💠فلسفه علم💠

بخش (اول)

فلسفهٔ علم، گرایشی از فلسفه است که به تغییر در مفاهیم و مسائل (مانند روش‌شناسی، ارزش گزاره‌ها و کارایی آن‌ها و گونه‌های پیکره‌بندی‌ها…ی) علوم گوناگون می‌پردازد.
در واقع، فلسفهٔ علم، علم «مطالعه علوم» است.
فلسفهٔ علم، از لحاظ علمِ مورد بررسی، به زیرگرایش‌های گوناگونی، از جمله: فلسفه ریاضیات، فلسفه فیزیک، فلسفه علوم کامپیوتر، فلسفهٔ زیست‌شناسی، مکانیک کوانتومی، نسبیت و… تقسیم می‌گردد.

فلسفهٔ علم ارتباط تنگاتنگی با دیگر مباحث فلسفهٔ تحلیلی مانند:
 فلسفهٔ ذهن
 فلسفهٔ زبان
فلسفهٔ منطق
فلسفهٔ مهندسی… دارد.

پیدایش فلسفه علم

تحولاتی که پس از قرن ۱۶ و ۱۷ میلادی با ظهور دانشمندانی نظیر
گالیله ، نیوتن و کپلر آغاز گردید و با ماکسول، فارادی، پلانک، هایزنبرگ و انیشتین ادامه پیدا کرد و فهم انسان از جهان را به‌صورت بنیادین تغییر داد . این تحول بزرگ گرچه در حیطهٔ علم رخ داد، اما تبعات فکری و فلسفی بسیاری نیز به‌همراه داشت.
پای تحولات علمی در زیست‌شناسی و شیمی، در فیزیک و کیهان‌شناسی و حتی در ژنتیک و علوم کامپیوتر و… به حیطه فلسفه هم باز شد و پرسش‌های جدید فلسفی ایجاد کرد که تا پیش از آن وجود نداشتند.

فلسفهٔ علم نسبت به بسیاری از شاخه‌های دیگر، فلسفه بسیار تازه و جوان است.

اگر برخی از اظهارِ نظرهای ارسطو ، فرانسیس بیکن در قرنِ شانزدهم، و تعدادِ اندک‌شماری از متفکرانِ قرنِ نوزدهم مانندِ جان استوارت میل، ویلیام هیول، و جان هرشل را استثناء کنیم ،
بحث‌هایِ جدی ، متمرکز و مفصل در این عرصه را نخستین بار پوزیتیویست‌هایِ منطقی در قرنِ بیستم گسترش دادند.

بعدها بحث‌ها در موافقت و مخالفت با فرانسیس بیکن و استقرا گرایان ، و نیز با پوزیتیویست‌هایِ حلقهٔ وین منجر به پیدایشِ مکاتبِ بسیار مهمِ دیگری در فلسفهٔ علم گردید.

ابطال‌گرایی ، واقع‌گرایی (رئالیسمِ علمی)، و نسبی‌گرایی از آن جمله هستند.

#فلسفه_علم
#فلسفه_غرب
#علمی
#پوزیتیویسم

https://t.me/mghlte

مطالب مربوط