«GRAVITY🔥»✨این دستگاه یک ابزار نسل دوم برای تلسکوپ تداخل سنجی بسیار بزرگ (VLTI)، در
رصدخانه پارانالِ سازمان رصدخانه جنوبی اروپا (ESO) در کشور شیلی است. این ابزار از سال ۲۰۱۶ تاکنون بهطور منظم مشاهدات خود را انجام داده و گامی عظیم در افزایش حساسیت و دقت، در مقایسه با ابزارهای پیشین که از روش تداخلسنجی استفاده میکنند، به شمار میرود.
✨ـ
«GRAVITY» از میل به مشاهده جزئیات بسیار ظریف اجرام کم نور از جمله آنهایی که در مرکز کهکشان ها قرار دارد،پدید آمده است.
«GRAVITY» با حساسیت و دقت بالای خود میتواند دنیای کاملا تازه ای از
سیارات،ستارگان و مراکز کهکشانی را آشکار سازد که پیش تر به دلیل کم نور بودن از دسترس ابزارهای آشکارسازی خارج بودند.
« خاویر هوبوآ »،ستاره شناس
سازمان رصدخانه جنوبی اروپا(ESO) در
«VLTI» چنین توضیح میدهد:
✨ـ
«GRAVITY» یک
تداخل سنج است که نور چهار تلسکوپ
«VLT» را ترکیب میکند ( چهار تلسکوپ
«UT» یا چهار تلسکوپ
«AT» ) که هرکدام از این تلسکوپ ها با
«سیستم اپتیک تطبیقی» پشتیبانی میشوند.
✨دستگاه
«GRAVITY» دارای سامانه
«ردیاب تداخل(fringe tracker)»اختصاصی می باشد که به آن این امکان را میدهد اثرات ناشی از
آشفتگی جو را بهتر اصلاح کند. این ابزار، تجربه یک تصویربرداری با
«وضوح زاویهای» چهار میلیثانیه قوسی را ارائه میدهد و میتواند موقعیتها و حرکات ستارگان و دیگر اجرام آسمانی را با دقتی در حد چند ده
میکروثانیه قوسی اندازهگیری کند.
✨ـ
«GRAVITY» با ترکیب نور تلسکوپ های مختلف
«VLT»میتواند وضوح فضایی معادل با تلسکوپی به قطر 130 متر را هنگام رصد در جهت های خاصی از آسمان بدست آورد،اما فراتر از این، میتوان گفت «
GRAVITY مانند دو
تداخلسنج در یک دستگاه است»
« هوبوا میگوید » :یک بخش از
«GRAVITY» با رصد یک ستاره پرنور، نور را پایدار میکند؛آن ستاره مانند نقطه مرجعی در آسمان عمل میکند، مشابه لنگر یک کشتی.به لطف این پایدارسازی، بخش دوم دستگاه میتواند جرم مورد نظر را با زمانهای نوردهی طولانیتر( بیش از صد برابر طولانیتر از قبل ) رصد کند. اینگونه است که
«GRAVITY» میتواند اهداف کمنور را مشاهده کند.
« هوبوا توضیح میدهد »: یکی از ویژگیهای منحصربهفرد
«GRAVITY» قابلیت
«آسترومتری(astrometric)» آن است، یعنی توانایی اندازهگیری فاصلهها در آسمان با دقت بسیار بالا. اندازهگیری فاصلهها با این دقت به ما امکان میدهد که حرکت اجرام بسیار دور را تنها در یک شب شناسایی و دنبال کنیم.
« هوبوا میگوید»:برای اندازهگیری زاویههای بسیار کوچک در آسمان ( معادل دیدن یک سکهی یک یورویی روی سطح ماه ) مسیر طی شده توسط نور در درون دستگاه
«GRAVITY» باید بهصورت لحظهای و با دقت بسیار بالا کنترل شود. این اصلاح با استفاده از فناوریهای پیشرفتهای مانند
«لیزرها، فیبرهای نوری کشسان و اپتیک یکپارچه» انجام میشود.این حساسیت بسیار بالا امکان انجام چندین رصد پیشگامانه را فراهم کرد. به عنوان مثال، اندازهگیریها با استفاده از
«GRAVITY»، تأثیراتی را که نظریه نسبیت عام اینشتین برای حرکت ستارهای که از میدان گرانشی بسیار شدید سیاهچاله ابرپرجرم در مرکز کهکشان راه شیری، موسوم به
«کمان اِی (Sgr A)»پیشبینی کرده بود، تأیید کردند.
یکی دیگر از دستاوردهای
«GRAVITY»، نخستین رصد مستقیم یک
«سیاره فراخورشیدی» با استفاده از تداخلسنجی نوری بود. این اندازهگیریها امکان بهدست آوردن طیف آن سیاره را فراهم کردند که نشاندهنده وجود جوی پیچیده در سیاره فراخورشیدی بود، جوی که شامل ابرهایی از
«آهن و سیلیکاتها» است که در یک طوفان گسترده، سرتاسر این سیاره میچرخند.
«ترجمه و گردآوری خبر»: امین برجعلی « منبع » : www.eso.org#news
🆔
@Nojum_NIT