💠سوگیریهای شناختی💠

۱۲ سوگیری اول

با کلیک روی نام هر #سوگیری_شناختی توضیحات بیشتر و مثال مربوط ، همراه با لینک مغالطات مربوط به (و ناشی از ) این سوء گیری ها را مشاهده خواهید کرد.

https://t.me/mghlte

1⃣- لنگر انداختن

#لنگرانداختن نوعی #سوگیری_شناختی است که طی آن ذهن در فرایند تصمیم‌گیری به نخستین اطلاعاتی که به دست می‌آورد تکیه می‌کند. ذهن روی اطلاعات اولیه یا قسمتی از آن گیر می‌افتد و زحمت جستجوی بیشتر را به خود نمی‌دهد.


2⃣-راه حل دم دست

#راه_حل_دم_دست (Availability heuristic) نوعی #سوگیری_شناختی است که طی آن فرد احتمال وقوع یا تکرار هر رویداد را بر اساس تعداد دفعاتی که می‌تواند آن احتمال را به یاد آورد می‌سنجد.

3⃣-اثر چشم و هم‌چشمی

اثر چشم و هم‌چشمی (bandwagon effect) نوعی #سوگیری_شناختی ست که طی آن، فرد عملی را فقط به این دلیل انجام می‌دهد که دیگران نیز دارند همان کار را می‌کنند.
در این حالت فرد به باورهای خود توجه چندانی ندارد و پس از اینکه عملی را انجام داد به باورهای خویش رجوع می‌کند.
اگر عمل با باورهایش مطابقت داشت ارزش زیادی برای باور خود قائل می‌شود، اگر با باورش تناقض داشت، باورش را نادیده می‌گیرد.

4⃣ -اعتقادگرایی


اعتقادگرایی (Belief Bias) ، تمایلی است ذهنی که در آن فرد هر استدلال را ‌با توجه به باورپذیری نتایجش قضاوت می‌کند به جای اینکه قدرت استدلال را بررسی کند.
به بیان دیگر اعتقادگرایی باعث می‌شود فرد در ارزیابی استدلال‌های مختلف فقط به این نکته توجه کند که نتایج هر استدلال چقدر با باورها و اعتقادات شخصی‌ وی همخوانی دارد.

5⃣- نقطه کور تعصب

نقطه کور تعصب (Bias blind spot) یک سوگیری شناختی است که

❌فرد تعصب را در قضاوت‌های دیگران تشخیص می‌دهد اما در قضاوت‌های خودش نه.❌

6⃣-پشتيبانی از انتخاب

پشتیبانی از انتخاب (Choice-supportive bias) ، نوعی سوگیری شناختی است که
ذهن تمایل دارد به گزینه‌ای که انتخاب کرده ویژگی‌های مثبتی نسبت دهد.


7⃣-خوشه‌انگاری

خوشه‌انگاری (clustering illusion) نوعی #سوگیری_شناختی است که ذهن تمایل دارد رد و نشان یک ارتباط را در میان اجزای یک مجموعه پیدا کند در حالی که آن اجزا تصادفی گرد هم آمده‌اند.

8⃣-محافظه‌کاری

محافظه‌کاری (Conservatism) نوعی سوگیری شناختی است که
ذهن اطلاعات و شواهد قدیمی را بر اطلاعاتی که تازه به دست آورده ترجیح می‌دهد.

محافظه‌کاری به عنوان یک سوگیری شناختی ربطی به محافظه‌کاری در عالم سیاست ندارد.
هر کسی در هر طیف سیاسی ممکن است در بند این خطای معرفتی گرفتار شود


9⃣- فروپاشی انگاری

فروپاشی‌انگاری (ِDeclinism) نوعی سوگیری شناختی است که ذهن گرایش به گذشته‌نگری مثبت و آینده‌نگری منفی دارد و بر این باور است که یک جامعه یا نهاد رو به زوال است.

در نتیجه این #سوگیری شناختی فرد به غلط تصور می‌کند که قدیم شرایط گل و بلبل حاکم بوده و در نتیجه نگاهی فراق‌زده به گذشته در او شکل می‌گیرد.

در این فرایند ذهنی لحظات سخت و خاطرات بد گذشته در ذهن کمرنگ و دشواری‌های زمان حال پر رنگ می‌شوند.

0⃣1⃣- قالب‌بندی

افراد به هر انتخاب واکنش‌های مختلف دارند. اینکه هر انتخاب در چه قالبی به آنان ارائه می‌شود در واکنش آنان مؤثر است.
تاثیر قالب‌بندی (Framing effect) بر تصمیم‌گیری، ذهن را دچار سوگیری می‌کند.

در قالب‌بندی ویژگی‌های اساسی یک مسئله تغییر نمی‌کند و افراد همچنان با گزینه‌ها و نتایج یکسانی روبرو هستند، آنچه تغییر می‌کند چگونگی تفکر درباره آن مسئله است که منجر می‌شود به انتخاب‌های مختلف.

1⃣1⃣- انگ‌ بی‌درنگ

انگ بی‌درنگ (fundamental attribution error) نوعی سوگیری شناختی است که:
فرد در توضیح و قضاوت رفتار دیگران بر شخصیت و ویژگی‌های ذاتی بیش از اندازه تاکید می‌کند و عوامل محیطی و شرایطی را که آن فرد در آن قرار دارد نادیده می‌گیرد.

❌انگ بی‌درنگ گرایشیست به این باور که :
اعمال انسان‌ها شخصیت‌شان را بازتاب می‌دهد.
از کوزه همان برون تراود که در اوست.
(درحالیکه الزامن اینگونه نیست)

2⃣1⃣- پَس‌ نگری

پَس‌نگری (Hindsight bias) نوعی سوگیری شناختی است که ذهن پس از این که چیزی اتفاق می‌افتد گمان می‌کند از اول از آن خبر داشته است.

فردی که با پس‌نگری قضاوت می‌کند پس از این که رویدادی اتفاق می‌افتد با گفتن جملاتی شبیه "ته ذهنم از اول مطمئن بودم" یا "الان که فکر می‌کنم از اول می‌دانستم چنین خواهد شد" القا می‌کند که آن رویداد قابل پیش‌بینی بوده در حالی که در واقعیت شواهد اندکی برای پیش‌بینی وجود داشته است.

#علوم_شناختی
#تفکرنقاد
#روانشناسی

۱۲سوگیری دوم