در کنار شواهد فسیلی، شواهد ژنتیکی اینجا هستند تا تغییر و تحول گونهها و همچنین ارتباط بین آنها در آغاز حیات را برای ما روشن سازد. حتی اگر درصدی هم در شواهد فسیلی شک و تردیدی وجود داشته باشد (که ندارد)، DNA اینجاست تا ارتباط بین موجودات را به ما نشان دهد! دو دانشی که از نظریه تکامل پشتیبانی میکنند هر لحظه در حال پیشرفت روزافزون هستند که ما را بیش از قبل به فرگشت یافتن جانداران مطمئن میسازد! جهشهای ژنتیکی علی رغم اینکه خیلی اوقات منجر به بیماری و در نهایت مرگ موجود زندهای میشوند، در بعضی موارد موجب تکامل و بهتر کنار آمدن با شرایط محیطی میشوند! اما بحث مورد بررسی ما این نیست!
لازم به ذکر است که انسان با پسر عموهای تکاملی خود یعنی شامپانزه، اورانگوتان و گوریل نزدیک به ۹۸ درصد همخوانی ژنتیکی دارد. در واقع ۹۸ درصد از توالیهای ژنی انسان و دیگر Apeها از توالیهای حفظ شده هستند یا اینکه قسمت خیلی کمی از آن کمتر حفظ شده، اما باز هم با این حال شباهت زیادی دارند. موضوع همخوانی ژنتیکی به انسان و شامپانزه ختم نمیشود چرا که انسان و دیگر موجودات همگی با یکدیگر همخوانی ژنتیکی دارند و حتی میزان همخوانی ژنتیکی یک شامپانزه و یک موش بیش از ۹۰ درصد است!
⭕️توالیهایی از ژنوم که در میان گونههای مختلف یکسان هستند را توالیهای حفظ شده مینامیم.
هرچه دو موجود به یکدیگر نزدیکتر باشند همخوانی ژنتیکی بیشتری دارند برای مثال همخوانی ژنتیکی یک گورخر و یک شیر کوهی که هر دو پستاندار هستند، بیشتر از همخوانی ژنتیکی همان شیر کوهی با یک تمساح خزنده یا یک درخت است! و اما از طرفی همخوانی ژنتیکی یک تمساح خزنده با یک پرنده بیشتر از همخوانی ژنتیکی همان تمساح با یک شیر کوهی است! اما به هر حال همخوانی ژنتیکی میان تمام موجودات زنده وجود دارد!
ژن از نسل پیشین یا از والدین به زاده منتقل میشود. ارثی بودن ژنها نشان میدهد که همخوانی ژنتیکی به طور قطع نشان دهنده جد مشترک است! (این یک نظریه نیست و یک قانون علمی است) 💢برای مثال شما و پسر عمویتان به دلیل داشتن یک جد مشترک که پدربزرگ شماست ژنهای مشترک بیشتری با یک فرد غریبه دارید! اما ژنهای مشترکی هم بین هر دوی شما و فرد غریبه وجود دارد که ناشی از جد مشترک میان انسانهاست!
تاریخچه های خانوادگی مشابهی از ساختارهای سه بعدی و توالی آمینواسیدهای سایر پروتئین ها، مانند سیتوکروم c و پروتئین های گوارشی مانند تریپسین و کیموتریپسین به دست آمده است. بررسی ساختار مولکولی ابزاری جدید و بسیار قدرتمند برای مطالعه روابط تکاملی ارائه می دهد. از آنجایی که توانایی تعیین توالی نوکلئوتیدهای سازنده DNA بهبود یافته است، استفاده از ژن ها برای بازسازی تاریخچه تکاملی موجودات نیز ممکن شده است. به دلیل جهش، توالی نوکلئوتیدها در یک ژن به تدریج در طول زمان تغییر می کند. همانطور که ذکر شد، هر چه دو موجود زنده به هم نزدیکتر باشند، DNA آنها تفاوت کمتری خواهد داشت. از آنجایی که ده ها هزار ژن در انسان و سایر موجودات وجود دارد، DNA حاوی اطلاعات بسیار زیادی در مورد تاریخچه تکامل هر موجود زنده است. ژنها با سرعتهای متفاوتی تکامل مییابند، زیرا اگرچه جهش یک رویداد تصادفی است، اما برخی از پروتئینها نسبت به سایر پروتئینها نسبت به تغییرات توالی آمینواسیدشان بسیار تحمل میکنند. به همین دلیل، ژنهایی که این پروتئینهای محدودتر را رمزگذاری میکنند، سریعتر تکامل مییابند.
رفرنس 📚
✅https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK230201/
✅https://www.britannica.com/science/evolution-scientific-theory/Molecular-evolution
✅https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2781938/
✅https://www.amnh.org/exhibitions/permanent/human-origins/understanding-our-past/dna-comparing-humans-and-chimps
✅https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/7726296/
✅https://biologos.org/common-questions/what-is-the-genetic-evidence-for-human-evolution?campaign=539861
-البرز امیدی شاهآباد