✅ فصل هفتم :

#امامت_جزء_اصول_دین_است_یا_فروع_دین

🟢 جلسه 2⃣

2⃣ دلالت سنّت

☑️ روایاتی در منابع معتبر وجود دارد که مورد اتفاق فریقین است، و اصل بودن امامت از این روایات به خوبی استفاده می‌شود. برخی از این روایات در ادامه مطرح می‌گردد:

☑️ الف. حدیث «من مات ولم یعرف امام زمانه... »
◽️قال رسول اللّٰه صلّی اللّٰه علیه وآله : من مات من أهل القبلة ولم یعرف إمام زمانه مات میتة جاهلیة؛ [۱]
▫️هر کس بمیرد در حالی که امام زمانش را نمی شناسد به مرگ جاهلی از دنیا رفته است.

🔹 این حدیث به همین لفظ در کتاب شرح مقاصد و شرح عقاید نسفیه آمده است. تفتازانی این روایت را به طور ارسالِ مسلّمات از رسول خدا صلی اللّٰه علیه وآله نقل می‌کند.
بر اساس نقل ملا علی قاری در کتاب مرقاة المفاتیح این حدیث با همین لفظ در صحیح مسلم آمده است. [۲]
اما در چاپ‌های موجود صحیح مسلم این حدیث به الفاظ دیگر از پیغمبر اکرم صلی اللّٰه علیه وآله نقل شده است. در صحیح مسلم آمده است:
◽️ من مات ولیس فی عنقه بیعة مات میتة جاهلیة. [۳]
احمد بن حنبل نیز روایت را به این صورت نقل می‌کند :
◽️ من مات بغیر إمام مات میتة جاهلیة. [۴]

🔸 در برخی منابع اهل سنّت نیز روایت به صورت زیر وارد شده است:
▫️من مات ولیس علیه إمام جماعة فإن موتته موتة جاهلیة. [۵]

🔹 چنان که گفتیم این روایت مورد اتفاق فریقین است.
مرحوم صدوق رحمة اللّٰه علیه نقل می‌کند:
◽️إنّ الأرض لا تخلو من حجّة للّٰه علی خلقه إلی یوم القیامه وإنّ من مات ولم یعرف إمام زمانه مات میتة جاهلیة؛ [۶]
▫️زمین تا روز قیامت از حجت خدا بر خلق خالی نمی شود و هر کس بمیرد در حالی که امام زمانش را نمی شناسد به مرگ جاهلیت مرده است.

🔸 مرحوم کلینی روایت دیگری، از فضیل بن یسار نقل می‌کند که گفت:
◽️ابتدأنا أبوعبداللّٰه علیه السلام یوماً وقال: قال رسول اللّٰه صلّی اللّٰه علیه وآله : من مات ولیس علیه إمام فمیتته میتة جاهلیّة. فقلت: قال ذلک رسول اللّٰه صلّی اللّٰه علیه وآله؟ فقال: إی واللّٰه قد قال، قلت: فکلّ من مات ولیس له إمام فمیتته میتة جاهلیة؟ قال نعم؛ [۷]
▫️روزی امام صادق علیه السلام سخن آغاز کرد و فرمود: رسول خدا صلی اللّٰه علیه وآله فرمود: هر کس بمیرد در حالیکه امامی برای او نیست پس مرگش، مرگ، جاهلیت است. عرض کردم: رسول خدا صلی اللّٰه علیه وآله چنین فرموده است؟ فرمود: بله به خدا سوگند [ایشان] چنین فرموده است. عرض کردم: هرکس بمیرد در حالیکه امام ندارد مرگش، مرگ جاهلی است؟
فرمود: بله.

👈 در این حدیث امام صادق علیه السلام در مقابل سؤال راوی قسم یاد می‌کند و تاکید می‌فرماید که این حدیث قطعاً از رسول خدا صلی اللّٰه علیه وآله صادر شده است.

🔹 در روایت دیگری حارث بن مغیره از امام صادق علیه السلام در مورد صحت استناد این حدیث به پیغمبر اکرم صلی اللّٰه علیه وآله سؤال می‌کند، و پس از تایید امام علیه السلام عرض می‌کند:
◽️جاهلیة جهلاء أو جاهلیة لا یعرف إمامه؟ قال: جاهلیة کفر ونفاق وضلال؛ [۸]
▫️[منظور از جاهلیت] جاهلیت نادانی است یا جاهلیت به معنای عدم شناخت امام؟ [امام صادق علیه السلام ] فرمود: [مراد] جاهلیت [به معنای] کفر، نفاق و گمراهی است.

☑️ روشن است که بر اساس همین روایت که فریقین در مورد صدور آن از رسول خدا صلی اللّٰه علیه وآله اتفاق نظر دارند، می‌توان حکم کرد به این که امامت اصلی از اصول دین اسلام است.
----------
[۱]شرح مقاصد: ۲/۲۷۵، شرح عقائد نسفیه: ۲۳۲.
[۲] الغدیر: ۱۰/۴۹۳. در این منبع آمده که این حدیث از چاپ سال ۱۳۱۳ عقائد نسفیّه اسقاط شده.
[۳] صحیح مسلم: ۶/۲۲ حدیث ۴۸۹۹، مرقاة المفاتیح: ۱۱/۳۱۲.
[۴]مسند احمد: ۴/۹۶ حدیث ۱۶۹۲۲.
[۵] المستدرک علی الصحیحین: ۱۵۰/۲۰۳ حدیث ۲۵۹ و ۴۰۳.
[۶]کمال الدین: ۲/۴۰۹.
[۷]کافی: ۱/۳۷۶.
[۸] کافی: ۱/۳۷۷.

🆔 @javaheralklam