روزنامه سلامت اپیزود28

✨پوسیدگی دندان

✅تعریف و اهمیت بالینی:
پوسیدگی دندان (Dental Caries) یکی از شایع‌ترین بیماری‌های مزمن عفونی در جهان است که به‌واسطه فعالیت باکتری‌های خاصی در دهان ایجاد می‌شود. این باکتری‌ها، به‌ویژه Streptococcus mutans، قندهای موجود در رژیم غذایی را به اسید تبدیل می‌کنند که این اسیدها به مرور زمان باعث کاهش مواد معدنی (دمینرالیزاسیون) در ساختار دندان می‌شوند. در صورت عدم درمان، این فرآیند می‌تواند به تشکیل حفره‌های قابل مشاهده در دندان منجر شود.
✅علل و عوامل مؤثر:
پوسیدگی دندان نتیجه تعامل پیچیده‌ای بین میکروارگانیسم‌های دهانی، رژیم غذایی، و عوامل محیطی و رفتاری است. مصرف مکرر قندهای تخمیرپذیر مانند گلوکز، فروکتوز، مالتوز و ساکارز، همراه با بهداشت دهان نامناسب، منجر به تغییر ترکیب میکروبی پلاک دندانی به گونه‌ای می‌شود که اسیدزا و پوسیدگی‌زا می‌گردد. عوامل رفتاری، روانی و اجتماعی نیز نقش مهمی در این فرآیند دارند. علاوه بر این، قرارگیری ناکافی در معرض فلوراید نیز به عنوان یک عامل مؤثر در پیشرفت بیماری در نظر گرفته می‌شود.
✅اپیدمیولوژی:
پوسیدگی دندان یکی از مشکلات عمده بهداشتی در سراسر جهان است و تقریباً 100٪ از بزرگسالان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این بیماری بیشتر در گروه‌های با وضعیت اجتماعی-اقتصادی پایین متمرکز است و علی‌رغم اینکه به‌راحتی قابل پیشگیری است، شیوع آن در سی سال گذشته به‌طور قابل توجهی کاهش نیافته است.
✅پیشگیری و درمان:
استفاده روزانه از خمیردندان حاوی فلوراید به‌عنوان یکی از مؤثرترین روش‌های پیشگیری از پوسیدگی دندان شناخته شده است. علاوه بر این، رعایت بهداشت دهان، محدود کردن مصرف قندهای تخمیرپذیر، و مراجعه منظم به دندان‌پزشک برای بررسی و درمان‌های پیشگیرانه نقش مهمی در کنترل این بیماری دارند.
✅نتیجه‌گیری:
پوسیدگی دندان یک بیماری مزمن و قابل پیشگیری است که با مدیریت مناسب رژیم غذایی، بهداشت دهان، و استفاده از فلوراید می‌توان از بروز و پیشرفت آن جلوگیری کرد. آگاهی از عوامل مؤثر و اتخاذ رویکردهای پیشگیرانه می‌تواند به کاهش شیوع و بار این بیماری کمک کند.

✨"پوسیدگی دندان یک بیماری مزمن و قابل پیشگیری است که با رعایت بهداشت دهان، استفاده از فلوراید و کاهش مصرف قند می‌توان از آن جلوگیری کرد."

✍🏻برگرفته از:
StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan-.


تهیه شده توسط:
📝بهاره حسنی طبس
📍واحد پژوهش

برای اطلاعات بیشتر:
ncbi.nlm.nih.gov


مسئول واحد پژوهش:
حامد اجباری

@hsrc_zaums

کمیته تحقیقات دانشکده بهداشت