🐧 Linux Networking — Professional Cheat Sheet
1. مشاهده کارت‌های شبکه و IP

ip addr
ip a
ip -br addr
ip link
ip -br link

جزئیات یک Interface:

ip addr show eth0
ip link show eth0

بالا/پایین کردن کارت شبکه:

sudo ip link set eth0 up
sudo ip link set eth0 down

اضافه/حذف IP:

sudo ip addr add 192.168.1.100/24 dev eth0
sudo ip addr del 192.168.1.100/24 dev eth0

2. Routing
مشاهده Routing Table:

ip route
ip r

مشاهده Route مربوط به یک مقصد:

ip route get 8.8.8.8

اضافه کردن Route:

sudo ip route add 10.10.20.0/24 via 192.168.1.1

حذف Route:

sudo ip route del 10.10.20.0/24

Default Gateway:
ip route | grep default

3. تست ارتباط شبکه
ping 192.168.1.1
ping 8.8.8.8
ping -c 4 8.8.8.8
مشخص کردن Interface:
ping -I eth0 8.8.8.8
تست IPv4:
ping -4 google.com
تست IPv6:
ping -6 google.com

4. Traceroute
traceroute 8.8.8.8
اگر نصب نبود:
sudo apt install traceroute
با ICMP:
traceroute -I 8.8.8.8
با TCP:
sudo traceroute -T -p 443 google.com
نسخه سریع‌تر:
tracepath 8.8.8.8

5. DNS
مشاهده DNS:
resolvectl status
Query ساده:
nslookup google.com
حرفه‌ای‌تر:
dig google.com
A Record:
dig A google.com
AAAA:
dig AAAA google.com
MX:
dig MX google.com
NS:
dig NS google.com
TXT:
dig TXT google.com
Reverse DNS:
dig -x 8.8.8.8
مشاهده مسیر DNS:
dig +trace google.com
استفاده از DNS مشخص:
dig @1.1.1.1 google.com

6. بررسی پورت‌ها و Socketها
جایگزین مدرن netstat:
ss
پورت‌های Listening:
ss -l
ss -ln
ss -lnt
ss -lnu
ss -lntup
معنی:
l = Listening
n = Numeric
t = TCP
u = UDP
p = Process
مثلاً:
sudo ss -lntup
مشاهده Connectionها:
ss -ant
ss -anu
جستجوی پورت خاص:
ss -lntup | grep :22

7. بررسی سرویس‌ها و پورت‌ها
sudo lsof -i
TCP:
sudo lsof -iTCP
UDP:
sudo lsof -iUDP
پورت خاص:
sudo lsof -i :443

8. ARP / Neighbor Table
ip neigh
یا:
arp -n
اضافه کردن Neighbor:
sudo ip neigh add 192.168.1.10 lladdr AA:BB:CC:DD:EE:FF dev eth0
حذف:
sudo ip neigh del 192.168.1.10 dev eth0

9. MAC Address
ip link
فقط MAC:
cat /sys/class/net/eth0/address
مشاهده Interfaceها:
ls /sys/class/net/

10. NetworkManager
اگر سیستم از NetworkManager استفاده می‌کند:
nmcli device status
nmcli connection show
جزئیات Connection:
nmcli connection show "Wired connection 1"
مشاهده Wi-Fi:
nmcli device wifi list
اتصال به Wi-Fi:
nmcli device wifi connect "SSID" password "PASSWORD"
فعال کردن Connection:
nmcli connection up "NAME"
قطع کردن:
nmcli connection down "NAME"

11. Network Configuration
در سیستم‌های جدید معمولاً:
nmcli
یا:
networkctl
بررسی وضعیت:
networkctl status
در سیستم‌های مبتنی بر systemd:
resolvectl status

12. Network Statistics
ip -s link
آمار Interface:
cat /proc/net/dev
آمار TCP:
ss -s
مشاهده خطاها:
ip -s link show eth0

13. سرعت و قابلیت‌های کارت شبکه
sudo ethtool eth0
سرعت:
sudo ethtool eth0 | grep Speed
Duplex:
sudo ethtool eth0 | grep Duplex
Link:
sudo ethtool eth0 | grep "Link detected"

14. Capture کردن Packetها
یکی از مهم‌ترین ابزارهای Network Admin و Security:
sudo tcpdump -i eth0
فقط ICMP:
sudo tcpdump -i eth0 icmp
فقط TCP:
sudo tcpdump -i eth0 tcp
فقط UDP:
sudo tcpdump -i eth0 udp
پورت 443:
sudo tcpdump -i eth0 port 443
یک Host:
sudo tcpdump -i eth0 host 192.168.1.10
ذخیره Capture:
sudo tcpdump -i eth0 -w capture.pcap
خواندن فایل:
tcpdump -r capture.pcap
نمایش ASCII Payload:
sudo tcpdump -i eth0 -A

15. Nmap
شناسایی Host:
nmap 192.168.1.1
اسکن شبکه:
nmap 192.168.1.0/24
اسکن پورت‌های مشخص:
nmap -p 22,80,443 192.168.1.10
تمام TCP Portها:
nmap -p- 192.168.1.10
تشخیص سرویس:
nmap -sV 192.168.1.10
تشخیص OS:
sudo nmap -O 192.168.1.10
اسکن SYN:
sudo nmap -sS 192.168.1.10
ترکیبی:
sudo nmap -sS -sV -O 192.168.1.10

16. Curl — تست HTTP/HTTPS
curl https://example.com
فقط Header:
curl -I https://example.com
Verbose:
curl -v https://example.com
دنبال کردن Redirect:
curl -L https://example.com
مشخص کردن DNS/Host:
curl --resolve example.com:443:192.168.1.10 https://example.com
تست یک IP با Host Header:
curl -H "Host: example.com" http://192.168.1.10

17. Wget
wget https://example.com/file.zip
دانلود با نام مشخص:
wget -O file.zip https://example.com/file.zip
ادامه دانلود:
wget -c URL