▪️جانمایۀ آثار جرج کیوکر
▪️بهزاد رحیمیان



اگرچه اغلب آثار کیوکر برمبنای رمان‌ها و نمایشنامه‌های موجود ساخته شده‌اند، ولی او همیشه مصالحی را انتخاب می‌کرد که با دیدگاه‌های خودش هماهنگی داشتند. خیلی از اوقات به تضاد و درگیری بین توهمات و واقعیت‌های زندگی مردم می‌پرداخت.

در بسیاری موارد شخصیت‌های اصلی‌اش بازیگران زن و مردی هستند که به خاطر آنکه مدام با دنیاها و شخصیت‌هایی خیالی سر و کار دارند، بنابراین بیش از سایر آدمها در معرض این خطر قرار دارند که به توهمات اجازه دهند زندگی‌شان را در سیطره خود گیرد.

این مضمون در تعدادی از بهترین فیلم‌های کیوکر به نظر می‌آید و در بعضی از فیلم‌های اولیه‌اش، از جمله «خانواده سلطنتی برودوی» (۱۹۳۰) که به طور مشترک کارگردانی کرده، آشکار است. در این فیلم که براساس زندگی خانواده باریمور ساخته شده با افراد خانواده‌ای روبه رو هستیم که چنان خود را به دست دنیای نمایش و تخیلات‌اش می‌سپارند که زندگی خصوصی‌شان در معرض فروپاشی قرار می‌گیرد.

تلاش افراد برای آشتی دادن رؤیاهای عزیزشان با واقعیت‌های ملموس زندگی، در فیلم‌هایی مثل «شام در ساعت هشت» (۱۹۳۳) «داستان فیلادلفیا» (۱۹۴۰) و «زندگی مضاعف» (۱۹۴۰)، که فقط از نظر ظاهری با هم تفاوت دارند ادامه پیدا می‌کند. در این فیلم اخیر، رانلد کولمن در نقش بازیگری ظاهر شده که چنان با نقش «اتللو» همذات پنداری می‌کند که در عین حال حس حسادت مرگباری در وجودش زبانه می‌کشد و در نهایت نابودش می‌سازد.

با آنکه کیوکر معمولاً به طرف داستان‌هایی درباره آدم‌های دنیای سرگرمی تمایل دارد فیلم‌هایش نشان می‌دهند، هرکس زندگی دوگانه‌ای دارد که بین توهم و واقعیت در نوسان است و اینکه هرکس اگر می‌خواهد به گونه‌ای واقع‌گرایانه با مشکلات‌اش کنار بیاید باید راهی برای تمیز دادن فانتزی از واقعیت پیدا کند - کاری شخصیت‌های کیوکر غالباً از انجامش قاصرند.

بین فیلم‌های جرج کیوکر «دختران (۱۹۵۷) آشکارتر از همه به این مضمون می‌پردازد. در اینجا در یک محاکمۀ حقوقی وقایعی مشابه از چهار دیدگاه کاملاً متفاوت تعريف می‌شوند. از آنجا که کیوکر فرصتی برابر در اختیار هر راوی قرار داده با روشی که هر یک از آنها به طور ناخودآگاه در تجربه مشترک خود تجدید نظر کرده و به این ترتیب می‌تواند با گذشته خود در زمان حال کنار بیاید، همدلی نشان میدهد.

چنان است که به قول «اندرو ساریس»، منتقد بزرگ، جرج کیوکر تلویحا نمی‌گوید که آدم‌ها الزاماً دروغ گویند، بلکه حرف کیوکر این است که هرکس به روش خود واقعیت را بیان می‌کند. با آن که کیوکر احتمالاً تا اندازه‌ای برای دنیای خیال‌پردازی‌های رمانتیکش همدلی و همدردی داشته، جرا که همیشه ته‌مایه‌ای از حسرت و غم در فیلم‌هایش حس می‌شود. ولی فیلم‌هایش به طور کاملاً مشخص در واقعیت زندگی روزانه ریشه دارند.



👤| #George_Cukor
👤| #Andrew_Sarris
🌀| @Perspective_7