#انقلاب_علمی #نیوتن #گرانش #نورشناسی #اپتیک #نیرو #تاریخ_علم #حرکت #مکانیک_کلاسیک
🟡 انقلابهای فیزیک (قسمت ۵-۲):
🟢 نیوتون بزرگ:
«هالی»، یکی از منجمان سرشناس همزمان با نیوتون، با مسئلهای درگیر بود. او قوانین «کپلر» دربارهی حرکت سیارات را میدانست. ولی او میخواست بداند که، اگر بخواهیم به شکلی مکانیکی به این مسئله نگاه کنیم، چه نیرویی از طرف خورشید باید به این سیارات وارد شود تا چنین مدارات بیضوی را به ارمغان بیاورد؟ او از اشخاص سرشناسی مانند رابرت هوک هم در این باره مشورت گرفت، ولی به جایی نرسید. تا اینکه فهمید نابغهای در انزوا، در کمبریج، در خلوتش مشغول محاسبات است.
او به دیدار نیوتون رفت. وقتی مسئله را با نیوتون در میان گذاشت، آیزاک با بی خیالی گفت که این مسئله را سالها قبل بررسی کرده و حلش را نیز پیدا کرده است. ولی هنگامی که میخواست تا محاسباتش را از میان خروارها کاغذ نامرتب پیدا کند، نتوانست. بنابراین، دوباره محاسبات را از ابتدا شروع کرد.
این مسئله، که یکی از مسائل حلنشدهی زمان نیوتون بود، چنان ساده توسط نیوتون حل شد، که بهت و حیرت هالی را برانگیخت. او نیوتون را تشویق کرد که این اثر را منتشر کند. نیوتون در ابتدا، باز هم به یاد تجربهی ناموفق گذشته از این کار امتناع ورزید، ولی اصرار زیاد هالی، در نهایت او را راضی به این کار کرد.
نیوتون، در دورهی انزوای خودش در کمبریج، چارچوبی جامع و جدید از مکانیک ایجاد کرده بود. اما علاقهای به انتشار آن نداشت. این حقیقت عجیبی دربارهی اوست! به هر حال با تلاشهای هالی، بزرگترین اثر در فیزیک، بعد از کتاب ارسطو، نگاشته شد، «اصول ریاضی فلسفهی طبیعی». نیوتون، با الهام از کارهای پیشتازانهی گالیله و دانشمندان پیشین و شهود بی بدلیش در تحلیل مسائل، این چارچوب جدید از مکانیک را خلق کرد.
یکی از تحولات اساسیای که نیوتون در نظریهی مکانیکش به وجود آورد این بود که، بر خلاف ارسطو، او فیزیک زمینی را از فیزیک آسمانی جدا نکرد. بلکه، او نظریهای نوشت که بر همهی عالم، به صورتی یکسان، منطبق بود. این کار نیوتون، حاصل تلاشهای دانشمندان پیشین بود که اولین قدمهای بزرگ را گذاشتند تا نشان دهند که جایگاه زمین، آنقدرها هم خاص نیست. به قول خودش، ((او بر شانهی غولها ایستاده بود)).
او سه قانون برای نظریهی مکانیکاش وضع کرد که هنوز به همان صورت آن را در دانشگاهها یاد میگیرند. او «قانون جهانی گرانش» را کشف کرد. قانونی که بیان میدارد علت سقوط سیب از درخت و افتادنش بر سر یک انسان، با علت چرخش ماه به دور زمین و علت چرخش زمین، در مداری بیضوی به دور خورشید (قانون دوم کپلر)، علت چرخش خورشید به دور مرکز کهشکان راه شیری و ...، یک علت مشترک هستند؛ «نیروی گرانش». مکانیک نیوتون، کاملا قوانین کپلر را توجیه میکرد. بسیاری از وقایع ناشناختهی آن زمان توسط این نظریه توضیح داده شدند.
هالی، با استفاده از مکانیک نیوتون، محاسبه کرد ستارهی دنبالهداری که آن زمان در حال گذر از کنار زمین بود، ۷۶ سال بعد دوباره باز میگردد. هالی فوت کرد و ستارهی دنبالهدار، درست در همان زمانی که هالی پیشبینی کرده بود بازگشت. امروزه به آن ((دنبالهدار هالی)) گفته میشود.
پس از گذشت نزدیک به ۴۰۰ سال از زمان نگارش این کتاب، هنوز اکثر صنایع، مانند صنعت ماشینسازی و موتورسازی، عمران و شهرسازی، حتی ساخت موشکهای فضاپیما، بر پایههای مکانیک نیوتونی هستند. یکی از موفقترین نظریههای فیزیک...
نیوتون تکمیلکنندهی کار نسل چندصدسالهای از دانشمندان بود که هر کدام قدم بزرگی در پیشرفت فهم ما از طبیعت برداشتهاند. کار علمی، یک کار انفرادی نیست. یک پروژهی عظیم است که هر شخصی، در هر زمانی، بخشی از آن را به جلو میبرد تا نفر بعدی راه او را ادامه دهد. در این میاد، افرادی که از همه بیشتر این پروژهی عظیم را پیش میبرند، معمولاً، نامشان در تاریخ میماند.
نیوتون در اواخر عمرش نقل قول بسیار جالبی دارد. در اینجا مضمونی از نقل قولش را میآورم:«من نمیدانم مردم مرا چگونه میبینند. من خودم را همچون کودکی تصور میکنم که در ساحلی در حال بازی بوده است و گاهاً صدفی زیبا توجه او را جلب کرده است. این در حالی است که اقیانوس عظیم و بیانتهای علم در مقابل من کشف نشده باقی مانده است».
اکنون دانشمندان چارچوبی محکم و استوار برای اندیشیدن پیدا کردهاند. دیگر تنها کاری که باقی میماند تکمیل این چارچوب است. اما در همین زمان بود که طبیعت وجههی دیگری از عجایبش را در مقابل دیدگان بشر قرار داد. «جرقه»ای به سوی حقیقتی از جنس دیگر...
💭 این داستان ادامه دارد...
🖋 نویسنده: مهدی فراهانی
⚛️ کانال تکامل فیزیکی
@physical_evolution
Post #781
441
- 👍 5