3⃣ راوی دیگر این روایت، عمرو بن خالد است. درباره وثاقت او میان رجالیان اختلاف نظر وجود دارد؛ اما صرف‌نظر از این بحث، بنابر تصریح منابع رجالی، وی زیدی‌مذهب بوده است، کشی درباره او می‌نویسد:

▫️ أخبرنا عمرو بن خالد وكان من رؤساء الزيدية
📚 رجال الكشي‌ صفحه‌ی ۴۹۸

مرحوم سید خویی نیز پس از بررسی اقوال مختلف، زیدی بودن او را ترجیح داده و می‌نویسد:

▫️ فالصحيح أنه شيعي زيدي
📚 معجم رجال الحديث‌‌جلد ۱۴‌صفحه ۱۰۵

✅ نکته قابل توجه آن است که نه تنها روایت مورد بحث، بلکه بخش قابل توجهی از روایات عمرو بن خالد مخالف با امامیه و شاذ است و با آرای فقهی زیدیه یا عامه هماهنگ است:

▫️ مع أنّ السبر يشهد لزيديّته، فروى غسل الرجل في الوضوء، وروى عدم غسل الشهيد وإن مات من الغد، وروى أنّ من اكترى دابّة فأهلكها بتعدّيه لم يكن عليه أجرة، وروى حرمة المتعة، وروى حرمة لحوم الحمر الأهليّة، وروى تأثير الرضعة الواحدة
📚 قاموس الرجال جلد 8 صفحه 97

🔹 به همین دلیل علامه محمدتقی مجلسی در بررسی روایات منسوب به زید بن علی، با اشاره به اینکه غالب این روایات موافق عامه است، چند احتمال را برای این مسئله مطرح می‌کند که یکی از آنها، عدم صدور صحیح برخی از این روایات از زید و نسبت دادن آنها توسط راویان، از جمله عمرو بن خالد، است:

▫️ واعلم أن الغالب من أخبار زيد بن علي الموافقة للعامة، فهي إما لتقية زيد أو لكذب الحسين و عمرو عليه
📚 روضة المتقين في شرح من لا يحضره الفقيه جلد ۱۴ صفحه‌ی ۲۰۹

✅ بنابراین طبق‌ مبنایی که در بالا توضیح دادیم [ برسی مجموع روایات یک راوی ] حتی اگر احتمال کذب عمرو بن خالد را که علامه مجلسی آن را محتمل دانسته است نپذیریم، دست‌کم با توجه به زیدی بودن وی و نیز مخالف بودن بخش قابل توجهی از روایاتش با مبانی امامی و شاذ بودن روایاتش میبایست در قبول روایات او توقف کرد.


✅ هر یک از این سه اشکال، به‌تنهایی مانع از اخذ به روایت میشود ؛ در حالی که در روایت مورد بحث، هر سه اشکال به‌صورت هم‌زمان وجود دارد و افزون بر آن، اشکال محتوایی نیز بر روایت وارد است. بنابراین، مجموعه این قرائن، اطمینان به صدور و حجیت روایت را به‌طور جدی زیر سوال میبرد.

🆔 @javaheralklam