴۰-۵۳۰ تا ۵۱۸ میلیون سال پیش یعنی با فاصله زمانی نزدیک به ۱۰ تا ۲۰ میلیون سال دریاهای کره زمین، تنوع شگفت‌انگیزی از جانوران جدید را به خود دیدند. انفجار کامبرین که یک رویداد بسیار مهم در تکامل موجودات به حساب می‌آید در واقع نوعی تکامل کوتاه مدت بود. در مقایسه با روند تکاملی دایناسورها که بیش از ۱۵۰ میلیون سال طول کشید، انفجار کامبرین فقط در حدود ۱۰ تا ۲۰ میلیون سال پیش باعث تکامل یافتن گونه‌های بسیار زیادی شد.

بسیاری از موجودات دوره کامبرین بند پایانی با چشمان مرکب و حتی کرم‌هایی با آبشش‌های پر و گاهی شکارچیانی سریع بودند که طعمه را در فک‌های خود از پای در می‌آوردند.

برخی زیست شناسان تکاملی و فسیل شناسان معتقدند که افزایش شدید اکسیژن باعث انفجار کامبرین شد در حالی که برخی دیگر معتقدند بیشتر به دلیل تکامل یافتن بینایی به طرز پیشرفته‌تر چنین تنوعی صورت گرفته. همچنین تنوع طرح بدن هم در این دوره قابل مشاهده بود. یکی از اولین گروه‌های شناخته شده از بندپایان که در دوره کامبرین زندگی می‌کردند گروهی به نام Trilobiteها بودند. و تقریباً حدود ۲۰ هزار گونه پراکنده در سرتاسر اقیانوس از آنها وجود داشت.

⭕️ آیا اصطلاح انفجار برای این پدیده مناسب است؟

این اصطلاح ممکن است کمی اشتباه باشد. زندگی کامبرین در یک چشم برهم زدن تکامل نیافته. قبل از کامبرین میلیون‌ها سال تکامل وجود داشت و بسیاری از شاخه‌های جانوری در واقع در طول پرکامبرین از هم جدا شدند. موجودات کامبرین از آسمان ظاهر نمی‌شدند. فسیل‌هایی از موجودات قبل از کامبرین پیدا شده که نشان میدهد تقریباً ۵۷۵ میلیون سال پیش اجداد موجودات دوران کامبرین در زمین زندگی می‌کردند. یک فسیل ۵۵۰ میلیون ساله جانوری به نام Clodina سوراخ روی یک صدف را نشان می‌دهد که به احتمال زیاد ناشی از مورد حمله قرار گرفتن توسط یک شکارچی بوده.

تغییر ناگهانی عصر کامبرین به بیان نسبی برای روند تکامل چندان هم ناگهانی نبوده. تغییرات دوران کامبرین طی یک شبانه روز یا حتی هزاران سال رخ نداده بلکه در طی چندین میلیون سال که تعداد زیادی از نسل‌های متوالی موجودات آن دوران را در بر می‌گرفته، رخ داده است.

رفرنس 📚
✅https://www.scientificamerican.com/article/what-sparked-the-cambrian-explosion1/
✅https://www.nhm.ac.uk/discover/news/2019/february/the-cambrian-explosion-was-far-shorter-than-thought.html
✅https://evolution.berkeley.edu/the-cambrian-explosion/
✅https://www.britannica.com/science/Cambrian-explosion
✅https://biologos.org/common-questions/does-the-cambrian-explosion-pose-a-challenge-to-evolution

-البرز امیدی شاه‌آباد

حتما توجه کنید که انفجار کامبرین هرگز پیدایش ناگهانی نبوده بلکه تکاملی کلان، اما در مقایسه با دیگر روند های تکاملی کوتاه مدت تر بوده!