💠علم چیست؟فلسفه چیست؟💠

دکتر سروش✍

بخش سوم

⭕️ویژگی های معروف تجربی

2⃣ - کاوش تجربی همیشه به دنبال فرضیه است که شخص در ذهن دارد هیچ‌کس راه نمی‌افتد تا ببیند در جهان چه خبر است؟ بلکه همیشه به دنبال این می گردد که ببیند آیا آنطور که او فکر می‌کند درست است یا نه؟
ما با ذهنی تهی و لوحی نانوشته با جهان مواجه نمی‌شویم ، بلکه همیشه با داشتن اندیشه‌ها و ارزش‌های پیشین و به عزم حل پرسش هایی ، به تجربه دست میزنیم . هر دانش پژوهی که دست به تجربه می زند بی جهت نیست که تجربه خاص انتخاب می کند.

علم ، مجموعه استقرا ها و تعمیم های کور نیست . بلکه تجربه ها و استقرا ها همیشه برای امتحان تئوری های ذهنی انجام می‌شوند و ذهن خالی به دنبال علم نمی‌رود.

این سخن استعداد کج فهمیده شدن دارد و به همین سبب باید افزود:
معنای آن نیست که 'علم' ذهنی است ، یعنی هر کسی دنیا را طوری می فهمد و علم محصول فرمهای بلهوسانه و بی‌حساب اذهان افراد است . به هیچ وجه منظور این نیست .منظور این است که علم "گزینشی" است ، یعنی هیچ کسی نمی‌تواند به عزم فهمیدن کل جهان اقدام کند. بلکه همواره هر کسی با داشتن مسئله‌ ای گزیده و فرضیه گزیده دست به حل و پاسخ یافتن برای آن میزند .
#تاریخ_علم ، تاریخ اکتشافات تصادفی و متوالی نیست. تاریخ علم، تاریخ مسئله ها و معماها و فرضیه هایی است که برای حل آن مسئله ها پیشنهاد شده و به دنبال آن فرضیه ها ، تجربه های صورت گرفته است. برای کاوش علمی باید مسئله ای گزیده داشت ، کسانی که تاریخ را می خوانند تا ببینند در دنیا چه خبر بوده است؟ کاری عبث و غیرعلمی می‌کنند ، این را نمی‌توان کاوش علمی نام نهاد باید معلوم کرد به دنبال چه می‌گردیم ؟ نقش #فرضیه ها در علوم درست همین است که میدان و کاهش روشن می‌کنند ، یعنی معین کند که به دنبال چه باید گشت و پدیده‌ها را در چه قالب هایی باید ریخت؟
نباید تصور کرد که فرضیات تنها سخنانی ذهنی و تخیلی هستند که دیر یا زود باید انتظار افتادن آنها را داشت. فرضیه‌ها جهان بینی علمی هر زمان را می‌سازند و به کاوشگران زاویه دید می دهند و برای آنان چارچوب تحقیق معلوم می کنند و کاوشهای آنان را رهبری می‌کنند بدون فرضیه کسی دست به تحقیق نمی زند ...
علم از مسئله شروع می شود و در راه حل مسئله ، به کمک خلق فرضیه ها رشد می کند. بی مسئله بودن مساوی بی علم ماندن است.


#فلسفه_علم
#روش_شناسی
#تاریخ_فلسفه
#منطق_مادی
#منطق_صوری
#ابطال_پذیری
#آزمون_پذیری
#راسیونالیسم
#عصرروشنگری
#استقراگرایی

https://t.me/mghlte

بخش قبلی این نوشتار
فرضیه علمی (عرفان کسرایی)