«حجم» و «گنجایش»
«حجم» یک واژهٔ دقیق و علمی است که در ریاضی، علوم و زندگی روزمره به‌کار می‌رود. وقتی از حجم صحبت می‌کنیم، منظور مقدار فضایی است که یک جسم سه‌بعدی اشغال می‌کند. مثلاً وقتی می‌گوییم حجم یک مکعب ۸ سانتی‌متر مکعب است، یعنی آن مکعب ۸ سانتی‌متر مکعب از فضا را پر کرده است. حجم با واحدهایی مثل سانتی‌متر مکعب (cm³)، دسی‌متر مکعب (dm³)، یا متر مکعب (m³) اندازه‌گیری می‌شود.

«گنجایش» یک واژهٔ کاربردی است که در علوم و ریاضی و در زندگی روزمره استفاده می‌شود.
در بعضی مسئله‌ها، «گنجایش» به معنی حجم داخلی یک ظرف است، یعنی این‌که داخل آن ظرف چقدر فضا برای پر شدن وجود دارد. مثلاً وقتی می‌گوییم گنجایش یک بطری یک لیتر است، یعنی می‌تواند یک لیتر ماده در خودش جا بدهد. در این‌جا، گنجایش در واقع به همان مفهوم حجم داخلی اشاره دارد و می‌تواند با همان واحدهای سانتیمتر مکعب یا دسی‌متر مکعب و.‌‌... اندازه‌گیری شود. اما انگار به‌طور سنتی با توجه به آن‌که معمولا روش اندازه‌گیری آن پر کردن ظرف با مایع است، از واحدهایی مثل میلی‌لیتر (که برابر سانتی‌متر مکعب است) و لیتر (که برابر دسی‌متر مکعب است) برایش استفاده می‌شود.

همیشه هم گنجایش به معنی حجم نیست. گاهی اوقات «گنجایش» به تعداد چیزهایی که در یک فضا جا می‌گیرند اشاره دارد، مثل وقتی می‌گوییم گنجایش یک سالن سینما ۲۰۰ نفر است. در این‌جا، گنجایش به معنی تعداد افرادی است که آن فضا می‌تواند در خودش جای دهد، نه حجم آن!

خلاصه این که «گنجایش» می‌تواند به حجم داخلی ظرف اشاره کند که در آن صورت فرقی با حجم ندارد.
همچنین ممکن است در کاربرد روزمره یا در مسائل علمی به چیزی که در یک‌جا جا می‌گیرد اطلاق شود و این چیز ممکن است چیزهای مختلفی باشد.
مثلا گنجایش یک کلاس حداکثر تعداد دانش‌اموزانی است که در شرایط مناسب می‌توانند در آن تحصیل کنند و با واحد نفر بیان می‌شود و مثلا گنجایش یک خازن مقدار باری است که روی آن ذخیره می‌شود و معمولا با واحد میکروفاراد بیان می‌شود.