🎙دکتر داود فیرحی/۱:
بحث درباره فساد و اصلاح در نهضت عاشوراست. در نهضت عاشورا کلمه اصلاح زیاد استفاده می شود و بعضا این کلمات در طول زمان معنایش تغییر می کند.

🔺معنای مدرن اصلاح تحت تاثیر انقلاب های جدید است و اصلاح در برابر انقلاب بکار می رود.

🔹اصلاح به معنای مدرن آن بعنوان یک حرکت تدریجی و محافظه کارانه در برابر انقلاب است که عمیق و ناگهانی است.

🔸 برخی متفکران چپ قبل از انقلاب، بجای نهضت و اصلاح حسینی از کلمه قیام استفاده می کردند و واژه قیام بار چریکی و نظامی دارد در حالیکه در نهضت حسینی چنین ادبیات و حالتی را ندارد.

🔹مرحوم شریعتی برای حرکت حسینی واژه انقلاب را بکار می برد و انقلاب در آن زمان، لازمه جمع آوری تسلیحات و نیروی نظامی است و چنین فضایی را ایجاد کردند که حرکت امام حسین قیام است. در حالیکه در ادبیات امام حسین واژه خروج وجود دارد و خروج یعنی حرکت و از جای خود تکان خوردن و همچنین امام واژه اصلاح را بکار بردند.

🔺 اصلاح در ادبیات سنتی در برابر فساد یا افساد است؛ افساد یعنی به فساد کشاندن.

🔹در نظریات کلاسیک فساد دوگونه است:

1⃣ یک نوع تدریجی است مثل زنگ زدن آهن، یعنی حکومت خودبخود از درون بصورت تدریجی فاسد می شود

2⃣ نوع دوم حالت فساد دفعی و بیرونی دارد که به آن افساد می گوید مثل اینکه بر آهن اسید بریزیم.

🔺فساد دوگونه است: یک نوع کم شدن محتوا و لاغر شدن و یک نوع افزودن غیر به محتوا و آلودن است و اصلاح در هر نوع فساد باید عکس آن اتفاق باشد؛ یعنی اگر محتوای صحیح کمرنگ شده باشد باید آن را تقویت و اگر افزوده های خارجی داشته باشد باید آنها را پیراست و زدود.

🔺هر جامعه ای معیار خودش را دارد و فسادی که رخ می دهد در تغییر آن معیار است.

🔹معیار حسین بن علی که نگران تغییر آن بود و فساد را تغییر آن می دانست، سنت پیامبر بود و فساد از نظر امام حسین، یعنی کم و زیاد شدن سنت پیامبر و اصلاح از نگاه ایشان یعنی بازگشت به سنت پیامبر.

🔹در سالهای پس از پیامبر دو چیز تغییر کرد: یکی تفسیر وحی عوض شد و دیگری سیره پیامبر را تحریف کردند.

🔹 از نظر امیرمومنان، فساد یعنی از جادرآمدن سنت و سیره پیامبر.

🔹نظم اجتماعی که پیامبر ایجاد کرده بود مبتنی بود بر انسان آزاد مومن، این انسان جامعه را به درستی می سازد.

🔹زمان خلیفه دوم، عمر گفت اگر من کج رفتم چه می کنید؟ گفتند با شمشیر راستت می کنیم؛
یعنی معیار و شاقول مشخص بود و آن سیره و سنت بود.

🔹در زمان پیامبر انسانها آزاد بودند.

🔸اگر پیامبر دو معجزه داشت یکی قرآن و دیگری حکومت مبتنی بر قرارداد و توافقات بود.
حتی اختلاف و جنگ با یهود هم مبدا پیامبر نیست بلکه اختلاف با اوس و خزرج بود که پس از افول تنش، پیامبر حقوق یهود را برمی گرداند.
در مورد مسیحیان بیش از این است و پیامبر می گوید شما مثل مایید.

🔹 پیامبر دولت را براساس توافق و قرارداد و جامعه مدنی شکل داده بود و دولت کوچک در کنار جامعه بزرگ را شکل می داد.

🔹 اما بنی امیه جامعه را لاغر و حقوق مردم و آزادی انسانها را کاهش و دولت را فربه و مطلقه می کنند.

@andisheqalam