دیرینه‌شناسان دریافتند که حفره‌های بینی بسیار بزرگ تریسراتوپس نقشی فراتر از حس بویایی داشته‌اند.

سال ها بود که تصاویر Triceratops و خویشاوندانش تنها بر اساس استخوان ترسیم شده بود. اکنون، دیرینه‌شناسان در ژاپن آناتومی بافت نرم این دایناسورهای شاخدار را نقشه‌برداری کرده‌اند و ساختارهای غیرمنتظره‌ای را آشکار کرده‌اند که ممکن است نحوه تنظیم دما و تنفس آنها را توضیح دهد. جمجمه‌‌ی دایناسورهای شاخدار به عنوان یکی از پیچیده‌ترین جمجمه‌هایی که تاکنون توسط تکامل مهره‌داران تولید شده است، رتبه‌بندی می‌شوند، که شامل ساختاری مقدار مانند، اشکال مختلف شاخ و چین‌ها، ناحیه بینی گسترش یافته و یک باتری دندانی فشرده ساخته شده برای پردازش پوشش گیاهی سخت است. از آنجا که این ویژگی‌های متمایز احتمالاً زیربنای تسلط اکولوژیکی این گروه بر روی خشکی بوده‌اند، دانشمندان مدت‌هاست که بر عملکرد ساختارهای جمجمه‌ای آنها (به ویژه شاخ‌ها، منقار و چین‌ها) تمرکز کرده‌اند.

این دایناسورها به طور خاص بینی بسیار بزرگ و غیرمعمولی داشتند و دانشمندان نمی‌دانستند که چگونه اندام‌ها در آن قرار می‌گیرند، حتی با اینکه الگوهای اولیه خزندگان را می‌شناختند. دانشمندان با استفاده از داده‌های CT-Scan مبتنی بر اشعه ایکس از جمجمه‌ی یک Triceratops، و همچنین آگاهی از مورفولوژی آرواره‌ی خزندگان مدرن، برخی از ویژگی‌های منحصر به فرد را در بینی پیدا کردند و اولین فرضیه جامع در مورد آناتومی بافت نرم در دایناسورهای شاخدار را ارائه کردند. در بیشتر خزندگان، اعصاب و رگ‌های خونی از فک و بینی به سوراخ‌های بینی می‌رسند. اما در تریسراتوپس، شکل جمجمه مسیر فک را مسدود می‌کند، بنابراین اعصاب و رگ‌ها، سیم پیچی عجیبی داشته. اساساً، بافت‌های Triceratops به این شکل تکامل یافته‌اند تا از بینی بزرگ آن پشتیبانی کنند.

محققان همچنین یک ساختار تخصصی در بینی Triceratops شناسایی کردند که به عنوان شاخک تنفسی شناخته می‌شود. شاخک تنفسی یک ویژگی آناتومیکی است که تقریباً در بین سایر دایناسورها ناشناخته است اما در نمونه‌های زنده‌ی آنها یعنی پرندگان و همچنین در پستانداران رایج است. این سطوح نازک و خمیده بینی، سطح تماس بین هوا و خون را افزایش می‌دهند و به تنظیم دما از طریق تبادل گرما کمک می‌کنند. دانشمندان حدس میزنند که این ساختارها به کنترل دما و سطح رطوبت کمک کرده‌اند، زیرا در غیر این صورت خنک کردن جمجمه بزرگ آن دشوار خواهد بود.

- البرز امیدی شاه‌آباد