مغالطه شماره ۵۱

💠حرف شما مبهم است💠

همانگونه که مبهم گویی نوعی مغالطه و یا زمینه‌ساز مغالطه است ، مبهم خواندن سخن غیر مبهم نیز مغالطه است ، به ویژه اگر شخصی در مواجهه با مطلبی که ابهام ندارد ، آن را مبهم خواند و از این طریق بخواهد زمینه را برای اظهار نظر بیشتر خود منتفی کند و یا از پذیرش آن مطلب سرباز زند.

مثال :
در مورد طرحی که شما ارائه کرده‌اید واقعیت این است که خیلی مبهم و نارسا بود و من نمی‌توانم درباره آن اظهار نظر کنم.

شخص با مبهم معرفی کردن یک سخن ، علاوه بر اینکه پاسخ ندادن خود را توجیه می‌کند ، به صورت ضمنی به آن سخن نقدی وارد می‌کند واز موضع قدرت آن را ضعیف جلوه می دهد و از طرف دیگر این زمینه را فراهم می‌کند که تا وقتی مخاطب به توضیح بیشتر مطلب خود می‌پردازد ، این شخص خود را برای پاسخگویی آماده کند.

مثال:
این سوال و اشکال شما را درست متوجه نشدم ممکن است واضح تر بفرمایید منظورتان چیست ؟

نمونه ای که قرآن کریم از این مغالطه ذکر می‌کند ، مربوط به قول مدین است که وقتی پیامبر آنها حضرت شعیب سخنان زیادی را درباره عبادت خداوند ، اجتناب از کم فروشی ، عبرت گرفتن از سرنوشت اقوام پیشین و طلب آمرزش از خداوند به آنها فرمود، چنین پاسخ دادند:
ای شعیب ؟ بسیاری از آنچه که می‌گویی را نمی‌فهمیم و تو را در میان خود ناتوان می بینیم
سوره هود آیه ۹۱

یکی از ترفندهای خاص این مغالطه این است که شخص به برخی الفاظ در گفتار مخاطب اشاره می‌کند و می‌گوید منظور شما از آن کلمه چیست؟

مثال :
این که شما می‌گویید:"مطبوعات ما باید از حمایت احزاب برخوردار باشند ممکن است توضیح دهید منظور شما از حمایت دقیقا چیست؟
(حمایت چندان مبهم نیست:حمایت مادی از طریق دادن کاغذ ارزان ، تسهیل بیمه خبرنگاران ، جلوگیری از حبس و اعمال فشارهای غیرقانونی ، جلوگیری از سانسور)


با توجه به مسائل فوق می‌توان این نکته را دریافت که در هر جمله ای میتوان یک یا چند کلمه را مبهم دانست و از مخاطب ها که درباره آن توضیح دهد.
البته کلمه مبهم ، خود ، مبهم است و نمی‌توان معیار و ملاک خاصی برای تشخیص مصادیق آن ارائه کرد.
اما ملاک تشخیص این مغالطه این است که شخصی نخواهد یا نتواند نسبت به مطلبی اظهار نظر کند و یا نخواهد آن را بپذیرند و برای رسیدن به این هدف خود آن مطلب را مبهم و غیر مفهوم معرفی کند

نمونه بارز این مغالطه را می‌توان در داستان حضرت موسی علیه السلام و قوم بنی اسرائیل مشاهده کرد .

وقتی موسی به قول خود گفت :
خداوند دستور می‌دهد که گاوی را بکشید.

قوم بنی اسرائیل که نمی خواستند به این گردن نهند متوسل به همین مغالطه شدند و به موسی گفتند:"منظور از گاو چیست؟ از خدا بخواه که مشخص کند دقیقا چه گاوی مورد نظر است؟"
موسی علیه السلام برخی صفات گاو را به آنها اعلام کرد ، اما دوباره سوال کردند :" این گاو باید چه رنگی داشته باشد؟"
پس از اینکه رنگ گاو هم مشخص شد دوباره بر موضع مغالطه آمیز خود اصرار کردند و گفتند :"ما دقیقا نمی‌دانیم چه گاوی مورد نظر است؟ از خدا بخواه که چند و چون گاو را بیان کند تا متوجه شویم"
سوره بقره آیه ۷۰

توضیح شنیداری این مغالطه

#اتهام_ابهام
#این_که_مغالطه_است

مغالطات مربوط:
واژه های مبهم
توسل به واژه های مبهم
این که مغالطه است اتهام مغالطه

مثالی عینی از این مغالطه

https://t.me/mghlte