چرا ما شکست نمیخوریم؟
سید محمد هادی موسوی

کتاب "چرا ملتها شکست می­خورند" اثر اقتصاددانهای آمریکایی «عجم اوغلو» و «جیمز رابینسون»، یکی از کتابهای مرجع و مهم عصر ماست. نویسندگان این کتاب، با عینک "بنیادگرایی"، نه روش پیشرفت و عوامل موفقیت کشورها که طریق شکست و عامل زوال ملتها را کنکاش کرده‌اند. رابیسنون و اوغلو، با بررسی عوامل شکست تمدنها و ملتها در زمانهای متفاوت، تجربیات شکست خورده آنها را پیش روی ما قرار می‌دهند بلکه بتوانیم با فاصله گرفتن از آنها، چرخ را از اول اختراع نکنیم!
آنها، با شواهد تاریخی و اقتصادی نشان داده اند که چگونه هر کدام از عوامل زیر می تواند یک تمدن، یک ملت و یک فرهنگ را ضعیف و حتی به زوال و نابودی بکشاند. در این کتاب از دولت-شهرهای قدیمی تا دولتهای مدرن امروزی نمونه های قابل تاملی وجود دارد. آنها از علت زوال "قوم مادها" و "حکومت ونیز" تا کشورهایی مانند آرژانتین و زیمباوه را بررسی و علل مشکلات را ریشه یابی نموده‌اند.
مزیت این کتاب، در تنوع اُفتِه‌های مورد مطالعه است؛ از حکومت پادشاهی قرون وسطی در انگلیس تا وضعیت امروز برخی از شهرهای آمریکا، از انقلابهای ایدئولوژیک تا انقلابهای پرولتاریایی، از فرهنگ لاتین تا فرهنگ شرقی و غیره.
لازم به توضیح است که این دو نویسنده کتاب دیگری با نام "دالان باریک: دولت‌ها، جوامع و سرنوشت آزادی" را در ادامه کتاب فوق نوشته اند که خواندن آن کتاب نیز خالی از لطف نیست.
گرچه صفحه به صفحه و سطر به سطر کتاب "چرا ملتها شکست میخورند" حاوی نکات ارزشمندی است، اما برای کسانیکه در دنیای سرعت زده امروز، فرصت یا حوصله خوانش کل کتاب را ندارند، در زیر مهمترین عوامل زوال و شکست ملتهای مورد مطالعه در این کتاب را به صورت خلاصه ارائه می‌نمایم؛

📌انحصار گرایی سیاسی، انقباض حلقه سیاستگذاری-حکمرانی، نظارت استصوابی

📌انحصار گرایی و عدم شفافیت اقتصادی، فراهم نبودن فرصتهای اقتصادی برای همه

📌عدم مشارکت سیاسی توده مردم در سطوح مختلف، نشنیدن صدای توده ها توسط امرا و حاکمان

📌ناامیدی از آینده و عدم مشارکت در نوآوری های صنعتی و اقتصادی (تعداد ثبت اختراعات، متناسب با ساختار دموکراتیک کشورهاست)

📌مصادره اموال و دارایی کارآفرینان موفق

📌نبود عدالت قضایی و صعوبت احقاق حق زیر دستان در برابر صاحبان قدرت

📌تمایل به انقلابهای متعدد به دلیل عدم موفقیت انقلاب قبلی

📌عدم حاکمیت قانون و دور زدن قانون تحت عناوین مختلف و شرایط خاص

📌تکثیر و بهره گیری از نهادهای استثماری پیش از انقلاب (پس از انقلاب ها، رهبران انقلاب نهادهای استثماری قبلی را با شدت و وحدت بیشتر، استفاده می کنند)

📌اقتصاد تک محصولی و سیاستهای اقتصادی متناقص در دولتها

📌عادت کردن مردم یک فرهنگ به ساختار نهادهای استثماری و عدم تمایل به تغییر

📌ترس از فناوری ها و تکنولوژیهای روز دنیا

📌پذیرش بی چون چرای سیاستهای اقتصادی بین المللی یا تقابل بدون منطق با آنها

@neveshttar