سعدی نشسته بر گونی طارم اعلا

روزنامه وطن امروز (متعلق به آقای رسایی)در یادداشتی مینویسد:

«روحانی اگر طالقانی نباشد وبجای مردم،دل در گرو اجنبی داشته باشد،وای بر روحانی.»

و گفته است:

«جناب روحانی!
این آیت‌الله طالقانی است که عنداللزوم موضع بی‌ملاحظه، انقلابی وصریح می‌گرفت حتی علیه مدعیان طرفداری از خودش آسدمحمود وعافیت‌طلبی؟
هیهات!»

فردایش نویسنده متن در یادداشتی دیگر گفته است:

«هیهات نظارت بر مطبوعات در اقدامی به مراتب عجیب‌تر از دفعات قبل، روزنامه «وطن امروز» را بابت انتشار یادداشتی که در توصیف آیت‌الله طالقانی وجلال ‌آل‌احمد نوشته شده بود دادگاهی کرد.»

نویسنده برای دفاع از خودش گفته است:

«یک بار دیگررفتم و از صدر تا ذیل یادداشت مذکور راخواندم وناظر برمصداق شکایت یعنی «توهین به مقامات» خدا خدا کردم نام خانوادگی رئیس جمهور بعدی «روشنفکر» نباشد و الا احدالناسی حق نخواهد داشت در دوره جناب آقای روشنفکر(!) از اصطلاحاتی نظیر «روشنفکر غرب‌زده»، «روشنفکر کراواتی»، «روشنفکر ستون پنجم دشمن»،«روشنفکر اجنبی‌پرست» و…استفاده کند!

یعنی چون نام‌خانوادگی رئیس دستگاه اجرا «روحانی» است،طماحق نداریم از روحانی و روحانیت وحوزه وحجره حرف بزنیم؟!»


منِ مخاطب ،وقتی متن یادداشت نخست را می‎بینم،بسادگی متوجه می‎شوم که نویسنده در پی تعریض به «حسن روحانی»ست.
نشانه‎های فراوانی در متن هست که مخاطب از واژه «روحانی»، «حسن روحانی» را برداشت می‎کند.

یکی از اتهامات دلواپسان «دل در گرو اجنبی» داشتن دولت یازدهم است؛
حتی در تبلیغات انتخاباتی ، دوگانه مقاومت و وادادگی را می‎گفتند.
اما نویسنده ، فردایش از ابهام «روحانی» استفاده می‎کند و ادعا می‎کند که منظورش از «روحانی» فردی است که در حوزه علمیه درس‎خوانده است نه «حسن روحانی».

به دادگاهی شدن
و توهین به مقامات
و اینکه آیا در متن اول توهینی بوده یا نه
یا اگر بوده ، شکایت درست است یا نه؟
و ...
کاری نداریم؛


ما فقط در پی صید مغالطه هستیم و بس.

https://t.me/mghlte

یک مثال مشهورتر را مرور کنیم.

در تبلیغات انتخابات نهم ریاست جمهوری، شعار «نفت را بر سر سفره مردم می‎آوریم» بود..
بعدها از غلام‎حسین الهام درباره تحقق این شعار پرسش شد.
الهام گفته بود که «نفت بوی بدی دارد و کسی نفت را روی سفره نمیگذارد.»

دولت نهم با این پاسخ ، شعار انتخاباتی‎اش را نفی می‎کرد؛
اما اسنادش موجود بود.
اتفاقی که در این پاسخ افتاده است، تغییر معنا با «توسل به معنای تحت اللفظی» است.
معنای «نفت» در لغت‎نامه چیزی است و در جمله «نفت را سر سفره مردم می‎آوریم» چیز دیگر.
نفتی که قرار بود سر سفره مردم بیاید، ماده سیاه بدبو که از زمین استخراجش می‎کنند، نبود؛
بلکه به معنای افزایش رفاه مردم و بالارفتن قدرت خرید یک خانواده بود.

⭕️اما برای فرار از پاسخ، معنای «لغوی» و «تحت اللفظی» را به جای معنای استعاره‎ای به کار می‎برد.⭕️

شبیه آن لطیفه‎ای که فردی می‎گفت:
" صاحب باغ وحش است و مرادش سوسک و موش و مارمولک و مورچه‎های خانه‎اش بود."

یا آن طلبه جوان که خودش را «آیت الله» می‎خواند و وقتی به او اعتراض شد، در توجیه گفته بود :
آیت الله یعنی نشانه خدا و هر موجودی حتی برگ درختان آیت الله است.

«برگ درختان سبز در نظر هوشیار
هر ورقش دفتری است معرفت کردگار»

مغالطه #توسل_به_معنای_تحت_اللفظی مغالطه‎ای است که برای فرار از معنای متعارف ، معنای تحت اللفظی را به متن تحمیل می‎کند.

واژه‎ها وقتی در کنار دیگر واژه‎ها می‎نشیند و جمله و متن را می‎سازد ، در بسیاری از اوقات از معنای تحت اللفظی و معنایی که در کتاب‎های لغت نوشته شده است، فاصله می‎گیرد.

وقتی می‎گوییم «او کلاه‎بردار است.» این توجیه که «منظورمان این بود که او گاهی کلاه پشمی را از سرش برمی‎دارد و موهایش را می‎خاراند» پذیرفتنی نیست.

«او یک پرسپولیسی تیفوسی است» را نمی‎توانیم این‎گونه معنا کنیم که او یکی از طرفداران تیم پرسپولیس است که به بیماری تیفوس مبتلاست و باید به بیمارستان رجوع کند.

در تفسیر «گهی بر طارم اعلا نشینم» گفته شود سعدی روی گونی برنج طارم اعلا که یکی از دوستانش از شمال برایش می‎فرستاد، گاهی می‎نشست.

یا «باید که سپر باشد پیش همه پیکان‌ها» باید جلوی همه خودروهای پیکان سپر ساخته شود.

در اصل یکصد و پانزده گفته شده است:

«رئیس جمهور باید از میان رجال مذهبی و سیاسی...»

در تفسیر واژه «رجال» اختلاف است.

طرفداران صلاحیت زنان برای ریاست جمهوری، مدعیند که تفسیر رجال به مردان، مصداق مغالطه توسل به معنای تحت اللفظی است و در ادبیات سیاسی رجال معنایی اعم از زنان و مردان دارد.

#سیاسی

مطالب مربوط:
🔻مغالطه توسل به معنای تحت الفظی
🔻رسایی در مقام پیشگو
🔻رسایی وحمایت از حذف مجری برنامه ۹۰
🔻تعصب و لجاجت
🔻گازانبر
🔻مطالب مشابه با هشتگ سیاسی
منبع :
@moghaletat