#یادداشت | در حصار روایت‌ها...

🔻درست زمانی که دختران ایران در گوشه گوشه کشور و خارج از آن صحنه‌ای بدیع رقم می‌زنند، هنگامی که قله‌های علمی، ورزشی و... را فتح می‌کنند و افتخار می‌آفرینند، عموم دختران ما نه تنها با این موفقیت‌ها همراه نشده، بلکه در حصار روایت‌های غالب از زیست زنان در ایران، خواه ناخواه از کنار روایتی از پیشروی زنان، عبور می‌کنند.
این مسئله آن زمانی خود را بهتر نشان می‌دهد که پای صحبت برخی از همین دختران بنشینی؛ آن‌گاه درمی‌یابی که بعضی از همین دختران افتخار آفرین نیز، چه به جایگاه خود و چه عموم دختران ایرانی نمی‌بالند.

📍اساسا نظام روایت‌ها از زنان ایرانی در سطوح مختلف، اعم از فضای پژوهشی و نخبگانی، فضای کنشگری، فضای رسانه، فیلم، هنر و سایر عرصه‌های اثرگذار، فضایی برخواسته از پیشروی زنان نبوده، دارای لکنت است و غالبا نشانگر انسداد در این عرصه است.
در این شرایط، اتفاقا روایت از پیشروی‌های زنان، غالبا و به طور افراطی از سمت مسئولینی مطرح می‌شود که سعی دارند کم‌کاری‌های خود را در رفع مسائل مربوط به زنان، با ارائه تصویری کاملا مطلوب از زن ایرانی، بپوشانند؛ آن هم با ادبیاتی که قرابتی با حقایق ذهنی و تجارب یک زن ندارد که این مقوله فضای مذکور را پیچیده‌تر می‌کند.

🔻شاید دردناک باشد اگر پس از وقایع اخیر سراغ برخی از دختران پیشرو در عرصه‌های علمی، ادبی و... بروی و برای تغییر ریل روایت زنان در ایران از آن‌ها کمک خواهی اما در پاسخ بشنوی: «الان، شرایط، شرایط عادی نیست! و ما از گفتن حقایق و واقعیت زندگی خودمان معذوریم!»
در واقع یک فرد را فضای غالب رسانه‌ای می‌تواند به حدی برساند که حتی مایل به گفتن از حقایق زندگی خود و تجربه زیسته‌اش نباشد،‌ چرا که به او القا شده زن ایرانی در محدودیت است و...
در این شرایط ارائه روایت و بازخوانی پیشروی‌های زنان معاصر، از زبان افرادی اهمیت پیدا می‌کند که از نقاطی که حس افتخار را در وجود دختران برمی‌انگیزد، فهم درستی دارند.

⁉️ حال این سوال پیش می‌آید که آیا زن ایرانی مشکل و مسئله ندارد؟ خیر، دارد.
اما نکته مهم این است که القای وضعیت انسداد و ناامیدی، قتلگاه مسائل است. این جاست که باید ریل پرداخت به مسائل زنان را از مسئله‌بودگی به سمت ظرفیت‌بودگی، متناسب با هویت زنان تغییر داد.
مسئله اساسی‌تر این است که علی‌رغم عدم انسداد، مسیر پیش‌روی زنان در عرصه‌های مختلف موانع زیادی دارد و فقط، تلاش زیاد برخی زنان برای پیش‌روی در حیطه تخصصی خود، کافی نیست و بایستی برخی موانع، خصوصا در سطح سیاست‌گذاری رفع شود تا بشود از ظرفیت عموم زنان برای حل مسائل جامعه استفاده کرد؛ آن هم برای باز کردن گره‌هایی که فقط به دست زنان باز خواهد شد، بدون اینکه بخواهند متحمل سختی‌های مضاعف شوند.
شاهد مثال این موضوع هم بررسی علت تاخیر چندین ساله (که از حوصله این یادداشت خارج است) برای حضور همین دخترانی است که حالا در اولین سال حضور خود در مسابقات آسیایی، نائب قهرمان شده و افتخار آفریدند.

✅ در حال حاضر، مسیر پرداخت به مسائل زنان، خصوصا در سطح سیاست‌گذاری این است که مسئله شناخته شده، (یا به سیاست‌گذاران تحمیل می‌شود) اصل قرار می‌گیرد تا به طور موضعی و تعجیلی حل شود.
یعنی چون مشکل‌ساز است، به آن پرداخته می‌شود و ورود به مسائل زنان کمتر مواقعی از این منظر است که چون این ظرفیت مغفول مانده، باید به سمت آن رفت.
برای مثال، زمانی که دست‌یابی زنان به فلان موقعیت اجتماعی را مسئله قرار داده و برای حل آن اقداماتی انجام شود، عموما خروجی این خواهد بود که بدون درنظر گرفتن شرایط مختلف محیطی و فردی، برای رسیدن به آن خروجی، حتی شده نمایشی و تصنعی، عده‌ای از زنان را در آن موقعیت‌ها قرار داده تا ظاهراً مسئله حل شود؛ حتی اگر در آن موقعیت اثرگذار و عامل نباشند.
لذا در این شرایط است که باید نقطه پرگار را روی هویت و ظرفیت‌های زن قرار داد، در کنار آن، خلأها را شناسایی، فضا را آسیب‌شناسی و سپس این پازل را حل کرد.

🆔 @NedayeDokhtaran
🆔 @DaftarTahkimVahdat