شیخ فضل نوری و مشروطه
مهرداد خدیری ✍
« حضرات جالسین بدانید، مملکت اسلامیه، مشروطه نخواهد شد. زیرا که محال است با اسلام، حکم مساوات… تقسیم قوای مملکت به سه شعبه که قوۀ اول، قوۀ مقننه است، بدعت و ضلالت [گمراهی] محض است. زیرا که در اسلام برای احدی جایز نیست تقنین [قانون‌گذاری] و جعل حکم. هر که باشد.
اسلام، ناتمامی ندارد که کسی او را تمام کند.. قانون مشروطه با دین اسلام، منافی است و ممکن نیست مملکت اسلامی تحت قانون مشروطگی درآید مگر به رفع ید از اسلام. پس اگر کسی سعی در این باب نماید که ما مسلمان مشروطه شویم این سعی و اقدام در اضمحلال دین است و چنین آدمی مرتد است و احکام اربعۀ مرتد بر او جاری است. هر که باشد. از عارف و عامی».
اینها سخنان شیخ فضل‌الله نوری از مخالفان جدی جنبش مشروطه است که در کتاب‌های درسی به عنوان یکی از رهبران اولیۀ انقلاب مشروطه و در کنار روحانیونی چون #سید_عبدالله_بهبهانی و سید محمد طباطبایی معرفی می‌شود.
از شیخ فضل‌الله نوری به عنوان حامی «مشروطۀ مشروعه» یاد می شود اما او برای «مشروطه» از صفت « #مشئومه » یعنی استفاده می کرد.
#شیخ_فضل_الله_نوری ضمن فتوایی تأسیس مدارس دختران را «خلاف شرع اسلام» نمود...!
شیخ فضل الله که باز شدن مدارس دختران را در ردیف ترویج فاحشه خانه می دید...!
شاکی بود که مشروطه خواهان می گویند: « تمام ملل روی زمین باید در حقوق مساوی بوده زمی و مسلم خونشان متکافر باشد و با همدیگر در آمیزند و به یکدیگر زن بدهند و زن بگیرند »
و فغانش از کلمه « آزادی » به آسمان بود...! لعنت می کرد که فنون فحشا و فسوق و فجور تا کجا شایع شده.
شیخ فضل‌الله نوری در جلسه‌ای به #ناظم_الاسلام_کرمانی درباره مدارس جدید می‌گوید:
« ناظم الاسلام ، تو را به حقیقت اسلام قسم می‌دهم. آیا این مدارس جدیده خلاف شرع نیست..؟
و آیا ورود به این مدارس مصادف با اضمحلال دین اسلام نیست..؟
آیا درس زبان خارجه و تحصیل شیمی و فیزیک عقائد شاگردان را سخیف و ضعیف نمی‌کند..؟»
وقتی #سید_محمد_طباطبایی در #قم فواید مشروطه را بیان می کرد، شیخ فضل الله نوری، به مخالفت برخاست و گفت:
«فوایدی که برای مشروطه برشمردید، همه به جای خود خوب و کسی را حرفی نیست،...[اما] آزادی تامّه و حریّت مطلقه... این حرف از اصل غلط و این سخن در اسلام کلیتا کفر است... . اما قانونی [که]... وضع خواهد شد، اولاً قانون ما در هزار و سیصد و اندی سال قبل... به ما داده شده، بر فرض که امروز بخواهند قانونی بنویسند، باید مطابقت بر قرآن محمد و شریعت احمدی داشته باشد...».
...
مخالفان مشروطه یا مشروعه خواهان که به وسیله شیخ فضل الله نوری رهبری می شدند ، پر همدستی با صنیع سر دسته‌ی اوباش تهران «متذکر به این کلام [بودند که]
ما دین نبی خواهیم
مشروطه نمی خواهیم
... مسلمانان مشروطه کفر است ، منافی مسلمانی است ، مشروطه خواهان بابی هستند»
و حکم مراجعی چون مرحوم #آخوند_خراسانی ، #مازندرانی و... را صادر کردند و مال آنها را مباح و خونشان را هدر شناختند.
او در آستانۀ سومین سالگرد پیروزی #انقلاب_مشروطه در ۱۱ مرداد ۱۲۸۸ خورشیدی (در برخی روایت ها ۹ مرداد هم آمده) به اتهام همکاری با پادشاه مخلوع – #محمد_علی_شاه قاجار و صدور حکم ارتداد مشروطه خواهان – به دار آویخته شد.
رییس دادگاهی که حکم اعدام او را صادر کرد اما خود یک روحانی بود: شیخ ابراهیم زنجانی.
مهم ترین اتهام شیخ فتوای ارتداد مشروطه خواهان و مسؤولیت وی در خون های ریخته شده بود.
رییس دادگاه خود معمم بود و تمامی 10 عضو هیأت قضات دادگاه عالی انقلابی بر حکم اعدام شیخ مُهر تایید زدند.
علت ناخرسندی روحانیون مشروطه‌گرا از شیخ هم این بود که به احکام مراجع ثلاث #آخوند_خراسانی، #حاج_میرزا_حسین_خلیل و آخوند #ملا_عبدالله_مازندرانی
در حمایت از مشروطه بی‌توجه بود.
مهدی بامداد نیز در دایره المعارف «شرح حال رجال ایران» اعدام شیخ را از منظری دیگر تقبیح می‌کند و می‌نویسد: «قضات دادگاه وهیأت مدیره کار خوبی نکردند که مجتهد جامع‌الشرایطی مانند حاج شیخ فضل‌الله نوری را به دار آویختند چون راه را برای کشتن دیگران باز کردند و سه سال بعد در روز عاشورا مجاهد بزرگ و با شرف مشروطه خواه حاج میرزا علی آقای #ثقه_الاسلام را بی هیچ گناهی دار زدند و او را شهید کردند.» به عبارت دیگر اگر اعدام شیخ به دست قضات ایرانی وبا حکم رییس روحانی دادگاه و به اتهام همدستی با محمد علی شاه و همکاری با مخالفان مشروطه بود در پی آن روس‌ها چنان گستاخ شدند که حتی بدون این تشریفات، یک مجتهد دیگر را این بار در تبریز دار بزنند. همان‌ها که در تهران می خواستند به یک مجتهد پناهندگی بدهند خود در تبریز علی آقا #ثقه_الاسلام را به شهادت رساندند.
#تاریخ
#قرون_وسطای_اسلامی
#لوطی_پژوهی
@JAAMEbaaz | فلسفهی علوم اجتماعی
@mghlte | عصر روشنگری
Post #783
212
- 👍 2