پیش از این، به نحوه تشکیل فسیل و تعاریف آن و همچنین سوابق فسیلی نظریه تکامل پرداختیم. اما یکی از مبانی مهم فسیل شناسی، آشنایی با انواع فسیل هاست.
یادآوری : فسیلها فقط استخوانهای بدن موجودات زنده نیستند بلکه هرگونه اثری از موجودات ماقبل تاریخ، فسیل محسوب میشود.
از لحاظ کلی فسیلها دو نوع هستند :
1⃣ نوع اول فسیلها، آنهایی هستند که بقایای بدن یک موجود زنده را در گذشته تشکیل میدادند. برای مثال، استخوانهای بدن دایناسورها و دیگر موجودات ماقبل تاریخ و همچنین صدف موجوداتی مانند Ammonite و Brachiopod، و حتی برگهای گیاهان ماقبل تاریخ روی سنگها از فسیلهای نوع اول محسوب میشوند.
🦣 نحوه کلی تشکیل نوع اول : گاهی پس از مرگ موجود بلافاصله یا با فاصله زمانی کوتاه، رسوبات و لایههای مختلف روی جسد جاندار را گرفته و مانع از تجزیه ۱۰۰ درصدی بدن آن توسط باکتریها و قارچها میشوند. چرا که آنزیمها میتوانند سلولهای بدن موجود مرده را متلاشی کنند.
🌀 از آن جایی که فسیلهای نوع اول همگی اجزای بدن موجود زنده ماقبل تاریخ هستند، حالت های مختلفی دارند :
۱- فسیل های جایگزین : در این حالت، از مرگ جاندار، مواد مختلفی که در رسوبات وجود دارند، خود را جایگزین عناصر درون فسیل میکنند. بر این اساس فسیلهای محکمی مانند سنگ که در واقع چوب درختان هستند.
۲- فسیلهای استخوانی : مانند فسیلهای دایناسورها و دیگر موجودات ماقبل تاریخ مهرهدار
۳- فسیلهای کل بدن : زمانی که پس از مرگ و یا حتی پیش از مرگ، یک موجود زنده در مواد طبیعی مانند یخ یا یا صمغ درختان (کهربا) به نوعی حبس شوند که خیلی از اعضای بدن موجود زنده دست نخورده باقی بمانند، این حالت از فسیلهای نوع اول به وجود میآید.
2⃣ اما نوع دوم فسیلها آنهایی هستند که فعالیت موجودات منقرض شده و ماقبل تاریخ را ثبت میکنند ما از طریق آنها میتوانیم به برخی جزئیات مانند جهت مهاجرت و سرعت حرکت یک موجود منقرض شده پی ببریم. مانند رد پای دایناسورها، و ... (این نوع فسیل ها، فسیل های ردیابی هم خطاب میشوند)
رفرنس 📚
https://learningzone.oumnh.ox.ac.uk/fossil-types
-البرز امیدی شاهآباد