🧠وقتی آستروسیت‌ها هم وارد داستان حافظه می‌شوند!

وقتی از حافظه صحبت می‌کنیم، معمولاً توجه‌مان به نورون‌ها و ارتباط بین آن‌هاست.

اما آیا سلول‌های گلیال هم می‌توانند در بازنمایی اطلاعات مربوط به حافظه نقش داشته باشند؟

یک مطالعه جدید در Nature Neuroscience، پاسخ جالبی برای این سؤال ارائه کرده است.

🔬 پژوهشگران فعالیت آستروسیت‌ها را در هیپوکامپ موش‌ها هنگام یادگیری و یادآوری بررسی کردند.

آستروسیت‌ها مدت‌ها بیشتر به‌عنوان سلول‌های پشتیبان نورون‌ها شناخته می‌شدند؛ اما این مطالعه نشان داد فعالیت آن‌ها در هیپوکامپ می‌تواند در طول زمان، الگوهای متوالی و سازمان‌یافته‌ای ایجاد کند که با فرایند یادگیری و بازیابی حافظه مرتبط هستند.

نکته جالب‌تر این بود که این توالی‌های فعالیت آستروسیتی فقط هنگام یادگیری دیده نمی‌شدند؛ بلکه هنگام یادآوری تجربه آموخته‌شده نیز ظاهر می‌شدند.

🧠 این یافته چه معنایی دارد؟

به این معنا نیست که آستروسیت‌ها دقیقاً مانند نورون‌ها «خاطره را ذخیره می‌کنند». بلکه نشان می‌دهد فعالیت آن‌ها می‌تواند بخشی از دینامیک شبکه عصبیِ مرتبط با یادگیری و حافظه باشد.

در واقع، تصویر ما از مغز در حال تغییر است:

حافظه فقط داستان نورون‌ها نیست؛ تعامل نورون‌ها و سلول‌های گلیال ممکن است بخش مهمی از نحوه شکل‌گیری و بازیابی اطلاعات باشد.

📌 این پژوهش عمدتاً در مدل حیوانی انجام شده است؛ بنابراین برای فهم دقیق نقش این الگوهای آستروسیتی در حافظه انسان، به مطالعات بیشتری نیاز داریم.

🔗 منبع: Senne RA, et al. Hippocampal astrocytic sequences emerge during learning and memory recall. Nature Neuroscience, 2026.

#NeuroPaper

انجمن علمی دانشجویی نورولوژی کرمانشاه

🆔@neurologykums