فرض کنید شخصی به نام "کیومرث" ادعا داره که میتونه همه کاری انجام بده! کیومرث خیلی آدم دروغگو و پرادعاییه و اصرار داره که راست میگه!
حالا رفیقش اکبر، یه سوال ازش میپرسه. آیا کیومرث میتونه شیئی بسازه که نتونه بلندش کنه؟
کیومرث یکم گیج میشه!
🥸حالا دو تا فرض مطرحه:
۱.فرض کنیم کیومرث بتونه همچین شیئی رو بسازه؛ اون وقت یه شیئی وجود وجود داره که نمیتونه بلندش کنه، از طرفی فرض میگه کیومرث هرکاری بخواد بکنه میتونه. پس به تناقض میرسه و ادعاش رو نقض میکنه.
۲.فرض کنیم کیومرث نتونه همچین شیئی بسازه، اینجوری پس باز هم یه کاری وجود داره که نمیتونه انجام بده، و دوباره تناقض پیش میاد با ادعای کیومرث.
پس ادعای کیومرث، یعنی "قادر بی قید و شرط" غلطه!
پس کیومرث باز هم دروغ گفته...
این مسئلهای که مطرح شد در اصل یه بحث معروفه که یکم تغییر داده شده. این مسئله در واقع یه پارادوکسه و هدفش جواب بله یا خیر نیست. این پارادوکس معمولاً به نام پارادوکس سنگ(stone paradox) شناخته میشه که بحثهای مختلفی داره.
صورت اصلی و کلاسیکش به این شکله:
آیا یک موجود قادر مطلق میتواند سنگی بیافریند که نتواند آن را بلند کند؟
برای مثال دیدگاه توماس آکاینوس(فیلسوف و الهیدان قرن ۱۳) به این شکله: خدا( قادر مطلق) همه کاری رو میتونه انجام بده اما یک "کار" واقعی و نه تناقض منطقی.
منابع:
Stanford Encyclopedia of Philosophy (SEP)
کتاب نظریه مجموعه و کاربردهای آن( لین لین)
#logic
#math
@mathloopinfinite