فرگشت در دو مقیاس خرد و کلان مورد بررسی قرار می‌گیرد. علیرغم اینکه فرگشت خرد با صرف زمان نسبتاً زیاد، تقریباً به صورت مستقیم قابل مشاهده است، اما فرگشت کلان همانطور که از نامش پیداست، نیازمند زمان طولانی در بازه‌ی زمانی ۱۰۰۰۰ تا چند میلیون سال است.
پس فسیل شناسان و زیست شناسان تکاملی چگونه این دو را بررسی میکنند؟
⭕️ تکامل خرد یا microevolution را به طور کلی می‌توان تغییر در اطلاعات ژنی یک گروه از جانداران دانست. تکامل خرد در طی چند نسل از موجودات قابل مشاهده است و ما تا کنون نمونه های مختلف و متفاوتی از تکامل خرد را در دنیای پیرامون خود کشف و بررسی کرده‌ایم
🦠تکامل خرد در مقاومت به آنتی‌بیوتیک ها در برخی باکتری ها می‌تواند از طریق تجمع تغییرات جهشی یا با کسب ژن‌های مقاومت از باکتری‌های دیگر از طریق انتقال افقی ژن رخ دهد. این نوعی از انتقال خرد در دنیای پیرامون ماست که مقاومت برخی باکتری ها با آنتی‌بیوتیک ها ناشی از آن است. این باکتری از ابتدا به آنتی‌بیوتیک مقاوم نبوده و در طول زمان، به این ویژگی رسیدند
⭕️ در تکامل کلان یا macroevolution به تکامل بالاتر از سطح می‌پردازیم و مباحث متفاوتی از قبیل انشعاب پرندگان از دایناسورها، منشأ پستانداران، شروع گیاهان گلدار و ... که از بزرگترین روند ها و دگرگونی های تاریخ حیات هستند مورد بررسی قرار میگیرند. در تکامل کلان الگوهای متفاوتی وجود دارند که روند تغییر و تحول گونه ها را نمایان میکنند :
1⃣ الگوی ایستایی : برخی گونه ها و حتی گروه های موجودات زنده در طول تاریخ تغییرات چندان زیادی را در خود نداشتند و تقریباً با گذشته‌ی خود فرقی ندارند مانند ماهی coelacanth که با اجداد ۸۰ میلیون ساله‌ی خود تفاوت چندان چشمگیر و قابل توجهی ندارد. البته تغییرات ژنتیکی همواره در حال رخ دادن هستند.
2⃣ تغییر شخصیت : دودمان‌ها می‌توانند گاهی به سرعت و گاهی به آهستگی دچار تغییر شوند که در این روند ممکن است چیز جدیدی را به دست آورند و یا ممکن است چیزی را به دست آورند و سپس چیز دیگری را از دست بدهند! مثلا سابقه‌ی فسیلی Trilobiteها با بیش از ۳۰۰ میلیون سال قدمت به وضوح نشان می دهد که چندین دودمان در طول میلیون ها سال افزایش مشابهی در تعداد بخش ها داشته‌اند.
3⃣ گونه زایی : الگوهای گونه زایی را می توان با ساختن و بررسی یک فیلوژنی شناسایی کرد.
در گونه زایی دگر میهنی که مانع جغرافیایی افراد یک جمعیت را از هم جدا می‌کند که در نتیجه این جمعیت به دو گروه تقسیم می‌شود دچار یک جدایی جغرافیایی می‌شود. در این بین دیگر شارش ژنی وجود نخواهد داشت و اعضای دو گروه به دلیل همان مانع جغرافیایی توانایی آمیزش با یکدیگر را ندارند. عموماً رخدادهای زمین شناختی مانند حوادث کوهزایی و غیره این موانع جغرافیایی هستند. در نهایت رفته رفته تفاوت خزانه ژنی دو گروه بیشتر و بیشتر می‌شود تا اینکه به به تدریج و طی چندین نسل این دو گروه که قبلاً همگونه بودند در حال حاضر به دو گونه جدید کامل می‌یابند.
اما در گونه زایی هم میهنی دیگر سد جغرافیایی در کار نیست موجودات در اثر جهش‌های مختلف و تغییر در اطلاعات ژنی خود و انتقال این صفات به نسل‌های بعدی، باعث ایجاد گونه‌های جدید می‌شود.
برخلاف تصور عموم، گونه زایی بارها و بارها در موجودات مختلف، از جمله پشه ماهی، میگوی گازگیر، مارمولک‌های ماداگاسکار و ... ثبت شده. ادامه‌ی مطالب👈 https://t.me/referenceevolution/259
4⃣ انقراض : تقریبا مهم‌ترین حادثه در تاریخ طبیعت انقراض است. وقتی محیط زندگی اعضای یک گونه طی یک اتفاق، دچار تغییر ناگهانی شدید شود و افراد گونه نتوانند با شرایط جدید سازگاری پیدا کنند آنگونه منقرض می‌شود. پس تنها زمانی، گونه‌ها تکامل پیدا میکنند که توانایی کنار آمدن با شرایط را نیز داشته باشند و در غیر این صورت منقرض خواهند شد.
💢 چه تکامل خرد و چه تکامل کلان هر دو دارای مدارک جانورشناسی و ژنتیکی هستند اما مدارک فسیلی نیز برای تکامل کلان مورد استفاده قرار میگیرند. شواهد فسیلی خود به تنهایی بیانگر وقوع تکاملی کلان در طول تاریخ حیات هستند که در پیش، به آنها پرداختیم
رفرنس 📚
✅https://evolution.berkeley.edu/evolution-at-different-scales-micro-to-macro/what-is-microevolution/
✅https://evolution.berkeley.edu/evolution-at-different-scales-micro-to-macro/examples-of-microevolution/
✅https://www.nature.com/articles/s41598-024-65178-y
✅https://evolution.berkeley.edu/evolution-at-different-scales-micro-to-macro/what-is-macroevolution/
✅https://evolution.berkeley.edu/evolution-at-different-scales-micro-to-macro/patterns-in-macroevolution/
-البرز امیدی شاه‌آباد