دین چگونه و چرا به وجود آمد؟
📝 برشی از تحلیل شنیدنی پروفسور جلال شنگور (Celal Şengör)
پروفسور جلال شنگور، دانشمند و استاد برجسته، در این ویدیو با نگاهی تاریخی و جامعهشناختی، پاسخ جالبی به ریشه شکلگیری ادیان در جوامع انسانی میدهد. او معتقد است تمام ادیان در زمانهای مشخص و دقیقاً برای دو هدف اساسی اختراع و پایهگذاری شدهاند:
۱. درک و تفسیر جهان پیرامون (برای انسان اولیه)
انسانهای اولیه با پدیدههای مهیب طبیعی مثل زلزله، طوفان و صاعقه مواجه میشدند. از آنجا که هیچ دانش و مدل علمی برای توجیه این پدیدهها نداشتند، تنها مدلی که میشناختند «خودشان» یا «حیوانات قدرتمند» بود. در نتیجه تصور کردند پدیدآورنده این طوفانها و زلزلهها موجودی شبیه به خودشان است، اما با قدرتی بیانتها و نامیرا (چون این پدیدهها در زمان پدرانشان هم رخ میداد). به این ترتیب، مفهوم اولیهی «خدا یا خدایان» شکل گرفت.
۲. ایجاد نظم و قانون در جامعه (ابزار حاکمیت)
یک جامعه انسانی برای بقا نیاز به نظم و قانون دارد. جلال شنگور با یک مثال ساده این موضوع را باز میکند: اگر من به عنوان یک فرد عادی به مردم بگویم «دزدی نکنید» یا «آزادیهای شما باید محدود شود»، جامعه قدرت من را نمیپذیرد و میگوید تو هم یکی مثل ما هستی!
اما اگر حاکمان بگویند: «این قوانین به من وحی شده و دستوری است که از طرف همان قدرت برتر و نامیرا (خدا) آمده است»، ماجرا کاملاً تغییر میکند! مردم از ترس مجازات آن قدرت ماورایی، قوانین را میپذیرند و مطیع میشوند . به همین دلیل است که در طول تاریخ، پادشاهان اروپا و جهان، مشروعیت و اقتدار خود را به خدا نسبت میدادند (God-given right].
یعنی به طور خلاصه دین در طول تاریخ، ابزاری هوشمندانه بود تا از یک طرف به سوالات بیپاسخ انسان اولیه درباره طبیعت پاسخ دهد و از طرف دیگر، به حاکمان بستر لازم برای کنترل جوامع و برقراری نظم را ببخشد.
💭ویدیو کامل گفتگو:
https://youtu.be/D9dOLiwVp6Q?is=tuUTyqveAWmKXnlE
🆔@JOIN3AAA
Post #3395
1.84K